Uzasadnienie
Pismem z dnia 3 kwietnia 2009 r. (data wpływu 20 kwietnia 2009 r.) Prezydent Wrocławia złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Prezydentem Miasta Zielona Góra, a Prezydentem Wrocławia w przedmiocie wskazania organu właściwego do skierowania Z. G. do domu pomocy społecznej.
W uzasadnieniu wniosku Prezydent Wrocławia wskazał, że w dniu [...] marca 2009 r. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Zielonej Górze wydał postanowienie w sprawie przekazania według właściwości Miejskiemu Ośrodkowi Pomocy Społecznej we Wrocławiu sprawę dotyczącą wniosku dotyczącego skierowania Z. G. do domu pomocy społecznej, celem jej rozpoznania.
W uzasadnieniu postanowienia Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Zielonej Górze podał, że zgodnie z art. 21 §1 pkt 3 K.p.a. organem właściwym miejscowo, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej, jest organ miejsca zamieszkania strony. Ponadto art. 101 ust 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004r. o pomocy społecznej (tj. Dz. U 2008, Nr 115, poz. 728 z późn. zm.) stanowi, że organem właściwym do rozpoznania wniosku jest organ miejsca zamieszkania strony. Ponieważ Z. G. obecnie przebywa w Zielonej Górze przy ul. [...], natomiast miejscem ostatniego zameldowania na pobyt stały był Wrocław, zatem to wskazany powyżej Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej we Wrocławiu jest w ocenie Prezydenta Zielonej Góry właściwy miejscowo w sprawie wydania decyzji.
W odpowiedzi Prezydent Wrocławia wskazał, że zgodnie z art. 25 K.c. miejscem zamieszkania jest miejsce w którym osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Z załączonego wywiadu środowiskowego z marca 2009 r. wynika, że Z. G. przebywa w Zielonej Górze i mieszka wraz z córką oraz jej rodziną, która stara się zapewnić jej niezbędną pomoc i opiekę. Pani Z. G. ma także zamiar dalszego pobytu blisko Zielonej Góry ze względu na rodzinę. Z otrzymanego w dniu 7 kwietnia 2009r. zaświadczenia z Wydziału Spraw Obywatelskich we Wrocławiu wynika, że Pani Z. G. nie jest osobą bezdomną. Klientka jest zameldowana na pobyt stały we Wrocławiu przy ul. [...] natomiast od 15 marca 2007 r. do 15 marca 2010 r. na pobyt czasowy w Zielonej Górze przy ul. [...] (w mieszkaniu córki).
Dalej Prezydent Wrocławia podkreślił, iż orzecznictwo dotyczące określania właściwości miejscowej ośrodków pomocy społecznej przy udzielaniu pomocy osobom jest jednolite. Miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Dla ustalenia miejsca zamieszkania niezbędny jest nie tylko fakt, że osoba stale przebywa w danej miejscowości, ale także, ze temu przebywaniu określony stan świadomości - zamiar stałego pobytu. Stały pobyt oznacza traktowanie określonej miejscowości jako centrum spraw życiowych. Przedstawiając powyższe wywody organ doszedł do wniosku, że miejscem zamieszkania Pani Z. G. jest Zielona Góra, a nie Wrocław.
Po przeanalizowaniu argumentacji Prezydenta Wrocławia, zawartej we wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego, dotyczącego skierowania Z. G. do domu pomocy społecznej, pismem z dnia 28 maja 2009 r. Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Zielonej Górze uznał się za właściwy do załatwienia przedmiotowej sprawy (k. 19).
W odpowiedzi Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej we Wrocławiu wniósł o umorzenie postępowania, przesłanie oryginałów dokumentów załączonych do wniosku do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Zielonej Górze oraz o zwrot wpłaconego wpisu sądowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z ustawą o pomocy społecznej (Dz. U 2008, Nr 115, poz. 728 z późn. zm.), w sprawie dotyczącej skierowania do domu pomocy społecznej właściwą do jej rozstrzygnięcia będzie zawsze gmina miejsca zamieszkania osoby zainteresowanej w dniu jej kierowania do domu pomocy społecznej (art. 59 ust. 1 w zw. z art. 101 ust. 1). Ponieważ ustawa o pomocy społecznej nie zawiera definicji "miejsca zamieszkania", zawsze należy odnosić się w tej kwestii do wyjaśnienia pojęcia "miejsca zamieszkania" zawartego w art. 25 Kodeksu cywilnego (por. postanowienia NSA z dnia 21 lutego 2007 sygn. akt I OW 75/06 oraz z dnia 2 sierpnia 2007 r. sygn. akt I OW 39/07).
Miejscem zamieszkania osoby fizycznej zgodnie z art. 25 Kodeksu cywilnego jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Tym samym o miejscu zamieszkania w świetle ww. przepisu decydują dwa czynniki: zewnętrzny (fakt przebywania) i wewnętrzny (zamiar stałego pobytu). Wyrażenie zamiaru stałego pobytu nie wymaga złożenia oświadczenia woli (nie jest czynnością prawną). Wystarczy więc, że zamiar taki wynika z zachowania danej osoby polegającego na ześrodkowaniu swojej aktywności życiowej w określonej miejscowości. Przy czym jednocześnie zauważyć należy, że samo zameldowanie, będące kategorią prawa administracyjnego, nie przesądza o miejscu zamieszkania w rozumieniu prawa cywilnego (por. postanowienie NSA z dnia 15 lutego 2006 r., sygn. akt I OW 231/05).
Mając na względzie powyższe wywody oraz dokumentację sprawy przesłaną wraz z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego należy uznać, iż bezspornym jest, że miejscem zamieszkania Z. G. jest Zielona Góra.
Wobec tego, że Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej w Zielonej Górze, będący właściwym do załatwienia przedmiotowej sprawy, pismem z dnia 28 maja 2009 r. uznał swoją właściwość, postępowanie w sprawie rozstrzygnięcia sporu kompetencyjnego stało się bezprzedmiotowe, co czyni zasadnym umorzenie postępowania.
Zatem na podstawie art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.