Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 29 października 2018 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę B. L. i J. L.na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku właściwości miejscowej.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że zaskarżoną uchwałą Zarząd Dzielnicy [...] stwierdził brak swojej właściwości miejscowej do rozpatrzenia wniosku B. L. i J. L. o wynajęcie lokalu na czas oznaczony z mieszkaniowego zasobu [...] na terenie Dzielnicy [...].
Pismem z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...], Zarząd Dzielnicy poinformował o przysługującym skarżącym prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego po uprzednim wezwaniu organu do usunięcia naruszenia.
Pismem wniesionym do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w dniu [...] maja 2017 r., sprecyzowanym na wezwanie ww. organu pismem z dnia [...] maja 2017 r., skarżący złożyli wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Wezwanie powyższe, na podstawie art. 65 § 1 k.p.a., zostało przekazane przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] organowi właściwemu, czyli Zarządowi Dzielnicy [...].
W dniu 22 września 2017 r. skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. uchwałę Zarządu Dzielnicy w przedmiocie stwierdzenia braku właściwości miejscowej do rozpatrzenia wniosku skarżących.
Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2018 r. sygn. akt II SA/Wa 1775/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę B. L. i J. L. na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku właściwości miejscowej.
Pismem z dnia 26 lipca 2018 r. B. L. i J. L. ponownie wnieśli skargę na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia braku właściwości miejscowej.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej odrzucenie ewentualnie o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, powołując się na treść art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r. poz. 446, ze zm.) oraz art. 52 § 3 i 4, art. 53 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302) w brzmieniu obowiązującym przed 1 czerwca 2017 r., stwierdził, że skarżący uchybili terminowi do wniesienia skargi.
Sąd wyjaśnił, że warunkiem wniesienia skargi na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, w brzmieniu obowiązującym przed 1 czerwca 2017 r., do sądu administracyjnego na uchwałę lub zarządzenie organu gminy było bezskuteczne uprzednie wezwanie tego organu do usunięcia naruszenia. Wezwanie to było bezskuteczne wtedy, gdy wezwany organ gminy wyraźnie odmówił usunięcia naruszenia bądź nie zajął żadnego stanowiska w tej kwestii w terminie przewidzianym dla załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym. W razie odmówienia przez właściwy organ gminy uwzględnienia wezwania skargę należało wnieść za pośrednictwem tego organu gminy do sądu administracyjnego w terminie trzydziestu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o stanowisku organu.
Natomiast w przypadku braku reakcji organu gminy na wezwanie dopuszczalne było złożenie skargi, również za pośrednictwem organu, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia. Przyjmowano w orzecznictwie, że ustawa o samorządzie gminnym nie określa terminu wniesienia skargi na uchwałę rady gminy. Termin wniesienia skargi został określony w art. 53 § 2 p.p.s.a. To, że przepis art. 102a ustawy o samorządzie gminnym wyłącza stosowanie art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a. w sprawach, o których mowa w rozdziale 10 ustawy o samorządzie gminnym, oznacza tylko tyle, że w tych sprawach nie stosuje się wezwania do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a. Uchwała organu gminy jednak nie przestaje być innym aktem, o którym mowa w art. 52 § 4 p.p.s.a., a wobec tego należy do przypadków, do których odnosi się przepis art. 53 § 2 tej ustawy.
Sąd wywodził dalej, że skarżący spełnili warunek wezwania Zarządu Dzielnicy do usunięcia naruszenia ich interesu prawnego uchwałą tego organu (wezwaniem tym jest pismo skarżących wniesione do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w dniu [...] maja 2017 r., sprecyzowane pismem z dnia [...] maja 2017 r. i przekazane Zarządowi Dzielnicy zgodnie z właściwością miejscową). Zarząd Dzielnicy nie zajął jednak stanowiska w sprawie wezwania i nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, natomiast w odpowiedzi na skargę stwierdził, że takiego wezwania skarżący nie złożyli. Oznacza to, że w tej sprawie ma zastosowanie 60-dniowy termin wniesienia skargi, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia, to jest od dnia 2 maja 2017 r. Termin ten upłynął z dniem 3 lipca 2017 r. (obliczony na podstawie art. 83 § 2 p.p.s.a), skarga została zatem wniesiona po upływie terminu jej wniesienia i podlega obligatoryjnemu odrzuceniu.
Przyjmując korzystniejszą dla skarżących ścieżkę obliczenia terminu początkowego wpływu wezwania do właściwego organu, czyli w dniu 6 czerwca 2017 r., to 60-dniowy termin wniesienia skargi również został przekroczony.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł J.L., domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu zażalenia wskazał, iż nie otrzymał od Sądu pisemnego wezwania do uzupełnienia jakichkolwiek braków formalnych w niniejszej sprawie oraz opisał przebieg postępowania prze organem administracji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie podlega oddaleniu.
Na wstępie zwrócić należy uwagę, że zaskarżona w niniejszej sprawie uchwała Zarządu Dzielnicy [...] została podjęta w dniu [...] lutego 2017 r. Jest to o tyle istotne, że wskazuje, w jakim brzmieniu przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi mogą być stosowane w niniejszej sprawie.
Od dnia 1 czerwca 2017 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 935). W art. 9 tej ustawy zawarto wskazanie jakie przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) ulegają zmianie od chwili wejścia w życie ustawy zmieniającej. Zmianie podlegał m.in. art. 53 p.p.s.a., określający terminy wniesienia skargi do sądu administracyjnego i czynności jakie należy dopełnić by wniesiona skarga była skuteczna. W przepisie intertemporalnym art. 17 ust. 2 tej ustawy zmieniającej wskazano, że przepisy art. 52 i art. 53 ustawy zmienianej w art. 9 (p.p.s.a.), w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, oraz przepisy ustaw zmienianych w art. 2, art. 6, art. 7 i art. 11, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, stosuje się do aktów i czynności organów administracji publicznej dokonanych po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy. Wobec powyższego do aktów i czynności organów administracji publicznej, podjętych przed dniem 1 czerwca 2017 r., zastosowanie znajdują przepisy art. 53 p.p.s.a. w brzmieniu sprzed tej daty.
W niniejszej sprawie, do skargi na uchwałę podjętą w dniu [...] lutego 2017 r. zastosowanie miał zatem stan prawny sprzed 1 czerwca 2017 r., co prawidłowo stwierdził Sąd I instancji. Do oceny, czy skarga na tę uchwałę została złożona w terminie i czy spełniała wymogi przewidziane prawem należało więc stosować przepisy art. 52 i art. 53 p.p.s.a., obowiązujące przed 1 czerwca 2017 r. Według art. 53 § 2 p.p.s.a. w brzmieniu przed 1 czerwca 2017 r. w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa.
W niniejszej sprawie wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skarżący wnieśli w dniu [...] maja 2017 r., a następnie sprecyzowali to wezwanie pismem z dnia [...] maja 2017 r. Zarząd Dzielnicy nie udzielił jednak odpowiedzi na wezwanie, co oznacza, że w sprawie miał zastosowanie 60-dniowy termin wniesienia skargi, liczony od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia, to jest od dnia [...] maja 2017 r. Termin ten upłynął z dniem 3 lipca 2017 r., a zatem wniesienie skargi w dniu 26 lipca 2018 r. nastąpiło z uchybieniem terminu, co skutkować musiało jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i 3 p.p.s.a. w zw. z art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym.
Zaskarżone postanowienie odrzucające skargę na uchwałę Zarządu Dzielnicy [...] z dnia [...] lutego 2017 r. nr [...] odpowiada zatem prawu.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.) orzekł jak w sentencji.