Uzasadnienie
Wnioskiem z 3 marca 2017 r. Wójt Gminy Wierzbinek wystąpił o rozstrzygniecie sporu o właściwość pomiędzy tym organem a Wójtem Gminy Żelazków w sprawie rozpoznania wniosku E. K. o umieszczenie jej siostry – A. R., której jest opiekunem prawnym – w domu pomocy społecznej.
Uzasadniając wniosek, Wójt wskazał, iż właściwym w sprawie jest Wójt Gminy Żelazków, na mocy art. 27 w zw. z art. 25 k.c. i art. 21 § 1 pkt 3 k.p.a., bowiem E. K. – opiekun prawny siostry – miała ostatnie miejsce zamieszkania w miejscowości G. gm. Z. i tam ma zamiar przebywać na stałe, jak wynika z jej oświadczenia z 23 lutego 2017 r.
Wójt Gminy Żelazków, odpowiadając na wniosek podniósł, iż E. K. nie zamieszkuje w G. od 2011 r., kiedy to przeprowadziła się do matki A. R. w celu opieki nad nią i siostra A., obecnie zamieszkuje w miejscowości L. gm. W., gdzie skupia się jej centrum życiowe, a jak wynika z zaświadczenia sądowego z 2012 r. i orzeczenia Sądu Rejonowego w K. z 2013 r. – jej miejscem zamieszkania jest L. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W sprawie zaistniał negatywny spór o właściwość miejscową organu, bowiem zarówno Wójt Gminy Wierzbinek, jak i Wójt Gminy Żelazków uznają się za niewłaściwych do rozpoznania wniosku o skierowanie do domu pomocy społecznej.
Przyznając kompetencję w sprawie skierowania do domu pomocy społecznej wójtowi gminy ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2016 r. poz. 930 ze zm.), "ustawa", w art. 59 ust. 1 wskazuje ich właściwość miejscową. Stanowi ten przepis, że decyzja o skierowaniu do domu pomocy społecznej wskazuje organ gminy właściwej dla osoby mającej być skierowaną w dniu jej kierowania. Właściwość miejscową gminy określa art. 101 ustawy i zgodnie z jego ust. 1 ustala się ją wg miejsca zamieszkania osoby ubiegającej się o świadczenie. Jednak przepisy ustawy nie zawierają definicji miejsca zamieszkania, zatem konieczne jest odwołanie się do przepisów, które pojęcie to definiują. Takimi są przepisy Kodeksu cywilnego.
Artykuł 25 k.c. stanowi, że miejscem zamieszkania osoby fizycznej jest miejscowość, w której osoba ta przebywa z zamiarem stałego pobytu.
W sprawie osobą, która ma być umieszczona w domu pomocy społecznej jest A. R., która ma stałe miejsce zamieszkania w miejscowości L. w gminie W. Jednak nie działa ona sama, ale w jej imieniu występuje E. K. ustanowiona jej opiekunem prawnym. W takiej sytuacji jako miejsce zamieszkania osoby pozostającej pod opieką art. 27 k.c. wskazuje miejsce zamieszkania opiekuna, a tym jest miejsce zamieszkania E. K. Stosownie zatem do art. 101 ust. 1 ustawy właściwą gminą jest ta, w której miejsce zamieszkania ma E. K. E. K., której miejsce zameldowania i zamieszkania było w miejscowości G.gm. Z., od sierpnia 2011 r. przebywa w miejscowości L na terenie Gminy W., w domu w G., gdzie mieszka jej mąż, przebywa sporadycznie. Stosownie zatem do art. 25 k.c., w którym jest mowa o zamiarze pobytu, decydującym o miejscu zamieszkania, miejscem tym jest miejscowość L., gdyż tam od 2011 r. koncentruje się jej życie z uwagi na sprawowaną nad matką i siostrą opiekę, w tym nad siostrą także i prawną. Wskazuje to na Gminę W. jako właściwą w sprawie.
Na właściwość tej Gminy można też spojrzeć przez pryzmat art. 101 ust. 3 ustawy, który przewiduje, że w przypadkach szczególnych uzasadnionych sytuacją osobistą osoby ubiegającej się o świadczenie oraz w sprawach niecierpiących zwłoki, właściwą miejscowo jest gmina miejsca pobytu osoby ubiegającej się o świadczenie. W sprawie osobą tą jest A. R. choć w jej imieniu działa opiekun prawny – E. K. Miejsce pobytu A. R. to miejscowość L. w Gminie W. i to do tej Gminy E. K. skierowała wniosek o umieszczenie w domu pomocy społecznej. Także więc i ta sytuacja wskazuje na tę Gminę jako właściwą w sprawie.
Wobec powyższego należało wskazać Wójta Gminy W. jako organ właściwy do rozpoznania wniosku E. K. i Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 15 § 1 pkt 4 w zw. z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm.).