Uzasadnienie
Starosta C. wniósł o rozstrzygnięcie sporu o właściwość zaistniałego pomiędzy Starostą C. a Prezydentem Miasta B. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku dotyczącego rejestracji pojazdu marki F. złożonego przez E. Z. W uzasadnieniu wskazano, że do Starosty C. w dniu [...].12.2013 r. wpłynął wniosek E. Z., zamieszkałej w B., o rejestrację pojazdu marki F. combi. Jak wskazał organ wnioskujący, zainteresowana do wniosku załączyła dokumenty z których wynikało, że posiada miejsce stałego zameldowania w B., jak również głównym miejscem wykonywania działalności gospodarczej jest miasto B. Organ rejestrujący w trybie art. 65 § 1 k.p.a., w drodze zawiadomienia w dniu [...].12.2013 r., przekazał wniosek o rejestrację wraz z załączonymi dokumentami Prezydentowi Miasta B. jako organowi właściwemu w sprawie.
Naczelnik Wydziału Komunikacji Urzędu Miejskiego w B. powołując się na art. 65 § 1 k.p.a., pismem z dnia [...].01.2014 r., odesłał przedmiotowy wniosek dołączając oświadczenie zainteresowanej E. Z. z dnia [...] stycznia 2014 r. o następującej treści:
"Ja niżej podpisana E., A. Z., legitymująca się dowodem tożsamości: osobistym Seria [...], wydanym przez: prezydenta miasta B., zam. [...] O. k. C., ul. Ż., uprzedzona o odpowiedzialności karnej art. 233 kk*) za zeznania danych niezgodnych z prawdą oświadczam co następuje: mieszkam, prowadzę działalność gospodarczą, pracuje na terenie gminy O. Powyższy adres jest moim aktualnym miejscem zamieszkania z zamiarem stałego pobytu".
Starosta C. nie podzielając stanowiska Naczelnika Wydziału Urzędu Miejskiego w B.wystąpił do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość. SKO w C. pismem z dnia [...] lutego 2014 r. wskazało Naczelny Sąd Administracyjny jako właściwy do rozstrzygnięcia przedmiotowego sporu kompetencyjnego.
Organ wnioskujący podniósł, że art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2012 r., poz.1137 ze zm.) wskazuje, iż "rejestracji pojazdu dokonuje na wniosek właściciela, starosta właściwy ze względu na miejsce jego zamieszkania" wyjaśnił, że miejsce zamieszkania strony należy oceniać na podstawie art. 25 k.c., który stanowi, iż miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu.
Dalej organ wnioskujący stwierdził, że po analizie akt sprawy należało stwierdzić: że w "umowie kupna sprzedaży" sporządzonej w dniu [...].11.2013 r. w C. której przedmiotem jest sprzedaż pojazdu marki F. jako osoba kupująca wskazana jest E. Z. legitymująca się dowodem osobistym wydanym przez Prezydenta Miasta B. Ponadto strona w dniu [...].08.2013 r. przed urzędnikiem Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w C., złożyła oświadczenie o treści:
"proszę o zarejestrowanie pojazdu zgodnie z moim pobytem czasowym w O., oświadczam, że prowadzę działalność gospodarczą na terenie gminy O. pracuje w/w miejscowości i przeprowadzę się tutaj na stałe w najbliższym możliwym czasie".
Starosta C. wskazał także, że zgodnie z Centralną Ewidencją i Informacją o Działalności Gospodarczej Rzeczpospolitej Polskiej adres głównego miejsca wykonywania działalności E. Z. określono jako: B., powiat B., woj. Ś., ul. J., lok. [...]. Natomiast adresem dodatkowych miejsc wykonywania działalności jest: O., ul. Ż., powiat c.
Powyższe, zdaniem Starosty C., wskazuje, że adres w O. jest jedynie adresem czasowego pobytu wnioskodawczyni związanego z dodatkowym miejscem prowadzonej działalności gospodarczej.
W odpowiedzi na wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość Prezydent Miasta B.stwierdził, że przesłanki dotyczące miejsca zamieszkania E. Z. zostały spełnione poprzez złożenie oświadczenia z dnia [...] stycznia 2014 r. o miejscu zamieszkania jak i prowadzeniu działalności gospodarczej w O. k. C. Zdaniem Prezydenta Miasta B., po analizie całości materiałów zgromadzonych w sprawie należy stwierdzić, że E. Z. złożyła wniosek o rejestrację przedmiotowego samochodu we właściwym miejscowo organie rejestrującym, tj. Starostwie Powiatowym w C. Organ zwrócił uwagę, że E. Z. obecnie prowadzi działalność gospodarczą w O. przy ul. Ż., jako adres do doręczeń również wskazuje O. Potwierdzeniem tego faktu jest aktualny wypis z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej firmy E. Z.– Usługi Ogólnobudowlane, ogrodnicze z dnia [...] maja 2014 r.
