Postanowienie NSA z 3 grudnia 2019 r., I OZ 1175/19

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 3 grudnia 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Uczelni [...] z siedzibą w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 września 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 1388/18 odrzucające skargę kasacyjną

Sprawa

w sprawie ze skargi Uczelni [...] z siedzibą w G. na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na utworzenie uczelni postanawia: oddalić zażalenie.

Skład

Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 6 września 2019 r. sygn. akt II SA/Wa 1388/18, na podstawie art. 177 § 1 w zw. z art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2018, poz. 1302 ze zm.) dalej zwanej "p.p.s.a.", odrzucił wniesioną pismem z 5 lutego 2019 r. skargę kasacyjną Uczelni [...] z siedzibą w G. na postanowienie z 9 listopada 2018 r. o odrzuceniu skargi tego podmiotu na decyzję Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na utworzenie uczelni. W uzasadnieniu wskazano, że skarga kasacyjna została wniesiona po upływie terminu.

Zażalenie na to postanowienie złożyła Uczelnia [...] z siedzibą w G. dalej zwana "Uczelnią", zarzucając naruszenie art. 67 § 2 i 5 p.p.s.a. przez to, że postanowienie z 9 listopada 2018 r. nie zostało prawidłowo doręczone, przez co została pozbawiona możności obrony swoich praw, a w związku z tym miała miejsce nieważność postępowania zgodnie z art. 183 § 2 pkt 5 p.p.s.a. Ponadto podniesiono zarzuty naruszenia art. 177 § 1 w zw. z art. 178 p.p.s.a. przez uznanie, że skarga została złożona po terminie, podczas gdy w czasie biegu terminu na złożenie skargi Uczelnia nie posiadała organów, które mogłyby ją skutecznie reprezentować - z tego względu skarga została złożona w pierwszym możliwym terminie, gdy tylko uczelnia miała powołane organy ją reprezentujące. Zarzucono też nieuwzględnienie, że pomimo działań R. Z. Uczelnia pozbawiona była możliwości rzeczywistego działania - z tego względu terminy do złożenia skargi nie rozpoczęły swojego biegu - z tego względu pomimo nieuwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu - skarga powinna być uznana za złożoną w terminie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019, poz. 2325 ze zm.) dalej zwanej "p.p.s.a." skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem.

W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 9 listopada 2018 r. odrzucił skargę Uczelni [...] w G. Orzeczenie to zostało doręczone pełnomocnikowi Uczelni 23 listopada 2018 r., o czym świadczy zwrotne potwierdzenie odbioru (k. 169). Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji słusznie uznał skargę kasacyjną nadaną 8 lutego 2019 r. za oczywiście spóźnioną.

Nie mogą zostać uznane za zasadne argumenty podniesione w zażaleniu dotyczące wadliwego doręczenia przesyłki zawierającej odpis postanowienia z 9 listopada 2018 r. o odrzuceniu skargi. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 67 § 5 p.p.s.a. jeżeli ustanowiono pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism w postępowaniu sądowym, doręczenia należy dokonać tym osobom. Z akt niniejszej sprawy wynika, że pismem z 31 sierpnia 2018 r. zostało złożone do akt sprawy pełnomocnictwo upoważniające R. Z. do reprezentowania Uczelni przed sądami administracyjnymi (k. 141). Pismem z 1 października 2018 r. nadesłano zaświadczenie, że R. Z. jest zatrudniony na stanowisku starszego wykładowcy w Uczelni. Podstawą tego zatrudnienia jest umowa o pracę na czas nieokreślony (k. 155). W tej sytuacji Sąd pierwszej instancji był zobligowany do wysłania odpisu postanowienia o odrzuceniu skargi temu pełnomocnikowi. Natomiast nie może mieć tu znaczenia okoliczność ewentualnego błędnego poinformowania Sądu wojewódzkiego o rodzaju i czasie trwania umowy o pracę R. Z. (i związanego z tym okresu ważności pełnomocnictwa do reprezentowania Uczelni). Okoliczność ta była przedmiotem oceny zarówno WSA w Warszawie, jak i NSA w postępowaniu wywołanym wnioskiem Uczelni o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

Nie mogą również odnieść zamierzonego skutku zarzuty skupiające się wokół kwestii zmiany personalnej na stanowisku Rektora Uczelni i związanego z nią braku możliwości działania w sprawie. Z akt sprawy wynika wprawdzie, że Rektor Uczelni został odwołany z pełnionej funkcji z dniem 4 listopada 2018 r. (k. 190), zaś powołanie nowego Rektora nastąpiło dopiero z dniem 1 lutego 2019 r. (k. 191). Zauważyć jednak należy, że stosownie do art. 27 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. - Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. 2018, poz. 1668 ze zm.) rektor uczelni niepublicznej może być odwołany przez założyciela (ust. 3). W przypadku odwołania rektora przepis art. 24 ust. 8 stosuje się odpowiednio (ust. 4). W myśl art. 24 ust. 8 tej ustawy (w brzmieniu sprzed 14 lutego 2019 r.) w okresie od dnia stwierdzenia wygaśnięcia mandatu do dnia wyboru albo powołania rektora obowiązki rektora pełni najstarszy członek senatu posiadający co najmniej stopień doktora. W tej sytuacji nie mogą zostać uznane za uzasadnione twierdzenia strony wnoszącej zażalenie o braku możliwości działania w sprawie od dnia odwołania Rektora do czasu powołania nowego.

Z przedstawionych względów nie można uznać, że Sąd pierwsze instancji naruszył przepisy art. 67 § 2 i 5 p.p.s.a. oraz art. 177 § 1 w zw. z art. 178 p.p.s.a., ponieważ Sąd pierwszej instancji prawidłowo odrzucił skargę kasacyjna. W przedstawionych okolicznościach sprawy nie sposób też uznać, że skarżąca została pozbawiona możności obrony swoich praw w rozumieniu art. 183 § 1 pkt 5 p.p.s.a. W konsekwencji nie doszło do nieważności postępowania przed sądem pierwszej instancji.

Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd pierwszej instancji nie naruszył zarzuconych w zażaleniu przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tym stanie rzeczy zażalenie podlega oddaleniu na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.