Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 3 marca 2016 r., sygn. akt: II SAB/Bk 6/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku odrzucił skargę M.C. na bezczynność Starosty Białostockiego, w oparciu o przepis art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz.U. z 2016 r., poz. 718) zwanej dalej p.p.s.a. z uwagi na nieuiszczenie, pomimo wezwania, wpisu sądowego od skargi w terminie.
Na powyższe postanowienie zażalenie wniósł M.C. pismem z dnia 4 maja 2016 r., podnosząc w nim, iż doręczenie wezwania do uiszczenia wpisu od skargi nie było skuteczne, bowiem osoba, która pokwitowała odbiór przesyłki nie zamieszkuje ani nigdy nie zamieszkiwała pod adresem doręczenia i nie jest skarżącemu znana.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie należało uwzględnić. Środek zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminowi do dokonania czynności procesowej jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia nie doszło, a sąd zajął w tej kwestii błędne stanowisko. Z akt sprawy wynika wprawdzie, że odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego został skierowany prawidłowo na adres podany przez skarżącego, jednak odbiór został pokwitowany przez inną osobę. Z dowodu doręczenia znajdującego się w aktach sprawy (k.
- 12) oraz w świetle późniejszych wyjaśnień skarżącego nie można wysnuć jednoznacznego wniosku, czy kwitujący był faktycznie osobą uprawnioną do odbioru przesyłki.
Nie można wykluczyć, że była to osoba z kręgu osób, którym zgodnie z przepisami p.p.s.a. mogła być doręczona przesyłka zawierająca wezwanie. Na zwrotnym potwierdzeniu odbioru odnotowano bowiem, że przesyłka została wydana "osobie uprawnionej do odbioru przesyłki". Wprawdzie w czasie rozstrzygania o odrzuceniu skargi M.C. z uwagi na nieuiszczenie wpisu sądowego Sąd nie posiadał wiedzy o ewentualnym niewłaściwym doręczeniu niemniej jednak następnie w toku sprawy skarżący wniósł pisma, w których podnosił wadliwość doręczenia. Nie zostało przeprowadzone w tym zakresie postępowanie reklamacyjne w oparciu o przepisy ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 1113) i rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 26 listopada 2013 r. (Dz.U. z 2013 r., poz. 1468). W tym konkretnym przypadku uprawnienie do wszczęcia procedury w oparciu o powołane wyżej przepisy miał Sąd.
Stosownie do przepisu § 6 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia, reklamację z tytułu z tytułu nienależytego wykonania usługi doręczenia przesyłek rejestrowanych, o których mowa w art. 89 ustawy (Prawo pocztowe) zgłasza się po otrzymaniu dokumentów potwierdzających odbiór przesyłki rejestrowanej lub przesyłek zwróconych, wobec których zgłoszono nieprawidłowości. Wobec podnoszonych przez skarżącego zarzutów dotyczących błędu w doręczeniu, prawo złożenia reklamacji przysługiwało nadawcy przesyłki, zgodnie z przepisem art. 92 ust. 1 pkt 1 Prawa pocztowego, nie zachodził bowiem przypadek o którym mowa w punkcie 2 tego przepisu. O złożenie reklamacji skarżący wnioskował już w piśmie z dnia 23 marca 2016 r.
Nieskuteczne doręczenie wezwania oznaczałoby, że bieg określonego w nim terminu nie rozpoczął się, zatem odrzucenie skargi w takim wypadku należałoby uznać za nieprawidłowe.
Niezależnie jednak od powstałych w sprawie wątpliwości, w dalszym postępowaniu sądowym zostało skarżącemu przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości (postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 2 września 2016 r.). W obecnym stanie sprawy nie można więc byłoby wezwać skarżącego do uiszczenia wpisu, skoro korzysta on z dogodności prawomocnego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy.
W tym stanie rzeczy zażalenie należało uwzględnić, dlatego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 197 w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.