Uzasadnienie
W piśmie z dnia 25 marca 2014 r. H. Z. wniosła skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych w W. w przedmiocie przeliczenia emerytury.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 3 lipca 2014 r. odrzucił powyższą skargę jako niepodlegającą kognicji sądowoadministracyjnej.
W piśmie z dnia 22 lipca 2014 r. skarżąca zamieściła wniosek o przyznanie prawa pomocy, składając go następnie w dniu 8 sierpnia 2014 r. na urzędowym formularzu i wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie doradcy podatkowego celem sporządzenia skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 3 lipca 2014 r.
Powyższy wniosek rozpoznany został postanowieniem referendarza sądowego z dnia 9 października 2014 r., którym zwolniono skarżącą od kosztów sądowych oraz oddalono wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego.
Od powyższego postanowienia skarżąca, w piśmie z dnia 25 października 2014 r., wniosła sprzeciw, w którym podtrzymała wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego.
Postanowieniem z dnia 17 listopada 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uwzględniając treść art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.), oddalił wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, Sąd wskazał, że z uwagi na treść art. 239 pkt 1 lit. e p.p.s.a. skarżącej przysługuje zwolnienie ustawowe z obowiązku ich ponoszenia i nie musi uiszczać w tej sprawie żadnych opłat sądowych. Nie ma zatem podstaw do orzekania w tym przedmiocie, co czyni bezprzedmiotowym zgłoszone żądanie zwolnienia od kosztów sądowych.
Rozpoznając wniosek o ustanowienie doradcy podatkowego, Sąd podniósł, że niezależnie od stanu majątkowego i możliwości płatniczych skarżącej podnoszonych we wniosku, w pierwszej kolejności rozważenia wymaga kwestia, czy w tej sprawie dopuszczalne jest ustanowienie w ramach prawa pomocy pełnomocnika będącego doradcą podatkowym. Sąd wskazał, że treść i warunki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika określa m. in. art. 245 § 3 powołanej ustawy, który w odniesieniu do stanu faktycznego niniejszej sprawy należy interpretować w powiązaniu z art. 175 § 1 wymienionej ustawy, ponieważ skarżąca żąda ustanowienia doradcy podatkowego w celu sporządzenia skargi kasacyjnej od postanowienia Sądu z dnia 3 lipca 2014 r. odrzucającego skargę w sprawie dotyczącej przeliczenia emerytury, a więc w sprawie z zakresu ubezpieczeń społecznych. Z tego względu zdaniem Sądu merytoryczne rozpoznanie wniosku poprzedzone być musi ustaleniem, czy w niniejszej sprawie skarga kasacyjna może być skutecznie sporządzona przez doradcę podatkowego, a zatem czy dopuszczalne jest ustanowienie przez Sąd w ramach prawa pomocy doradcy podatkowego.
Sąd wywodził dalej, że pełnomocnikiem strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, poza osobami wprost wymienionymi w art. 35 § 1 powołanej ustawy, mogą być także inne osoby, jeżeli przewidują to przepisy szczególne. Do takich przepisów szczególnych należy art. 41 ust. 2 ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym (Dz. U. z 2011 r. Nr 41, poz. 213 z późn. zm.) uprawniający doradcę podatkowego do występowania w charakterze pełnomocnika w postępowaniu w zakresie sądowej kontroli decyzji, postanowień i innych aktów administracyjnych w sprawach dotyczących obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami.
Art. 175 § 3 pkt 1 p.p.s.a. korespondujący z art. 41 ust. 2 ustawy o doradztwie podatkowym, pozwala na sporządzenie skargi kasacyjnej przez doradcę podatkowego jedynie w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami. Z tego wynika, że doradca podatkowy jest uprawniony do występowania w charakterze pełnomocnika strony jedynie w ograniczonym zakresie, a mianowicie w sprawach dotyczących obowiązków podatkowych i celnych oraz w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, którego przedmiotem jest przymusowe wykonanie należności pieniężnych o charakterze podatkowym lub celnym.
Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że doradca podatkowy nie może być pełnomocnikiem strony w postępowaniu sądowym w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym również w sprawach dotyczących przeliczenia emerytury.
W konsekwencji Sąd stwierdził, że wniosek skarżącej o ustanowienie doradcy podatkowego nie mógł zostać uwzględniony i na mocy art. 245 § 3 a contrario w zw. z art. 175 § 3 pkt 1 p.p.s.a. i w zw. z art. 41 ust. 2 ustawy z dnia 5 lipca 1996 r. o doradztwie podatkowym, orzekł o jego oddaleniu.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła H. Z.. Skarżąca domagała się zmiany zaskarżonego postanowienia poprzez ustanowienie doradcy podatkowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Sąd pierwszej instancji prawidłowo stwierdził, że w sprawie ze skargi na przewlekłe prowadzenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych postępowania w przedmiocie przeliczenia emerytury, niedopuszczalne jest ustanowienie doradcy podatkowego.
Jak wynika bowiem z art. 41 ust. 1 i 2 ustawy o doradztwie podatkowym, doradca podatkowy jest uprawniony do występowania w charakterze pełnomocnika w postępowaniu w zakresie sądowej kontroli decyzji, postanowień i innych aktów administracyjnych w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami. Postępowanie w sprawie ze skargi na przewlekłe prowadzenie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych postępowania w przedmiocie przeliczenia emerytury nie dotyczy obowiązków podatkowych i celnych, ani egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami.
Ponadto w stanie faktycznym niniejszej sprawy, z uwagi na żądanie skarżącej ustanowienia doradcy podatkowego w celu sporządzenia skargi kasacyjnej, powołany wyżej przepis ustawy o doradztwie podatkowym należy interpretować w powiązaniu z art. 175 § 3 pkt 1 p.p.s.a., zgodnie z którym sporządzenie skargi kasacyjnej przez doradcę podatkowego jest możliwe wyłącznie w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz w sprawach egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami. Dlatego też brak było podstaw do ustanowienia w przedmiotowej sprawie doradcy podatkowego, co skutkować musiało oddaleniem wniosku w tym zakresie.
Z podanych wyżej przyczyn, wobec braku podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. oddalił zażalenie.