Uzasadnienie
Wójt Gminy Łubniany zwrócił się do NSA o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim a Starostą Opolskim w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania sprawy udostępnienia aktualnych wypisów z ewidencji gruntów. W uzasadnieniu wskazał, że [...].10.2012 r. na podstawie art. 29 ust. 3 ustawy z dnia 18 lipca 2001r. Prawo wodne (t. j. Dz. U. z 2015r., poz. 469 ze zm.) Wójt Gminy Łubniany wydał decyzję o nr [...], nakazującą właścicielom gruntów wykonanie urządzenia zapobiegającego szkodom wynikłych na działkach sąsiednich. Wydanie ww. decyzji w tej sprawie kończyło postępowanie toczące się przed Wójtem jako organem I instancji. W związku z odwołaniem się stron postępowania od decyzji, które wniesiono w terminie przewidzianym w Kodeksie postępowania administracyjnego, pismo z odwołaniem i aktami sprawy w dniu 22.11.2012r. przesłano do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu.
Dnia [...].09.2013r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu wydało decyzję uchylającą zaskarżoną decyzję Wójta Gminy Łubniany i umorzyło postępowanie w sprawie. Następnie uchylająca decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego została zaskarżona przez strony postępowania i w związku z tym decyzja ta oraz akta sprawy przekazano do WSA za pośrednictwem organu odwoławczego. Decyzja została następnie uchylona przez WSA w Opolu wyrokiem z 13 stycznia 2015 r., sygn. akt II SA/Op 352/14 i przekazana SKO do ponownego rozpoznania. W toku przedmiotowego postępowania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu zwróciło się do wnioskodawcy pismem z dnia 03.07.2015r., nr [...] o przesłanie aktualnych wypisów z ewidencji gruntów dotyczących wymienionych nieruchomości, celem prawidłowego ustalenia stron postępowania na podstawie art. 136 Kpa. W odpowiedzi wnioskodawca przekazał w/w pismo do Starosty Opolskiego jako organu właściwego do realizacji wniosku.
Organ wskazał, że zgodnie z treścią art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (t. j. Dz.U. z 2015r., poz. 520 ze zm.) to Starosta udostępnia informacje zawarte w operacie ewidencyjnym w formie m.in. wypisów z rejestrów, kartotek i wykazów tego operatu. Wójt nie jest organem posiadającym aktualne wypisy z rejestru gruntów dla nieruchomości objętych pismem Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 03.07.2015r. i nie prowadzi postępowania wyjaśniającego w przedmiotowej sprawie, a tym samym nie gromadzi dowodów. W odpowiedzi, do wnioskodawcy wpłynęły pisma Starosty Opolskiego z dnia 31.07.2015r., z dnia 19.08.2015r. oraz z dnia 17.09.2015r. wskazujące, że wymagane wypisy stanowią dowód w sprawie prowadzonej przez Wójta i związane z tym czynności uzupełniające materiał dowodowy należą do obowiązków tego organu (Wójta Gminy). Na powyższe pisma wnioskodawca wystosował odpowiedzi do Starosty Opolskiego, przekazując je także każdorazowo do wiadomości Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu, tłumacząc, że pismo organu odwoławczego dotyczy aktualnych wypisów z rejestru gruntów, których tut. organ nie posiada.
Wnioskodawca wskazał, że z pisma Samorządowego Kolegium Odwoławczego wynika, że nie zwróciło się ono do Wójta o wydanie akt z danej sprawy lub wybranych kart tego postępowania, ale o aktualne wypisy. Dodał także, że prowadzącym postępowanie organem jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu, a nie Wójt, co oznacza, że wnioskodawca nie prowadzi postępowania wyjaśniającego i zarazem nie gromadzi w sprawie żadnych dowodów. Organ wskazał, że – mając na uwadze treść pisma Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zwracającego się o przesłanie aktualnych wypisów – wynika z tego pisma, że nie ma ono formy postanowienia stanowiącego zlecenie przeprowadzenia dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie, o czym mowa jest w art. 136 Kpa. W takiej sytuacji powinno zostać wydane postanowienie zgodnie z art. 123 Kpa i w swej treści zawierać zakres postępowania uzupełniającego.
