Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 18 lipca 2016 r. Przewodniczący Wydziału II WSA w Warszawie, na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: P.p.s.a.) wezwał skarżącego A. Z. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na akt Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] marca 2016 r. w przedmiocie ustalenia opłaty za udostępnienie informacji publicznej, w kwocie 269 zł, stosownie do § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi.
W zażaleniu na powyższe zarządzenie A. Z. wniósł o jego uchylenie, ewentualnie - o późniejsze przesłanie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi tak, aby uiszczenie wpisu nastąpiło przed rozpoznaniem sprawy na rozprawie lub o odroczenie terminu zapłaty wpisu sądowego. Podał, że powyższe podyktowane jest dużą ilością wniesionych przez niego skarg na akty wyznaczające opłatę za udostępnienie informacji publicznej. Ponadto skarżący wniósł o zwrócenie się z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego, czy art. 220 § 1 i § 3 P.p.s.a. w związku z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowo-administracyjnych jest zgodny z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji RP.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie nie zawiera uzasadnionych podstaw.
W myśl art. 230 § 1 P.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Pismem tym jest m.in. skarga (§ 2). Zgodnie zaś z art. 231 P.p.s.a., wpis stosunkowy od pism wszczynających postępowanie pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, stanowiące według art. 216 P.p.s.a. wartość przedmiotu zaskarżenia. W pozostałych sprawach pobiera się wpis stały. O rodzaju wpisu decyduje zatem charakter sprawy, w której skargę wniesiono, a dokładnie to, czy przedmiot skargi - zaskarżony akt - wiąże się bezpośrednio z określonym świadczeniem pieniężnym. Warunkiem koniecznym do ustalenia wpisu stosunkowego jest więc istnienie bezpośredniego związku między aktem lub czynnością będącą przedmiotem skargi a należnością pieniężną, co ma miejsce wtedy, kiedy z zaskarżonego aktu lub czynności da się wprost wyprowadzić obowiązek uiszczenia określonej kwoty pieniężnej.
Wydając zaskarżone zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 269 zł, Przewodniczący prawidłowo przyjął, że skarga na akt Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] marca 2016 r. w przedmiocie ustalenia opłaty za udostępnienie informacji publicznej podlega wpisowi stosunkowemu obliczonemu na podstawie § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 16 grudnia 2003 r. (4% wartości przedmiotu zaskarżenia podanej w skardze, tj. kwoty 6.702,98).
Należy wskazać, że zgodnie z art. 15 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2015 r., poz. 2058, dalej: u.d.i.p.), jeżeli w wyniku udostępnienia informacji publicznej na wniosek, o którym mowa w art. 10 ust. 1 u.d.i.p., podmiot obowiązany do udostępnienia ma ponieść dodatkowe koszty związane ze wskazanym we wniosku sposobem udostępnienia lub koniecznością przekształcenia informacji w formę wskazaną we wniosku, podmiot ten może pobrać od wnioskodawcy opłatę w wysokości odpowiadającej tym kosztom (ust. 1). Podmiot, o którym mowa w art. 15 ust. 1 u.d.i.p., w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, powiadomi wnioskodawcę o wysokości opłaty. Udostępnienie informacji zgodnie z wnioskiem następuje po upływie 14 dni od dnia powiadomienia wnioskodawcy, chyba że wnioskodawca dokona w tym terminie zmiany wniosku w zakresie sposobu lub formy udostępnienia informacji albo wycofa wniosek (ust. 2).
Z treści cytowanego przepisu wynika, że ustalenie wysokości opłaty za udostępnienie informacji publicznej następuje w formie aktu stwierdzającego obowiązek poniesienia opłaty oraz ustalającego jej wysokość. Zatem taki akt mogący przybrać formę "zarządzenia", "wezwania", "informacji", czy "powiadomienia" nie ma charakteru wyłącznie informacyjnego. Oprócz określenia wysokości "kosztów", jakie wnioskodawca zobligowany jest ponieść w związku ze złożonym przez siebie wnioskiem, pismo to uzewnętrznia także uprawnienie organu do pobrania od wnioskodawcy opłaty. Kreuje również zobowiązanie o charakterze finansowym (por. postanowienia NSA: z dnia 1 października 2013 r., sygn. akt I OSK 2139/13 oraz z dnia 6 lutego 2015 r., sygn. akt I OSK 228/15). Bezpośrednio zatem wiąże się z legitymacją organu do jej określenia. Z założenia musi więc wskazywać jej wysokość, a w konsekwencji kształtować w tym zakresie obowiązki fiskalne wnioskodawcy.
Nie ulega zatem wątpliwości, że przedmiotem zaskarżenia jest należność pieniężna w wysokości 6.702,98 zł, gdyż na taką kwotę opiewała opłata nałożona przez organ za udostępnienie informacji publicznej. W konsekwencji, ustalenie skarżącemu wpisu stosunkowego od wniesionej skargi w wysokości 269 zł, na podstawie § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r., miało podstawę w obowiązujących przepisach prawa. Podkreślić należy, że okoliczność wniesienia przez skarżącego licznych skarg do sądu administracyjnego – zależna wszak od woli skarżącego – nie jest okolicznością, z którą przepisy prawa wiązałyby dopuszczalność odstąpienia lub zmodyfikowania stosowania ww. regulacji. Uwzględniając, iż przedmiotowe wezwanie zostało oparte na prawidłowo wydanym rozporządzeniu, na podstawie legalnie skonstruowanej regulacji ustawowej (por. art. 92 ust. 1 Konstytucji), Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do wystąpienia z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone zarządzenie odpowiada prawu i na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.