Uzasadnienie
Prezydent Miasta Z. pismem z dnia 24 lutego 2010 r. wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Prezydentem Miasta Z. a Miejskim Ośrodkiem Pomocy Rodzinie w O. przez wskazanie organu właściwego do uiszczenia opłaty za pobyt małoletniego K. C. w Pogotowiu Opiekuńczym w O. W uzasadnieniu wnioskujący organ wskazał, że Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w O. wystosował w dniu 30 września 2009 r. do Urzędu Miejskiego w Z. notę księgową wskazując ten Urząd jako właściwy do uiszczenia płatności z tytułu interwencyjnego pobytu w Pogotowiu Opiekuńczym w O. małoletniego K. C., zameldowanego w Z., a skierowanego w dniu 28 kwietnia 2009 r. do Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w W..
Mając na względzie treść art. 86 ust. 10 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2009 r. Nr 175, poz. 1362) Urząd Miejski w Z. w dniu 19 października 2009 r. przekazał powyższą notę do Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w W. uznając, że dokonanie płatności leży w kompetencjach powiatu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania małoletniego K. C.. Informację o przekazaniu dokumentów do Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w W. przekazano Miejskiemu Ośrodkowi Pomocy Rodzinie w O., dołączając opinię Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej nr [...], z której wynika, że kosztami pobytu dzieci-uciekinierów z innych placówek opiekuńczo-wychowawczych, młodzieżowych ośrodków wychowawczych lub specjalnych ośrodków szkolno-wychowawczych, można obciążyć placówkę lub ośrodek, z którego dziecko uciekło, wystawiając notę obciążeniową, pomijając tym samym procedurę zawierania porozumień, o których mowa w art. 86 ust. 4 ustawy o pomocy społecznej.
W myśl art. 86 ust. 10 ustawy interwencyjny pobyt w Pogotowiu Opiekuńczym w O. maloletniego K. C. pokrywa placówka, z której podopieczny uciekł, a która otrzymuje zwrot wydatków na utrzymanie dziecka. Wobec tego, że w dniu 5 stycznia 2010 r. Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie w O. ponownie wezwał Prezydenta Miasta Z. do uregulowania płatności za pobyt małoletniego K. C. w Pogotowiu Opiekuńczym w O., a następnie przekazał do Prezydenta Miasta Z. kolejne noty obciążeniowe z tytułu płatności za pobyt w Pogotowiu Opiekuńczym w O. innego małoletniego, Prezydent Miasta Z. uznał za konieczne wystąpienie z niniejszym wnioskiem.
W odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w O. poinformował, że - jego zdaniem - Miasto Z. jest właściwe do poniesienia kosztów pobytu małoletniego K. C. w Pogotowiu Opiekuńczym w O. od 23 sierpnia 2009 r. do 25 sierpnia 2009 r.
Zdaniem Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w O., brak jest w niniejszej sprawie przesłanek do wszczęcia sporu kompetencyjnego. Spór kompetencyjny powstaje, gdy dwa organy jednocześnie uznają się za niewłaściwe. Tymczasem w niniejszej sprawie tylko jeden organ - Prezydent Miasta Z. uznał się za niewłaściwy, ale nie wydał postanowienia o przekazaniu sprawy według właściwości. Natomiast stanowisko Młodzieżowego Ośrodka Młodzieżowego w W. nie jest znane.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako "P.p.s.a.", sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Jako spór o właściwość można określić sytuację prawną, w której zachodzi rozbieżność poglądów między organami administracji publicznej co do zakresu ich upoważnienia do rozpatrzenia i rozstrzygnięcia tej samej sprawy administracyjnej. Chodzi tu nie o każdą sprawę, którą ma do załatwienia organ administracji, ale wyłącznie należącą do jego właściwości indywidualną sprawę administracyjną, kiedy istnieje materialnoprawna podstawa do jej załatwienia przez organ administracji publicznej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 grudnia 2005 r. sygn. akt II OW 79/05, ONSAiWSA 2006, nr 3, poz. 75).
