Uzasadnienie
Zachodniopomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Szczecinie na podstawie art. 22 § 2 i § 3 K.pa. oraz art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2002 r. Nr 153 poz, 1270 ze zm.) wniósł o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Zachodniopomorskim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w Szczecinie a Starostą Powiatu w Kamieniu Pomorskim przez wskazanie Starosty jako organu właściwego do załatwienia sprawy w przedmiocie wydania zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości położonej w Międzyzdrojach przy ulicy [...]stanowiącej działkę nr [...] obręb 20 miasta Międzyzdroje.
W uzasadnieniu wniosku organ wskazał, że w dniu 28 grudnia 2011 r. Burmistrz Międzyzdrojów na podstawie art. 126 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2004 r. Nr 261, poz. 2603, z późn. zm. zwanej dalej "u.g.n.") wystąpił z wnioskiem do Starostwa Powiatowego w Kamieniu Pomorskim o wydanie zezwolenia na czasowe zajęcie ww. nieruchomości.
Postanowieniem z dnia 29 grudnia 2011 r. Starosta Powiatu w Kamieniu Pomorskim przekazał sprawę Wojewódzkiemu Urzędowi Ochrony Zabytków w Szczecinie celem rozpatrzenia według właściwości. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, iż we wniosku Burmistrza nie wykazano w sposób wyczerpujący zaistnienia w sprawie "nagłej potrzeby" tj. przesłanki określonej w art. 126 ust. 1 u.g.n. Wskazano również, iż Zachodniopomorski Wojewódzki Konserwator Zabytków w Szczecinie wydał decyzję znak [...] nakazującą właścicielowi nieruchomości wykonanie robót budowlanych zmierzających do zabezpieczenia zabytku przed dalszą degradacją. Według Starosty wniosek Burmistrza w istocie dotyczy podjęcia działań mających na celu wykonanie decyzji Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Szczecinie. Powołano się przy tym na art. 127 do 135 u.g.n.
Zgodnie z art. 126 ust. 1 u.g.n. w przypadku siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na czasowe zajęcie nieruchomości na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy, licząc od dnia zajęcia nieruchomości. Wniosek Burmistrza Międzyzdrojów jednoznacznie wskazuje, iż domagał się on wydania zezwolenia na czasowe zajęcie przedmiotowej nieruchomości. W tej sytuacji organem właściwym do załatwienia sprawy jest właściwy miejscowo starosta tj. Starosta Powiatu w Kamieniu Pomorskim.
Postępowanie prowadzone przez Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Szczecinie zakończone wydaniem decyzji znak [...] prowadzone było wobec właściciela nieruchomości i nie ma nic wspólnego z wnioskiem Burmistrza Międzyzdrojów. Konserwator Zabytków nie jest organem właściwym do załatwienia sprawy na podstawie art. 126 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
W odpowiedzi na wniosek Starosta Powiatu Kamieńskiego wniósł o wskazanie Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków w Szczecinie jako organ właściwy w sprawie. Jego zdaniem wniosek Burmistrza dotyczy zezwolenia na podjęcie działań mających na celu wykonanie decyzji Konserwatora Zabytków.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do regulacji art. 4 w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądem administracyjnym (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "p.p.s.a."), Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga z zastrzeżeniem art. 22 § 1 k.p.a. spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i samorządowymi kolegiami odwoławczymi oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.
Przez spór kompetencyjny lub spór o właściwość należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy (spór pozytywny) lub też każdy z nich uważa się za niewłaściwy do jej załatwienia (spór negatywny).
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem negatywnego sporu kompetencyjnego stała się sprawa zainicjowana wnioskiem Burmistrza Międzyzdrojów, który wystąpił o udzielenie mu zezwolenia na czasowe zajęcie oznaczonej nieruchomości, celem wykonania prac zabezpieczających. We wniosku wskazano, że właściciel nie podejmuje jakichkolwiek prac na wskazanej nieruchomości, a budynek jest w stanie technicznym zagrażającym katastrofą budowlaną i stwarzającym niebezpieczeństwo dla osób przebywających w jego pobliżu.
Zaznaczyć należy, że Starosta w postanowieniu z dnia 29 grudnia 2011 r. oraz w piśmie złożonym w niniejszej sprawie błędnie wywodzi, że w istocie wniosek Burmistrza Międzyzdrojów dotyczy zezwolenia na podjęcie działań mających na celu wykonanie decyzji Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, którą to decyzją nakazano właścicielowi wykonanie określonych robót budowlanych.
W okolicznościach przedstawionych przez Burmistrza należało przyjąć, że złożony przez niego wniosek jest niezależny od prowadzenia postępowania egzekucyjnego wobec właściciela nieruchomości. Ponadto zwrócić trzeba uwagę na niekonsekwentne działanie Starosty, który z jednej strony wydaje postanowienie o przekazaniu wniosku według właściwości, a z drugiej strony w uzasadnieniu tego postanowienia przedstawia argumentację wskazującą na merytoryczne załatwienie sprawy. Podkreślić zatem trzeba, że podniesione w postanowieniu z dnia 29 grudnia 2011 r. okoliczności mogłyby ewentualnie stanowić przesłankę do odmowy udzielenia wnioskowanego zezwolenia, a nie do stwierdzenia niewłaściwości organu.
Warto dodać na marginesie, że w toku postępowania sądowego Burmistrz Międzyzdrojów pismem z dnia 22 marca 2012 r. podtrzymał wniosek podając, że rozstrzygnięcie tej sprawy jest bardzo istotne z punktu widzenia bezpieczeństwa, a także interesu społeczeństwa lokalnego i odwiedzających gminę turystów.
Ze względów wyżej przedstawionych należało uznać, że do rozpoznania spornego wniosku na podstawie art. 126 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r., Nr 102, poz. 651 ze zm.) właściwy jest Starosta Powiatu w Kamieniu Pomorskim, o czym orzeczono na podstawie art. 15 § 2 p.p.s.a.