Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 28 grudnia 2018 r. Burmistrz C. zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie negatywnego sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem C. a Prezydentem Miasta L.w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia wniosku D. K. o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego.
W uzasadnieniu wniosku wskazano, że 27 listopada 2018 r. do Prezydenta Miasta L. wpłynął wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego D. K. zamieszkałego w L., ul. [...] a przebywającego na leczeniu w [..] Zakładzie Opieki Zdrowotnej w C.. Zawiadomieniem z 6 grudnia 2018 r. Prezydent Miasta L. przekazał wniosek do rozpoznania Burmistrzowi C. wskazując, że aktualnie centrum życiowe zainteresowanego znajduje się na terenie gminy C.. Zdaniem jednak organu wnioskującego, czasowa zmiana miejsca pobytu, np.: na czas leczenia, której nie towarzyszy zamiar stałego przebywania w miejscowości aktualnego pobytu, pozostaje bez wpływu na miejsce zamieszkania. W ocenie Burmistrza C., w niniejszej sprawie organem właściwym jest Prezydent Miasta L., bowiem strona faktycznie zamieszkuje w L., a jej pobyt w gminie C. podyktowany jest koniecznością leczenia i terapii, a nie zamieszkania.
W odpowiedzi na wniosek Prezydent Miasta L. podał, że aktualnym miejscem zamieszkania D. K. jest C.. Wynika to z faktu, że został on przyjęty do SPPZOZ w C. na długoterminowy pobyt, bez możliwości wskazania terminu opuszczenia placówki medycznej. Długotrwałość pobytu w placówce wynika ze stanu zdrowia pacjenta oraz faktu, że cierpi on na choroby psychiczne. W takim przypadku należy przyjąć, że pobyt pacjenta w placówce nie ma charakteru przejściowego - ukierunkowanego na leczenie - ale charakter stały - zapewniający raczej stałą opiekę nad osobą wymagającą opieki lub pomocy innej osoby w codziennym funkcjonowaniu. Zdaniem Prezydenta, w tej sytuacji wola (animus) pacjenta wskazuje, że jego aktualnym miejscem zamieszkania jest miejscowość, w której znajduje się placówka medyczna, w której na stałe przebywa - jak w DPS.
W dniu 7 czerwca 2019 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego wpłynęło pismo Z-cy MOPR w L., do którego załączono oświadczenie D. K. złożone 29 maja 2019 r. w L. oraz kartę informacyjną SPPZOZ w C. (wypis z szpitala 14 marca 2019 r.).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 w związku z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej jako P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość powstałe między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, jeżeli odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami jednostek rządowych. W niniejszej sprawie występuje spór negatywny w zakresie właściwości miejscowej organu, albowiem zarówno Burmistrz C., jak i Prezydent Miasta L. uznali się za niewłaściwych do rozpoznania wniosku D. K. o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego.
Zasady przyznawania przedmiotowego świadczenia określa ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2018 r. poz. 2220 ze zm.), powoływana dalej jako "u.ś.r." Zgodnie z art. 23 ust. 2 tej ustawy wniosek składa się w urzędzie gminy lub miasta właściwym ze względu na miejsce zamieszkania osoby, która wnosi żądanie. Zgodnie z art. 3 pkt 11 u.ś.r. ilekroć w ustawie jest mowa o organie właściwym oznacza to wójta, burmistrza lub prezydenta miasta właściwego ze względu na miejsce zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie rodzinne lub otrzymującej świadczenie rodzinne. Ustawa nie definiuje pojęcia "miejsce zamieszkania". W orzecznictwie utrwalone jest jednak stanowisko, że przez miejsce zamieszkania - zgodnie z ogólną definicją zawartą w art. 25 kodeksu cywilnego – należy rozumieć miejscowość, w której osoba przebywa z zamiarem stałego pobytu. O uznaniu konkretnej miejscowości za miejsce zamieszkania danej osoby decyduje takie jej przebywanie na danym terenie, które posiada cechy założenia tam aktualnego ośrodka jej osobistych i majątkowych interesów. Miejscem zamieszkania jest zatem miejsce, gdzie dana osoba faktycznie przebywa oraz gdzie aktualnie koncentrują się jej sprawy życiowe.
W niniejszej sprawie – jak wynika z jej akt – w chwili składania wniosku o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego zainteresowany przebywał na leczeniu w [...] Zakładzie Opieki Zdrowotnej w C.. We wniosku jako adres zamieszkania wskazał L., ul. [...].Z dokumentów przedłożonych w toku postępowania sądowego wynika, że zainteresowany został zwolniony ze szpitala do dalszego leczenia ambulatoryjnego i od 15 marca 2019 r. zamieszkuje w L., ul. [...], na co wskazuje treść Karty informacyjnej SPPZOZ w C. z [...] marca 2019 r. oraz oświadczenia złożonego przez D. K. w dniu 29 maja 2019 r. W świetle aktualnego stanu faktycznego nie ma więc wątpliwości, że miejscem zamieszkania skarżącego jest L., a organem właściwym do rozpatrzenia wniosku o przyznanie świadczenia pielęgnacyjnego jest Prezydent Miasta L..
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 4 i art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.