Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 19 września 2013 r., sygn. akt II SAB/Po 80/13 odmówił M. K. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na bezczynność Prezesa Sądu Rejonowego w Gnieźnie w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
W uzasadnieniu podkreślono, że to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W ocenie Sądu I instancji treść złożonego przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz dodatkowych oświadczeń i dokumentów nie wskazuje, że skarżący nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W związku z tym nie było możliwe przyznanie skarżącemu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył M. K. podnosząc, że w pierwszej kolejności Sąd I instancji powinien podjąć czynności zmierzające do merytorycznego rozpoznania skargi, natomiast przyznane prawo pomocy, zgodnie z art. 249 p.p.s.a. może być w każdym czasie cofnięte. Zdaniem skarżącego, zamiast nadać wniesionej przez niego skardze bieg, Sąd skupia się na badaniu sytuacji finansowej skarżącego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zasadą ogólną postępowania przez sądami administracyjnymi jest ponoszenie przez stronę kosztów tego postępowania związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Zgodnie natomiast z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W obowiązującym stanie prawnym nie jest zatem możliwe przyznanie skarżącemu prawa pomocy bez uprzedniego wyjaśnienia jego sytuacji materialnej i możliwości płatniczych – jak to postulowano w zażaleniu.
Sąd wydaje orzeczenie w tej sprawie mając na uwadze okoliczności podane w oświadczeniu strony zawartym we wniosku, o którym mowa w art. 252 p.p.s.a. W razie zaś, gdy oświadczenie to jest zdaniem Sądu niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony, wnioskodawca jest zobowiązany złożyć na wezwanie Sądu w zakreślonym terminie dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe.
Z powyższego wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy w zakresie przez niego wnioskowanym. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, że niedopełnienie w całości lub w części obowiązku złożenia przez stronę dodatkowego oświadczenia uzasadnia oddalenie wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 28 marca 2012 r., sygn. I OZ 189/12 i z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. I OZ 987/11).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zaskarżone postanowienie o odmowie przyznania prawa pomocy zawiera wyczerpującą i przekonującą argumentację odnoszącą się do stanu faktycznego ustalonego obiektywnie na podstawie materiału dowodowego zebranego w sprawie. Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo z matką, która otrzymuje emeryturę w kwocie 1762 zł miesięcznie, ponadto z zeznania podatkowego wynika, że w roku 2012 uzyskał dochód w kwocie 22184 zł. Skarżący posiada oszczędności w kwocie 2000 zł.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu prawidłowo ocenił, że złożone przez skarżącego oświadczenia i dokumenty nie pozwalają na pełną analizę jego stanu majątkowego. M. K. podnosił, że wydatki na prywatne leczenie skarżącego i jego matki oraz na leki wynoszą około 900 zł miesięcznie. Sąd ustalił, że M. K. z tytułu posiadanej polisy ubezpieczenia na życie opłaca comiesięczną składkę w kwocie 130,69 zł. Jednocześnie nie zostały przedstawione informacje, które zawierałyby pełne dane dotyczące miesięcznych kosztów utrzymania rodziny skarżącego, w tym utrzymania mieszkania o powierzchni 156 m2.
Wobec powyższego Sąd I instancji słusznie uznał, że przedstawiona przez skarżącego niepełna informacja o stanie materialnym uniemożliwiała zbadanie jego rzeczywistych możliwości poniesienia kosztów postępowania.
W konsekwencji zasadnie odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji na mocy art. 184 w związku z art.197 p.p.s.a.