Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...] Prezydent Miasta Zabrze odmówił R. R. wydania zaświadczenia potwierdzającego, iż w dniu 10 stycznia 2001 r., tj. w dniu zawarcia przez Zarząd Miasta Zabrze z [...] umowy użyczenia nieruchomości pod budowę autostrady [...], przynajmniej część gruntu oznaczonego numerem działki [...], obręb [...], znajdowała się we władaniu Miasta Zabrze.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła R. R. W dniu 5 listopada 2010 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach przekazało Śląskiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniesione przez R. R. zażalenie na postanowienie z dnia [...] sierpnia 2010 r.
Wnioskiem z dnia 16 grudnia 2010 r. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Katowicach w sprawie rozpoznania zażalenia R. R. W uzasadnieniu organ wskazał, że żądaniem R. R. nie jest wydanie przez właściwy organ zaświadczenia z ewidencji gruntów i budynków, gdyż jak sama przyznaje, treść zapisów w tej ewidencji nie jest dla niej wiarygodna.
Ponadto wskazano, że w piśmie z dnia 6 grudnia 2010 r. wnioskodawczyni stwierdziła, iż zwróciła się do Prezydenta Miasta Zabrze z wnioskiem o wydanie zaświadczenia zgodnego z rzeczywistym stanem prawnym nieruchomości w dniu 10 stycznia 2001 r. uwzględniającym fakt oddania przedmiotowej nieruchomości w użytkowanie wieczyste spółce "C." a następnie spółce "M.". Przyjąć zatem należy, że R. R. nie wskazuje, że jej żądanie dotyczyło wydania zaświadczenia z rejestru ewidencji gruntów i budynków. Wobec tego organ uznał, iż nie jest kompetentny do rozpatrzenia zażalenia na wydane przez Prezydenta Miasta Zabrze postanowienie o odmowie wydania zaświadczenia.
W odpowiedzi na wniosek Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosło o wskazanie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego jako organu właściwego do rozpoznania zażalenia na postanowienie z dnia [...] sierpnia 2010 r.
W uzasadnieniu podniesiono, że organ I instancji nadał wydanemu postanowieniu charakter, który należy zakwalifikować jako postanowienie organu administracji geodezyjnej i kartograficznej (art. 6a ust. 1 pkt 2 lit. b Prawa geodezyjnego i kartograficznego). Przy czym o tym czy taki stan rzeczy był uzasadniony, może merytorycznie rozstrzygać właściwy w sprawie organ II instancji. Jeżeli zatem intencją R. R. nie było uzyskanie zaświadczenia potwierdzającego określony stan prawny czy też faktyczny na podstawie informacji zawartych w ewidencji gruntów i budynków, a organ I instancji zamiast ustalić rzeczywisty charakter żądania, rozstrzygnął sprawę w oparciu o dane z ewidencji gruntów i budynków, to nie sposób przyjąć, że nie wystąpił ów organ w roli organu administracji geodezyjnej i kartograficznej I instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: organy administracji publicznej, zgodnie z art. 19 K.p.a., zobowiązane są z urzędu do przestrzegania swej właściwości rzeczowej i miejscowej. Właściwość organu oznacza kompetencję do rozstrzygania w trybie postępowania administracyjnego określonej kategorii spraw. Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Rozstrzyganie sporów polega na wskazaniu organu właściwego do rozpoznania sprawy (art. 15 § 2 in fine p.p.s.a.).
Warunkiem wydania przez Naczelny Sąd Administracyjny merytorycznego orzeczenia w przedmiocie sporu kompetencyjnego jest istnienie sporu prawnego, którego podmiotem z jednej strony jest organ jednostki samorządu terytorialnego lub samorządowe kolegium odwoławcze, a z drugiej - organ administracji rządowej. Spór taki może wystąpić w sytuacji, kiedy organy uznają się za niewłaściwe do załatwienia danej sprawy - przybiera on wówczas postać sporu negatywnego - lub w sytuacji, kiedy organy uznają się jednocześnie za właściwe do załatwienia danej sprawy (spór pozytywny).
W rozpoznawanej sprawie z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu negatywnego wystąpił Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, który uznał się za organ niewłaściwy do rozpoznania zażalenia R. R. na postanowienie Prezydenta Miasta Zabrze, w którym odmówiono R. R. wydania zaświadczenia potwierdzającego władanie przez Miasto Zabrze częścią nieruchomości oznaczonej jako działka [...] na podstawie umowy użyczenia z dnia 10 stycznia 2010 r.
Oceniając dopuszczalność wniosku Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego i charakter sporu przedstawionego do rozstrzygnięcia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, należy przypomnieć, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r. - na podstawie art. 65 § 1 K.p.a. - przekazało zażalenie na postanowienie Prezydenta Miasta Zabrze do rozpoznania Śląskiemu Wojewódzkiemu Inspektorowi Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego.
Postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach nie zostało zaskarżone do sądu administracyjnego.
W tym stanie rzeczy zakwestionowanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach własnej kompetencji do załatwienia sprawy nastąpić mogło wyłącznie w drodze rozstrzygnięcia sporu kompetencyjnego przez sąd administracyjny na zasadach określonych w art. 22 § 2 i 3 K.p.a. oraz art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a.
Dla ustalenia, który organ jest organem właściwym do rozpoznania zażalenia na postanowienie Prezydenta Miasta Zabrza odmawiające wydania zaświadczenia w trybie art. 217 K.p.a. stosowna będzie regulacja przewidziana w art.17 pkt 1 K.p.a. W świetle tego przepisu organami wyższego stopnia są w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego - samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Z powołanych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 p.p.s.a., postanowił wskazać Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach jako organ właściwy do rozpatrzenia zażalenia R. R. na postanowienie Prezydenta Miasta Zabrze.