Postanowienie NSA z 1 lutego 2010 r., I OW 7/10

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 1 lutego 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku R. W. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość

Sprawa

w sprawie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia odwołania R/ W/ od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2009 r. Nr [...] w sprawie odmowy ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalno - rentowego i wypłaty odsetek postanawia: odrzucić wniosek

Skład

Sędzia NSA Małgorzata Borowiec przewodniczący, sprawozdawca

Uzasadnienie

Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w Warszawie decyzją z dnia [...] stycznia 2009 r. Nr [...] odmówił R. W. ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalno - rentowego i wypłaty odsetek. W treści w/w decyzji znalazło się pouczenie, iż przysługuje od niej prawo odwołania do Sądu Okręgowego w Warszawie.

Pismem z dnia 1[...] 9 lutego 2009 r. skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji do Wojskowego Biura Emerytalnego w Warszawie, z prośbą o wskazanie właściwego organu odwoławczego. W ocenie skarżącego Sąd Okręgowy w Warszawie jest organem sądowym, a nie organem administracji publicznej, a zatem nie może być organem drugiej instancji. Pismo to zostało przekazane do XIV Wydziału Ubezpieczeń Społecznych Sądu Okręgowego w Warszawie.

Natomiast, pismem z dnia [...] lipca 2009 r. R. W. wystąpił z odwołaniem od w/w decyzji do Dyrektora Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej.

Pismem z dnia [...] lipca 2009 r. Dyrektor Departamentu Spraw Socjalnych Ministerstwa Obrony Narodowej, poinformował skarżącego, że zgodnie z art. 31 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy oraz ich rodzin (Dz. U. z 1994 r. Nr 10, poz. 36 ze zm.), w sprawach ubezpieczeń społecznych właściwy jest sąd powszechny.

W dniu [...] października 2009 r. R. W. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość w sprawie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia odwołania od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2009 r. Nr [...] w sprawie odmowy ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalno - rentowego i wypłaty odsetek.

W uzasadnieniu podał, iż dotychczas nie wskazano mu właściwego organu odwoławczego w postępowaniu administracyjnym.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 15 grudnia 2009 r. sygn. akt. II SO/Wa 26/09 przekazał w/w wniosek do Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269)., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i sporów o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem legalności, a więc zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej.

Stosownie do art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej P.p.s.a, sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej.

Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 4 powołanej ustawy rozstrzyganie powyższych sporów należy do właściwości Naczelnego Sądu Administracyjnego. Z istoty sporu o właściwość lub sporu kompetencyjnego wynika, że musi on mieć miejsce pomiędzy co najmniej dwoma organami, które odmawiają załatwienia danej sprawy bądź uważają, że są właściwe jednocześnie do załatwienia tej sprawy.

Natomiast postępowanie w sprawach sporów kompetencyjnych wszczynane jest na żądanie uprawnionego podmiotu. Stosowanie do treści art. 22 § 3 pkt 1 i 2 K.p.a. z wnioskiem o rozstrzygniecie sporu przez sąd administracyjny może wystąpić strona oraz organ jednostki samorządu terytorialnego lub inny organ administracji publicznej pozostający w sporze.

W sprawie niniejszej przedmiotem wniosku jest rozstrzygnięcie, który organ ma rozpatrzeć odwołanie od decyzji Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego w Warszawie z dnia [...] stycznia 2009 r. Nr [...] odmawiającej R.W. ponownego ustalenia wysokości świadczenia emerytalno - rentowego i wypłaty odsetek.

Zauważyć należy, że przedmiotowa decyzja wydana została na podstawie art. 31, art. 32 ust. 1 i 2 oraz art. 48a ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalno - rentowym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (t.j. Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zm.). Natomiast stosowanie do treści art. 180 § 2 K.p.a. sprawy wynikające z przepisów o zaopatrzeniach emerytalnych i rentownych są sprawami z zakresu ubezpieczeń społecznych. Z kolei zgodnie z art. 181 K.p.a. organy odwoławcze właściwe w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych określają przepisy odrębne.

Zgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (t.j. D.z U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66 ze zm.) prawo do zaopatrzenia emerytalnego i wysokość świadczeń pieniężnych z tytułu tego zaopatrzenia ustala w formie decyzji wojskowy organ emerytalny. Natomiast stosownie do treści art. 31 ust. 4 powołanej ustawy, od w/w decyzji przysługuje zainteresowanemu odwołanie do właściwego sądu, według zasad określonych w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego.

Oznacza to zatem, że decyzje Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego nie są poddawane kontroli instancyjnej w postępowaniu odwoławczym, o którym mowa w art. 127 i następne K.p.a., a organ ten orzeka w pierwszej i ostatniej instancji administracyjnej.

W związku z tym niniejszy wniosek o rozstrzygnięcie sporu o właściwość nie może być uwzględniony. W sprawach dotyczących ustalenia wysokości świadczenia na podstawie ustawy o zaopatrzeniu emerytalno - rentowym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin nie orzeka bowiem, organ drugiej instancji administracyjnej.

Wyjaśnić należy, że skoro weryfikacja decyzji wojskowego organu rentowego na mocy wskazanych wyżej przepisów została poddana reżimowi postępowania cywilnego, to na tym etapie sprawa ta nie ma już charakteru sprawy administracyjnej, lecz staje się sprawą cywilną. Oznacza to również, że nie jest dopuszczalne orzekanie w tej sprawie przez sąd administracyjny.

Nie mniej jednak podkreślić należy, że Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego w Warszawie w decyzji z dnia [...] stycznia 2009 r. Nr [...], wskazując na wydział ubezpieczeń społecznych właściwego sądu okręgowego, prawidłowo pouczył wnioskodawcę o trybie zaskarżania tej decyzji.

Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego jest niedopuszczalny i na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 15 § 2 i art. 64 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podlega odrzuceniu.