W rozpoznawanym przypadku Prezydent Miasta Z. wniósł o rozstrzygnięcie przez Naczelny Sąd Administracyjny sporu pomiędzy nim a Miejskim Prezydentem O. w sprawie dotyczącej uiszczenia opłaty za pobyt małoletniego K. C. w Pogotowiu Opiekuńczym w O..
Nie jest to spór o właściwość w rozumieniu art. 4 P.p.s.a. W sprawie przedstawionej we wniosku chodzi bowiem nie o załatwienie indywidualnej sprawy z zakresu administracji publicznej, ale rozwiązanie sytuacji faktycznej polegającej na zrefinansowaniu kosztów poniesionych przez Pogotowie Opiekuńcze w O. z tytułu czasowego przebywania w tej placówce podopiecznego Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w W. Kwestie związane z ponoszeniem kosztów pobytu dziecka w placówce opiekuńczo-wychowawczej uregulowane zostały w art. 86 ustawy o pomocy społecznej. Zgodnie z art. 86 ust. 4 powiat prowadzący całodobową placówkę opiekuńczo-wychowawczą oraz powiat, na terenie którego funkcjonuje całodobowa placówka opiekuńczo-wychowawcza, zawiera z powiatem właściwym ze względu na miejsce zamieszkania dziecka przed skierowaniem do tej placówki, porozumienie w sprawie umieszczenia dziecka i wysokości wydatków na jego utrzymanie. Zaznaczyć należy, że porozumienie, o którym mowa w tym przepisie, nie ma charakteru aktu administracyjnego lecz jest umową cywilnoprawną.
W sytuacji przedstawionej we wniosku Prezydenta Miasta Z. małoletni K. C., jako podopieczny Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w W., przebywający w tym Ośrodku na podstawie skierowania, opuścił Ośrodek (ucieczka) i w okresie od 23 do 25 sierpnia 2009 r. przebywał w Pogotowiu Opiekuńczym w O.. Należy zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 86 ust. 9 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej do dzieci przyjętych do całodobowej placówki opiekuńczo-wychowawczej bez skierowania, w przypadku wymagającym natychmiastowego zapewnienia opieki nie ma zastosowania przepis art. 86 ust. 4, co oznacza, że sprawa pokrycia kosztów pobytu K. C. w trybie interwencyjnym w Pogotowiu Opiekuńczym w O. nie wymaga zawarcia porozumienia, o jakim mowa w art. 86 ust. 4 ustawy.
Kwestię obciążenia kosztami pobytu dziecka w całodobowej placówce opiekuńczo-wychowawczej bez skierowania, w przypadku wymagającym natychmiastowego zapewnienia opieki reguluje przepis ust. 10 tego artykułu, który przewiduje, że koszty pobytu dziecka ponosi powiat właściwy ze względu na miejsce zamieszkania dziecka przed przyjęciem do całodobowej placówki opiekuńczo-wychowawczej bez skierowania, albo powiat, który otrzymuje zwrot wydatków na utrzymanie dziecka na podstawie zawartego porozumienia, jeżeli dziecko przed przyjęciem do placówki opiekuńczo-wychowawczej bez skierowania przebywało w innej całodobowej placówce.
W świetle przytoczonego przepisu jest jasne, że koszty pobytu dziecka, które samowolnie opuściło placówkę opiekuńczo-wychowawczą, do której było skierowane i zostało przyjęte do innej całodobowej placówki bez skierowania, w przypadku wymagającym natychmiastowego zapewnienia opieki, ponosi powiat, który na podstawie zawartego porozumienia otrzymuje zwrot wydatków za pobyt dziecka w placówce, do której zostało ono skierowane.
Powyższe wyjaśnienie stanowi wyłącznie wykładnię, w niezbędnym zakresie, wymienionych przepisów ustawowych, konieczną dla wykazania, że spór, jaki powstał między organami administracji publicznej w sprawie kosztów pobytu małoletniego K. C. w Pogotowiu Opiekuńczym w O., nie jest sporem o właściwość w rozumieniu art. 4 P.p.s.a.
W tej sytuacji, skoro spór między organami administracji publicznej nie dotyczy załatwienia sprawy administracyjnej, złożony wniosek o jego rozstrzygnięcie podlega odrzuceniu jako niedopuszczalny.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w związku z art. 15 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.