Postanowienie NSA z 15 maja 2012 r., I OW 45/12

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 15 maja 2012 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wójta Gminy Zębowice o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Wójtem Gminy Zębowice a Prezydentem Miasta Zabrze w przedmiocie rozpoznania

Sprawa

sprawy dotyczącej nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych przez J.W. postanawia wskazać Wójta Gminy Zębowice jako organ właściwy w sprawie

Skład

Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge - Lissowska (spr.) Sędziowie NSA Monika Nowicka del. WSA Iwona Kosińska
starszy asystent Piotr Baryga protokolant

Uzasadnienie

Wójt Gminy Zębowice wystąpił z wnioskiem o rozpoznanie sporu o właściwość, jaki powstał pomiędzy nim a Prezydentem Miasta Zabrze, który z tych organów jest władny orzec w sprawie nienależnie pobranych świadczeń przez J.W.

Spór ten wynikł skutkiem przekazania przez Prezydenta Miasta Zabrze Wójtowi Gminy Zębowice dokumentacji J.W., przy piśmie z dnia 19 grudnia 2011 r. W piśmie tym Prezydent stwierdził, iż J.W. został przyznany przez niego zasiłek pielęgnacyjny, a ostatni wypłacono za miesiąc luty 2011 r., a okazało się, że od 13 grudnia 2007 r. J.W. zamieszkuje w Domu Pomocy Społecznej w R. gmina Z., wobec tego od 1 stycznia 2008 r. do 28 lutego 2011 r. świadczenie zostało wypłacone nienależnie. Do wydania decyzji w sprawie jest właściwy, zdaniem Prezydenta, organ miejsca stałego zamieszkania – art. 3 pkt 11 ustawy o świadczeniach rodzinnych – tj. Wójt Gminy Zębowice.

We wniosku o rozpoznanie sprawy Wójt Gminy Zębowice stwierdził, że właściwym organem w sprawie jest ten, który wypłacił świadczenie, tj. Prezydent Miasta Zabrze i wniósł o wskazanie tego organu jako właściwego w sprawie.

Odpowiadając na wniosek Burmistrza, Prezydent stwierdził, że właściwy jest Wójt z uwagi na miejsce zamieszkania J.W.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Wójt Gminy Zębowice uważając, że właściwym w sprawie zwrotu nienależnie pobranych świadczeń jest ten organ, który je wypłacił kieruje się logiką, jednak decydują przepisy normujące właściwość organów.

Ogólne zasady dotyczące właściwości organów zawiera Kodeks postępowania administracyjnego, jednak ustawy szczególne mogą zawierać swoje regulacje w tym zakresie. Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz.U. z 2006 r. Nr 138, poz. 992 ze zm.) zajmuje się wskazaniem organu właściwego, na jej użytek. Oznacza to, że w sprawach świadczeń rodzinnych właściwość organu ustala się nie wg zasad wskazanych w k.p.a., ale określonych ustawą o świadczeniach.

Ustawa ta w art. 3 zawiera definicje wyrażeń w niej użytych i w pkt 11 przez organ właściwy rozumie wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie rodzinne lub otrzymującej świadczenie rodzinne. Art. 30, regulujący kwestie nienależnie pobranych świadczeń rodzinnych nie określa organu właściwego w sprawie zwrotu świadczeń, w art. 9 posługuje się jedynie przepisem "organ właściwy". Przez organ zatem właściwy do orzekania w sprawie zwrotu świadczeń należy rozumieć ten, o którym mowa w art. 3 pkt 11 tej ustawy. Przepis ten mówi wprawdzie o osobie ubiegającej się o świadczenie lub otrzymującej je, ale właśnie osobą, która świadczenie pobrała nienależnie jest osoba otrzymująca świadczenie.

Stwierdzić należy, że regulacja art. 3 pkt 11 ustawy o świadczeniach rodzinnych, jeśli idzie o rozumienie organu właściwego w sprawach świadczeń, nie odbiega od zasad wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego. K.p.a. w art. 21 pkt 3 w sprawach innych niż dotyczących nieruchomości lub prowadzenia zakładu pracy jako generalną zasadę ustalania właściwości organu wskazuje miejsce zamieszkania podmiotu, do którego rozstrzygniecie ma być skierowane.

W sprawie zatem jako organ właściwy w sprawie należy wskazać Wójta Gminy Zębowice, który orzeknie, co do zasadności bądź nie zwrotu świadczenia pobranego przez J.W.

Wobec powyższego orzeczono, jak w sentencji, na podstawie art. 4 i art. 15 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).