Postanowienie NSA z 29 lutego 2008 r., I OZ 113/08

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 27 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 października 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 2351/06 w przedmiocie oddalenia wniosku o wyłącznie sędziów

Sprawa

w sprawie ze skargi K. C. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki postanawia: oddalić zażalenie.

Skład

Sędzia NSA Irena Kamińska przewodniczący

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 19 października 2007 r. oddalił wniosek K. C. o wyłączenie sędziego WSA w Warszawie S. M. P. od orzekania w sprawie ze skargi K. C. na postanowienie Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, iż stosownie do treści art. 18 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach, w których zachodzi jedna z przesłanek w nim wymienionych. Ponadto zgodnie z art. 19 powołanej ustawy sędzia zostaje wyłączony od rozpoznawania sprawy - niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 ustawy - na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w sprawie. Rozpoznając przedmiotowy wniosek na tle niniejszej sprawy, Sąd I instancji, uznał iż okoliczności podniesione przez skarżącego we wniosku o wyłączenie sędziego nie wywołują uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego. Wydanie przez sędziego, do którego odnosi się wniosek o wyłączenie orzeczeń w innych postępowaniach sądowoadministracyjnych, z którymi nie zgadza się skarżący, nie może jednoznacznie świadczyć o braku bezstronności sędziego. Ocena wydanych przez danego sędziego orzeczeń w sprawie pod względem ich zgodności z przepisami prawa materialnego lub procesowego należy do sądu wyższej instancji czyli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Oznacza to, że sąd rozpoznający wniosek o wyłączenie sędziego nie bada zasadności i prawidłowości czynności podjętych w sprawie przez sąd orzekający.

Zażalenie na to postanowienie złożył skarżący. W jego uzasadnieniu K.C. wskazał, że w niniejszej sprawie zachodzi podstawa do wyłączenia sędziego, o której mowa w art. 18 § 1 pkt 1 k.p.c. Sędzia, który został objęty żądaniem wyłączenia go od rozpoznawania przedmiotowej sprawy nie dopełnił, w ocenie skarżącego, obowiązku zapoznania się z treścią skorygowanej przez postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. z dnia [...] czerwca 2005 r. decyzji tego organu z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...]. W ocenie skarżącego, wszystko to prowadzi do winsoku, iż sędzia nie dopełnił obowiązku zapoznania się z aktami administracyjnymi i nie zachował obiektywizmu podczas prowadzenia sprawy o sygnaturze akt II SA/Wa 592/06. Mając na względzie istotną zależność między sprawą II SA/Wa 592/06 a sprawą niniejszą należało uznać, iż sędzia P. objęty wnioskiem o wyłączenie stał się wobec tego stroną niniejszego postępowania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw.

Podkreślić należy, że charakter instytucji wyłączenia sędziego jest oczywisty - sprowadza się do eliminowania wszelkich przyczyn, które mogłyby skutkować pojawieniem się jakichkolwiek wątpliwości, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego przy rozpoznawaniu konkretnej sprawy. W tym zakresie istota wyłączenia sędziego w oparciu o przesłanki bezwzględne wymienione enumeratywnie w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., jak też w oparciu o przesłanki względne z art. 19 P.p.s.a., jest taka sama. Ma ona zapewnić jak najpełniejszą realizację zagwarantowanego, między innymi na gruncie Konstytucji RP, prawa do sądu, poprzez stworzenie warunków umożliwiających każdemu rozpatrzenia jego sprawy przez niezależny, bezstronny i niezawisły sąd.

Wniosek o wyłączenie sędziego winien podlegać starannej ocenie, ponieważ ma on istotne znaczenie z punktu widzenia analizy nieważności postępowania dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, którą w świetle art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny bierze pod rozwagę z urzędu. Stosownie do treści art. 183 § 2 pkt 4 P.p.s.a. nieważność postępowania zachodzi między innymi wtedy, gdy skład sądu był sprzeczny z przepisami prawa albo jeżeli przy rozpoznawaniu sprawy brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi jednak taka sytuacja. Analiza wniosku skarżącego o wyłączenie sędziego WSA w Warszawie S. M. P., pozwala dojść do przekonania, iż Sąd I instancji prawidłowo ustalił brak podstaw do wyłączenia go od orzekania w niniejszej sprawie na podstawie art. 18 czy 19 P.p.s.a.

W rozpoznawanej sprawie, skarżący K. C. nie podał żadnych konkretnych okoliczności, które wskazywałyby na istnienie przynajmniej jednej z przesłanek wyłączenia sędziego, o których mowa w wyżej powołanych przepisach. Taką okolicznością nie może być, jak słusznie przyjął Sąd I instancji, wydanie przez tego sędziego orzeczeń w innych postępowaniach sądowoadministracyjnych, z którymi skarżący się nie zgadza. Rozczarowanie co do sposobu prowadzenia postępowania sądowego, czy też podjętych w jego ramach rozstrzygnięć nie może stanowić podstawy do wyłączenia sędziego na podstawie przesłanek wymienionych w art. 18 czy 19 P.p.s.a. Zarzuty odnoszące się do tej kwestii mogą być podnoszone w środkach odwoławczych od ewentualnych orzeczeń Sądu I instancji, natomiast nie mogą one w żadnym razie stanowić podstawy do uwzględnienia tego rodzaju wniosku i wyłączenia w związku z tym konkretnego sędziego.

W świetle tych okoliczności należało przyjąć, że zaskarżone rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest prawidłowe i odpowiada prawu.

W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.