Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 24 października 2014 r., sygn. akt IV SAB/Wa 150/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił M. O. przyznania prawa pomocy w sprawie z jej skargi na przewlekłe prowadzenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych postępowania w przedmiocie przeliczenia emerytury.
Sąd wskazał, że postanowieniem z dnia 23 lipca 2014 r. sygn. akt IV SAB/Wa 150/14 odrzucił ww. skargę.
W złożonym na urzędowym formularzu wniosku z dnia 19 sierpnia 2014 r. skarżąca zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia doradcy podatkowego. W piśmie z dnia 1 września 2014 r. w odpowiedzi na wystosowane do niej wezwanie potwierdziła, że wnosi o ustanowienie doradcy podatkowego, jako "kompetentnego" w przedmiocie ponownego przeliczenia emerytury.
Odmawiając przyznania skarżącej prawa pomocy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wskazał, że przedmiotem jej skargi jest przewlekłe prowadzenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych postępowania w przedmiocie przeliczenia emerytury, zatem świadczenia z ubezpieczenia społecznego. Wskazując na treść art. 239 pkt 1 lit. e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., Sąd podkreślił, że skarżąca jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy, co oznacza, że nie ma ona obowiązku ich uiszczania już od momentu wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego (wniesienia skargi), poprzez cały tok tego postępowania, zarówno przed sądem pierwszej instancji - wojewódzkim sądem administracyjnym, jak też przed sądem drugiej instancji - Naczelnym Sądem Administracyjnym (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 października 2013 r. sygn. akt I OZ 904/13).
Sąd wskazał, że w sytuacji ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych nie wydaje się w tym zakresie odrębnego orzeczenia, bowiem skutek w postaci zwolnienia od kosztów sądowych nastąpił już w momencie wniesienia skargi. W konsekwencji złożony w tym zakresie przez stronę wniosek nie może zostać uwzględniony.
Rozpoznając natomiast wniosek w zakresie obejmującym ustanowienie doradcy podatkowego, Sąd wskazał, że skarżąca – pomimo wystosowanego do niej wezwania (pismo z dnia 26 sierpnia 2014 r. – k. 58-59) oraz wyjaśnienia zawartego w uzasadnieniu postanowienia referendarza sądowego z dnia 1 października 2014 r. – w sprzeciwie nadal, konsekwentnie podtrzymuje, że domaga się ustanowienia doradcy podatkowego. Sąd związany jest natomiast wnioskiem strony, co oznacza, że nie może orzec o przyznaniu prawa pomocy w innym zakresie niż wskazany przez skarżącą.
Mając to na uwadze, Sąd stwierdził, że w sprawie ze skargi na przewlekłe prowadzenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych postępowania w przedmiocie przeliczenia emerytury, niedopuszczalne jest ustanowienie doradcy podatkowego. Stosownie bowiem do treści art. 41 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym (Dz. U. z 2011 r. Nr 41, poz. 213 ze zm.) doradca podatkowy jest uprawniony do występowania w charakterze pełnomocnika w postępowaniu sądowoadministracyjnym w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami. Sprawa ze skargi M. O. nie dotyczy obowiązków podatkowych i celnych, ani egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami.
W ocenie Sądu, z powyższych względów wniosek skarżącej o ustanowienie doradcy podatkowego nie może zostać uwzględniony.
Z tych względów, na podstawie art. 260 w zw. z art. 244 w zw. z art. 239 pkt 1 lit. e w zw. z art. 262 p.p.s.a. w zw. z art. 41 ust. 1 i 2 ustawy o doradztwie podatkowym, Sąd orzekł, jak w postanowieniu.
Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie.
Naczelny Sąd administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Wskazać należy, że przedmiotem skargi jest przewlekłe prowadzenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych postępowania w przedmiocie przeliczenia emerytury, a więc świadczenia z ubezpieczenia społecznego.
Zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Oznacza to, że w tych sprawach nie ma podstaw do rozpoznania wniosku strony o zwolnienie jej od kosztów sądowych, gdyż z obowiązku ponoszenia takich kosztów jest ona zwolniona z mocy samej ustawy.
Odnosząc się zaś do kwestii ustanowienia dla skarżącej doradcy podatkowego, stwierdzić należy, że również w tym zakresie wniosek nie mógł zostać uwzględniony. Jak wynika z art. 41 ust. 1 i 2 ustawy o doradztwie podatkowym, doradca podatkowy jest uprawniony do występowania w charakterze pełnomocnika w postępowaniu w zakresie sądowej kontroli decyzji, postanowień i innych aktów administracyjnych w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami. Postępowanie w sprawie ze skargi na przewlekłe prowadzenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych postępowania w przedmiocie przeliczenia emerytury nie dotyczy obowiązków podatkowych i celnych, ani egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami, dlatego też brak było podstaw do ustanowienia w tej sprawie dla skarżącej doradcy podatkowego.
W tej sytuacji należało uznać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie zaskarżonym postanowieniem odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy.
Mając powyższe na względzie, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił zażalenie oddalić.