Jednocześnie organ wskazał, że Starostwo Powiatowe w C. powinno przeprowadzić postępowanie wyjaśniające na okoliczność ustalenia miejsca zamieszkania w momencie złożenia wniosku E. Z. o rejestrację.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) [dalej: ustawa p.p.s.a.], sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Ze sporem kompetencyjnym mamy do czynienia wtedy, gdy przynajmniej dwa organy jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia konkretnej sprawy - spór pozytywny, albo gdy każdy z nich uważa się za organ niewłaściwy do jej załatwienia - spór negatywny. Natomiast spór o właściwość związany jest ze sprawą indywidualną i kształtuje się na bazie rozbieżnych poglądów organów jednostek samorządu terytorialnego, bądź samorządowych kolegiów odwoławczych, co do zakresu ich działania.
W niniejszej sprawie rozbieżność ta powstała w zakresie ustalenia organu właściwego do rozpoznania wniosku dotyczącego rejestracji pojazdu, albowiem dwa organy administracji samorządowej, tj. Starosta C. i Prezydent Miasta B., nie uznały swojej właściwości w tym zakresie.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (tj. Dz. U. z 2012 r., poz.1137 ze zm.) [dalej: ustawa – Prawo o ruchu drogowym], rejestracji pojazdu dokonuje, na wniosek właściciela, starosta właściwy ze względu na miejsce jego zamieszkania (siedzibę), wydając dowód rejestracyjny i zalegalizowane tablice (tablicę) rejestracyjne oraz nalepkę kontrolną, jeżeli jest wymagana, z zastrzeżeniem ust. 2-5. Zaznaczyć należy, że ustępy 2-5 wskazanego przepisu nie mają w niniejszej sprawie zastosowania.
Ustawa - Prawo o ruchu drogowym nie definiuje pojęcia "miejsce zamieszkania". Należy zatem odnieść się w tej kwestii do wyjaśnienia pojęcia "miejsca zamieszkania" zawartego w art. 25 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z tym przepisem, miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu. Na prawną konstrukcję tego pojęcia składają się dwa elementy: przebywanie w sensie fizycznym oraz wola, zamiar stałego pobytu, przy czym oba te elementy muszą występować w sprawie łącznie. Zatem sam zamiar stałego pobytu w danej miejscowości nie stanowi o zamieszkaniu, lecz musi być połączony z przebywaniem w danej miejscowości i to z takim przebywaniem, które ma cechy założenia tam ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów.
Odnosząc ten stan prawny do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy, należy według Naczelnego Sądu Administracyjnego uznać, że organem właściwym do zarejestrowania pojazdu jest Starosta C. Przede wszystkim wskazać należy, iż faktycznym miejscem zamieszkania zainteresowanej E. Z., właścicielki pojazdu, który ma być zarejestrowany, jest miejscowość O., położona w powiecie c. Spełnione zostały bowiem przesłanki, w rozumieniu powołanego art. 25 k.c., do uznania, że faktycznym miejscem zamieszkania zainteresowanej jest właśnie miejscowość O. Zwrócić w tym względzie należy w pierwszej kolejności uwagę na treść oświadczenia E. Z. z dnia [...] stycznia 2014 r., w którym pod rygorem odpowiedzialności karnej, oświadczyła, że jej aktualnym adresem zamieszkania z zamiarem stałego pobytu jest właśnie miejscowość O. W tej też miejscowości zainteresowana pracuje i prowadzi działalność gospodarczą. Nie może być w tym zakresie decydujący fakt zameldowania i ustalenia głównej siedziby firmy zainteresowanej w innej miejscowości. Istotne jest bowiem, jak wskazano powyżej, przebywanie w sensie fizycznym oraz wola, zamiar stałego pobytu w danej miejscowości. Warunki te spełnia natomiast niewątpliwie jedynie miejscowość O. Dalej podkreślić należy, iż miejscowość O. jest także wskazywana przez zainteresowaną jako adres do doręczeń wszelkiej korespondencji, zarówno prywatnej, jaki związanej z działalnością gospodarczą.
Wszystkie te fakty te świadczą jednoznacznie, że miejscem, w którym zainteresowana skoncentrowała centrum swoich spraw majątkowych i osobistych jest miejscowość O. Z tych też względów, na podstawie art. 15 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji.