Uzasadnienie
Wójt Gminy K. wniósł o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim a Wójtem Gminy K. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku M. J. o umieszczenie w domu pomocy społecznej, przez wskazanie Wójta gminy K. jako organu właściwego do rozpoznania sprawy.
W uzasadnieniu wniosku podano, że Kierownik Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej działający z upoważnienia Wójta Gminy K. na podstawie art. 65 § 1 k.p.a. uznał się niewłaściwym w sprawie i przekazał wniosek do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. jako organu właściwego dla miejsca zamieszkania strony. Uzasadnił to tym, że M. J. tylko przebywa na terenie Gminy K. ale ostatnio był zameldowany na pobyt stały na terenie Gminy K. Jednak w ocenie Wójta Gminy K. nie zachodziły podstawy do przekazania wniosku o umieszczenie w domu pomocy społecznej, ponieważ M. J. wymeldował się z terenu Gminy K. i opuścił mieszkanie socjalne czyniąc to z zamiarem zamieszkania u swojej siostry w K. Obecnie zamieszkuje w K. z siostrą M. B. i tam korzysta z opieki medycznej.
Wójt Gminy K. nie odpowiedział na wniosek.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270. zwanej dalej "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga sprawy o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Przez spór kompetencyjny (także o właściwość), o którym mowa w art. 4 p.p.s.a. należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też każdy z nich uważa się za niewłaściwy do jej załatwienia (spór negatywny). Spór zainicjowany wnioskiem złożonym w niniejszej sprawie ma charakter negatywnego sporu o właściwość pomiędzy Wójtami dwóch gmin, albowiem oba te organy uznają się za niewłaściwe miejscowo do rozpoznania wniosku M. J. umieszczenie w domu pomocy społecznej.
Umieszczenie w domu pomocy społecznej jest formą pomocy społecznej przewidzianą w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tekst jedn. Dz.U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362 ze zm.) i w tej ustawie należy szukać wskazań do ustalenia organu właściwego do załatwienia tej sprawy.
Zasady określenia właściwości miejscowej gminy uregulowane zostały w art. 101 ustawy o pomocy społecznej. Zgodnie z ust. 1 tego przepisu właściwość miejscową ustala się według ostatniego miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Ustawa o pomocy społecznej nie definiuje pojęcia "miejsce zamieszkania", odwołać się więc należy do rozumienia tego zwrotu wynikającego z art. 25 Kodeksu cywilnego. Miejscem zamieszkania jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Pojęcie to zawiera w sobie dwa nierozerwalnie ze sobą związane elementy: przebywanie osoby w danej miejscowości (czynnik zewnętrzny) i zamiar stałego przebywania (czynnik wewnętrzny). Jak podkreśla się w orzecznictwie sam zamiar stałego pobytu w danej miejscowości nie stanowi jeszcze o zamieszkaniu, gdyż musi być połączony z przebywaniem w danej miejscowości i to z takim przebywaniem, które ma cechy założenia tam ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów (por. postanowienie NSA z dnia 11 października 2007 r. sygn. akt I OW 69/07 – Lex nr 399101).
Z kolei art. 59 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej przyznający gminie kompetencje w sprawie skierowania do domu pomocy społecznej, stanowi, że decyzję o skierowaniu wydaje organ gminy właściwej dla tej osoby w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej. Obydwa wskazane przepisy ustawy o pomocy społecznej ściśle korespondują ze sobą i wynika z nich, że właściwą miejscowo do wydania decyzji o skierowaniu do domu pomocy społecznej jest gmina miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o to skierowanie w dacie kierowania tej osoby do domu pomocy.
Zatem dla ustalenia właściwego wójta gminy, a tym samym ośrodka pomocy społecznej właściwego do rozpoznania wniosku M. J. o umieszczenie w Domu Pomocy Społecznej w P. koniecznym jest ustalenie miejsca zamieszkania zainteresowanego, co wynika z powyżej cytowanych przepisów.
Z akt sprawy wynika, że M. J. w dniu 16 lipca 2012r. zwrócił się z wnioskiem do Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w K. o umieszczenie w Domu pomocy Społecznej w P. położonego w pobliżu K.. Wcześniej w dniu 27 października 2010r. wymeldował się na własna prośbę z lokalu socjalnego w [...] Gmina K. Po opuszczeniu tegoż lokalu zamieszkał w u swojej siostry M. B. w K. ul. [...]. Przed opuszczeniem Gminy K. w dniu 5 października 2009r. sprzedał też nieruchomość gruntową o powierzchni 0,5730 ha położoną w D. w Gminie K. Obecnie przebywa na terenie K., w K. korzysta z opieki medycznej w tym specjalistycznej. Powyższe okoliczności świadczą, o tym że na dzień złożenia wniosku przez M J., jego centrum życiowych interesów koncentrowało się i tak jest nadal w K. i tam ma zamiar dalej przebywać. Podkreślić należy też, że nie ma zamiaru wrócić na teren Gminy K. o czym świadczy pozbycie się majątku i opuszczenie mieszkania znajdujących się na terenie Gminy K. Powyższe przesądza o tym, że stosownie do art. 25 Kodeksu cywilnego za miejsce zamieszkania M. J. należy uznać K. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skoro w okolicznościach przedmiotowej sprawy, miejscem zamieszkania M. J. jest K., to organem właściwym do rozpoznania jego wniosku o umieszczenie w domu pomocy społecznej jest Wójt Gminy K..
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, że do rozpoznania wniosku M. J. właściwy jest Wójt Gminy K.