Uzasadnienie
Zarządzeniem z dnia 7 października 2013 r., sygn. akt II SO/Rz 13/13, Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) – zwanej dalej "P.p.s.a.", stosownie do § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) wezwał W. B. do uiszczenia wpisu sądowego w wysokości 100 zł od zażalenia na postanowienie z dnia 26 sierpnia 2013 r. w sprawie zażalenia W. B. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 5 sierpnia 2013 r. o przesłaniu skargi P. Wojewódzkiemu Komendantowi Policji w R. - w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania - pod rygorem odrzucenia zażalenia.
W zażaleniu na powyższe zarządzenie W. B. podniósł, iż opłata jest została wymierzona w sposób nieprawidłowy. Skarżący wniósł o zwolnienie go z konieczności ponoszenia wpisu wskazując, że przedmiotem sprawy jest stosunek służbowy w Policji, tym samym z mocy art. 239 pkt 1 lit. d P.p.s.a. skarżący nie ma obowiązku uiszczania w takiej sprawie kosztów sądowych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z generalną zasadą odpłatności wymiaru sprawiedliwości, strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej (art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.). Do kosztów sądowych należą m.in. opłaty sądowe, na które składają się wpis i opłata kancelaryjna (art. 211 i art. 212 § 1 P.p.s.a.). W świetle art. 230 § 1 i 2 P.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, w tym zażalenia, pobiera się wpis stosunkowy lub stały.
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przewiduje jednak zwolnienia od kosztów sądowych w rozdziale 3 działu V ustawy. Zgodnie z art. 239 P.p.s.a. wyróżnia się dwie kategorie zwolnień od kosztów sądowych – zwolnienia przedmiotowe (zawarte w pkt 1 od lit. "a" do "f") oraz zwolnienia podmiotowe (zawarte w pkt 2 – 4). Zwolnienia przedmiotowe obejmują sprawy, które dotyczą szeroko pojmowanej pomocy i opieki społecznej, bezrobocia, zasiłków chorobowych, świadczeń leczniczych, rehabilitacyjnych, ubezpieczeń społecznych oraz powszechnego obowiązku obrony oraz sprawy ze stosunków pracy i stosunków służbowych. Jest to katalog zamknięty, przeznaczony dla spraw szczególnie istotnych. Ustawowe wyrażenie " ze stosunków pracy i stosunków służbowych" (art. 239 pkt 1 lit. d) P.p.s.a.) wskazuje na to, że zwolnieniem objęto wszystkie sprawy mieszczące się w tej kategorii.
Wobec tego należy przyjąć, że każda sprawa sądowoadministracyjna, mająca źródło roszczenia w stosunku pracy i służbowym, kwalifikuje się do ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych po stronie skarżącej.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego niniejsza sprawa należy właśnie do kategorii spraw z zakresu ze stosunków pracy i stosunków służbowych, wobec czego skarżący jest ustawowo zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W związku z tym stwierdzić należy, iż Przewodniczący Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie nieprawidłowo wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 §1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 i art. 198 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.