W podobnej sprawie zajął stanowisko Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, ujmując w orzeczeniu o sygnaturze II SA/Gd 462/14 z dnia 24.09.2014r., tezę, iż ustalenie stron postępowania jest okolicznością o zasadniczym wpływie na prowadzone postępowanie, zatem okolicznością wykraczającą poza zakres postępowania wyjaśniającego w trybie art. 136 Kpa. Warto również przytoczyć w tej sprawie art. 12 § 1 Kpa, który należy rozumieć, iż organy administracji publicznej powinny ubiegać się o dane stanowiące materiał dowodowy bezpośrednio od organów, które je posiadają. W związku z treścią art. 12 § 1 Kpa oraz art. 24 ust. 3 pkt 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, zgodnie z którym właściwym organem wydającym wypisy z rejestru gruntów jest Starosta, wnioskodawca ocenił, iż Samorządowe Kolegium Odwoławcze powinno było zwrócić się z wnioskiem o aktualne wypisy z rejestru gruntów bezpośrednio do Starosty Opolskiego, a w sytuacji, gdy zostało przesłane do Wójta Gminy Łubniany, należało je przekazać do Starosty Opolskiego jako organu właściwego.
Organ ten powinien rozpatrzyć sprawę udostępnienia wypisów i bezpośrednio zwracać się do przedmiotowego organu odwoławczego. Natomiast w przypadku, w którym to wnioskodawca miałby przeprowadzić dodatkowe postępowanie uzupełniające mogące mieć wpływ na treść decyzji organu odwoławczego, należałoby wydać postanowienie zgodnie z art. 123 Kpa. Wobec stanowiska Wójta Gminy Łubniany, jak i stanowiska Starosty Opolskiego - mając powyższą argumentację na uwadze - przedmiotowy wniosek należy uznać za zasadny.
W odpowiedzi na ten wniosek Starosta Opolski wskazał, że organ odwoławczy w sprawie uznał za celowe uzupełnienie dowodów i materiałów, uznając zebrane dotychczas przez organ I instancji dowody za niewystarczające do rozstrzygnięcia sprawy i zlecił uzupełnienie dowodów przez organ, który wydał zaskarżoną decyzję. Wójt Gminy Łubniany nie złożył odpowiedniego wniosku o udostępnienie materiałów z zasobu geodezyjnego. Starosta podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Materiały powinien był przekazać organ I instancji, nie zaś Starosta.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Sądy administracyjne rozpoznają na podstawie art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Przez spór o właściwość lub spór kompetencyjny należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia danej sprawy (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uważa się za właściwy do jej załatwienia (spór negatywny).
Z istoty sporu kompetencyjnego wynika, że może mieć on miejsce tylko w takiej sytuacji prawnej, gdy istnieje wątpliwość pomiędzy organami o to, który z nich powinien załatwić określoną sprawę administracyjną.
W niniejszej sprawie brak jest natomiast sporu co do tego, który organ powinien załatwić konkretną sprawę administracyjną. Brak bowiem jest sprawy administracyjnej, która wymaga rozpoznana, a która jest przedmiotem sporu w tym przypadku sporu negatywnego pomiędzy organami. Kwestia przekazanie materiałów z ewidencji gruntów w związku z prowadzonym postępowaniem odwoławczym przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze, jest bowiem czynnością faktyczną. Spór jaki powstał pomiędzy Wójtem Gminy Łubiany a Starostą Opolskim nie dotyczy sporu, który z tych organów ma załatwić określoną indywidualną sprawę administracyjną, ale dotyczy, który z tych organów ma wykonać określone czynności faktyczne w związku z postępowaniem administracyjnym jakie prowadzi w drugiej instancji Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Jeżeli przedmiotem sporu pomiędzy organami są wątpliwości dotyczące, który z organów ma wykonać określone czynności faktyczne tj przekazać materiały z ewidencji gruntów, natomiast przedmiotem tego sporu nie jest rozpoznanie określonej sprawy administracyjnej, to nie mamy do czynienia, ani ze sporem kompetencyjnym, ani ze sporem o właściwość o jakich mowa w art.4 p.p.s.a. a zatem wniosek Wójta Gminy Łubniany nie mógł zostać rozpoznany i należało go odrzucić.
Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 w związku z art.58 §1 pkt 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.