Postanowienie NSA z 7 marca 2017 r., I OW 249/16

Wydany

7 marca 2017 r.

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 7 marca 2017 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Agencji Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w [...] o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Agencją Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w [...] a Starostą [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku P. L. z dnia 1 grudnia 2015 r. o wznowienie postępowania administracyjnego ewentualnie o zmianę decyzji

Skład

Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie: Sędzia NSA Elżbieta Kremer (spr.) Sędzia del. WSA Marta Laskowska - Pietrzak

Sprawa

w sprawie nadania numerów działkom postanawia oddalić wniosek

Uzasadnienie

Agencja Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w Szczecinie Filia w Koszalinie (dalej Agencja) wnioskiem z dnia 8 września 2016 r. wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego zaistniałego pomiędzy tym organem a Starostą Świdwińskim w sprawie z wniosku [...] (dalej zainteresowany) o wznowienie postępowania administracyjnego w przedmiocie podziału działki nr [...] w celu jej zmiany i nadania numerów powstałych w wyniku podziału działkom w ten sposób, że działce nr [...] dla której Sąd Rejonowy w Białogardzie VI Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę nr KO2B/00004976/2 nadać numer [...], a działce nr [...], dla której Sąd Rejonowy w Białogardzie VI Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą [...] nadać numer [...], ewentualnie o zmianę decyzji w sprawie nadania numerów działkom, w analogiczny sposób.

Agencja wskazała, że zainteresowany złożył wniosek z dnia 8 września 2016 r. do Wójta Gminy Rąbino, który następnie przekazał go Staroście Świdwińskiemu jako organowi właściwemu w sprawie. Starosta Świdwiński uznając, że rzeczony wniosek nie dotyczy postępowania administracyjnego podziału działek, lecz decyzji o przejęciu gospodarstwa rolnego Państwa Krzysztoszek na rzecz Skarbu Państwa, przekazał sprawę Agencji Nieruchomości Rolnych.

Postanowieniem z dnia 24 października 2016 r., sygn. akt II SO/Sz 11/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie, powołując art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a., przekazał sprawę według właściwości Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Sądy administracyjne rozpoznają na podstawie art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718, zm. poz. 846, dalej p.p.s.a.) spory o właściwość powstałe pomiędzy organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. właściwy w tych sprawach jest Naczelny Sąd Administracyjny. Przez spór kompetencyjny (o właściwość) należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia danej sprawy (spór pozytywny) lub też żaden z nich nie uznaje się za właściwy do jej rozpatrzenia (spór negatywny).

Przedmiot sporu kompetencyjnego (o właściwość) powinien być na tyle precyzyjnie sformułowany, aby można było określić sprawę, która ma być rozpoznana. Tylko wtedy istnieje możliwość wskazania przez NSA właściwego organu na podstawie art. 15 § 2 p.p.s.a. Brak takiego określenia sprawy i w konsekwencji - możliwości wskazania organu właściwego powoduje, że wniosek o rozstrzygnięcie sporu jest przedwczesny i jako taki podlega oddaleniu. Należy przy tym podkreślić, że określenie przedmiotu sprawy należy do organu administracji w ramach czynności dokonanych w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego nakazanych art. 7 Kpa. Nie należy zaś do Naczelnego Sądu Administracyjnego, którego zakres kognicji jest ograniczony jedynie do wskazania właściwego organu (post. NSA z 16.2.2004 r., OW 34/04).

W niniejszej sprawie spór, który zaistniał pomiędzy Agencją a Starostą Świdwińskim dotyczący wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku P. L. o wznowienie postępowania administracyjnego ewentualnie o zmianę decyzji w sprawie nadania numerów działkom nie spełnia powyższych wymogów.

Zdaniem składającej wniosek Agencji do rozpatrzenia sprawy właściwym jest Starosta Świdwiński, który powinien dokonać wznowienia postępowania, uwzględniając postanowienie Wójta Gminy Rąbino, albowiem merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy przed jej wznowieniem jest niedopuszczalne.

Z kolei Starosta Świdwiński w odpowiedzi na wniosek z dnia 8 września 2016 r. wskazał, że nie jest możliwe dokonanie przez organ administracji publicznej (Starostę) weryfikacji danych ewidencji gruntów i budynków. Starosta nie jest uprawniony do weryfikacji danych ewidencji gruntów i budynków. Organ prowadzący ewidencję gruntów i budynków nie może we własnym zakresie dokonywać ustaleń dotyczących danych zawartych w prawomocnych orzeczeniach sądowych, aktach notarialnych, ostatecznych decyzjach administracyjnych, aktach normatywnych, opracowaniach geodezyjnych i kartograficznych. Zdaniem Starosty właściwym jest organ uprawniony do orzekania w zakresie spraw związanych z przejmowaniem gospodarstwa na rzecz Skarbu Państwa w zamian za rentę tj. Agencja Nieruchomości rolnych.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek Agencji z dnia 8 września 2016 r., nie zawiera sprecyzowanego określenia przedmiotu sprawy, która ma być przez organ administracji rozpoznana. Każdy z organów, począwszy od Wójta Gminy Rąbino do którego pierwotnie wpłynął wniosek P. L. po występujących o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego Agencję Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w Szczecinie Filia w Koszalinie i Starostę Świdwińskiego nie podjął żadnych kroków mających na celu ustalenie stanu faktycznego i sprecyzowanie przedmiotu sprawy, zaś każdy z organów z złożonego wniosku wywodził inny przedmiot sprawy, a więc istnieje rozbieżność poglądów co do istoty sprawy, bez wcześniejszego ustalenia przedmiotu sprawy. Dopóki zatem nie nastąpi pomiędzy organami uzgodnienie stanowisk co do istoty sprawy (dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego), nie można mówić o sporze kompetencyjnym (np.postanowienie NSA z 21 stycznia 2003 r., IV SA 3955/02, postanowienie NSA z 24 lipca 2007 r., II OW 25/07 LEX nr 384675). Wystąpienie z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość, czy też sporu kompetencyjnego musi być poprzedzone dokładnym ustaleniem stanu faktycznego sprawy, aby można precyzyjnie określić przedmiot sprawy. Ustalenie stanu faktycznego i określenie przedmiotu sprawy należy do organów administracji publicznej (art. 7 k.p.a.), a nie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego nie może polegać na wyszukiwaniu przez sąd właściwej podstawy materialnoprawnej do rozpoznania i rozstrzygnięcia danego zdarzenia prawnego, albowiem to organ administracji publicznej właściwy jest do ustalenia rodzaju sprawy, a tym samym podstawy materialnoprawnej jej rozstrzygnięcia (post. NSA Z 3.7.2007 R., I OW 23/07,). W niniejszej sprawie przedmiot sporu kompetencyjnego nie jest jednak jasno określony i dlatego na obecnym etapie postępowania, nie może być uznany za zasadny i uwzględniony przez wskazanie organu właściwego do rozpoznania sprawy, brak takich ustaleń powoduje, że wniosek o rozstrzygnięcie sporu jest przedwczesny i jako taki podlega oddaleniu.

Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. oraz art. 4 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.