Postanowienie NSA z 12 marca 2008 r., I OZ 148/08

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 12 marca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. L., J. L. i J. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 grudnia 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 2295/06 odrzucające zażalenie E. L. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 grudnia 2006 r. wzywające do uiszczenia wpisu od skargi

Sprawa

w sprawie ze skargi E. L., J. L. i J. L. na postanowienie Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści postanawia oddalić zażalenie NSA/post. 1 – postanowienie,,ogólne

Skład

Sędzia NSA Jan Paweł Tarno

Uzasadnienie

Skarżąca E. L. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na Prezesa Instytutu Pamięci Narodowej - Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści.

Zarządzeniem z dnia 6 grudnia 2006 r. Przewodniczący Wydziału WSA w Warszawie, na podstawie art. 220 § 1 i 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), w związku z § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 221, poz. 2193 ze zm.), wezwał E. L. do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie stu złotych w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi (k. 21). Skarżąca ponadto została pouczona o prawie wniesienia zażalenia na przedmiotowe zarządzenie.

Powyższe zarządzenie zostało skarżącej doręczone w dniu 27 grudnia 2006 r. (k. 39).

W odpowiedzi na powyższe wezwanie, skarżąca w dniu 29 grudnia 2006 r. (k.

24. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (k. 22-23).

Zarządzenie w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu nie zostało zaskarżone w drodze zażalenia.

Postanowieniem z dnia 15 lutego 2007 r. WSA w Warszawie pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania (k. 46-47).

Zażalenie na powyższe postanowienie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił postanowieniem z dnia 30 marca 2007 r., sygn. akt I OZ 205/07 (k. 58-59).

Następnie zgodnie z pkt 6 zarządzenia Przewodniczącego Wydziału WSA w Warszawie z dnia 13 września 2007 r. (k. 124) ponownie wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi pismem z dnia 28 września 2007 r., dołączając odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału WSA w Warszawie z dnia 6 grudnia 2006 r. (k. 133-135). W powyższym piśmie pouczono skarżącą, że na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV WSA w Warszawie dnia 6 grudnia 2006 r. przysługuje zażalenie do NSA.

Na zarządzenie z dnia 6 grudnia 2006 r. E. L. w dniu 5 października 2007 r. (dowód - k. 141) złożyła do NSA zażalenie (k. 139-140).

Postanowieniem z dnia 6 grudnia 2007 r. WSA w Warszawie odrzucił powyższe zażalenie. W uzasadnieniu wskazano, że stosownie do art. 198 p.p.s.a. przepisy działu IV p.p.s.a. stosuje się odpowiednio do zażaleń na zarządzenia przewodniczącego, jeżeli p.p.s.a. przewiduje wniesienie zażalenia. Zgodnie z art. 227 p.p.s.a. na zarządzenie przewodniczącego w przedmiocie kosztów sądowych przysługuje zażalenie. W związku z tym do zażalenia na zarządzenie przewodniczącego w przedmiocie kosztów sądowych stosuje się odpowiednio art. 194 § 2 p.p.s.a. stanowiący, że zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia, w przypadku niniejszej sprawy - zarządzenia przewodniczącego w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu od skargi. Sąd podał, że zarządzenie takie w niniejszej sprawie zostało skarżącej doręczone w dniu 27 grudnia 2006 r. (k. 39), tak więc siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia na to zarządzenie upłynął w dniu 3 stycznia 2007 r. W tym terminie skarżąca nie wniosła zażalenia, lecz wniosek o przyznanie prawa pomocy (k. 22-23). Stwierdzono, że skutkiem niewniesienia w wyznaczonym terminie (tj. do dnia 3 stycznia 2007 r.) zażalenia na zarządzenie przewodniczącego z dnia 6 grudnia 2006 r. w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu od skargi jest uprawomocnienie się tego zarządzenia z dniem 4 stycznia 2007 r. Podano dalej, że zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, a więc m.in. art. 178 p.p.s.a. Przepis ten odpowiednio zastosowany do niniejszej sprawy stanowi, że wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym zażalenie wniesione po upływie terminu. Wskazano, że skoro termin do wniesienia zażalenia upłynął w dniu 3 stycznia 2007 r., a zażalenie zostało wniesione w dniu 5 października 2007 r. (koperta - k. 141), to stwierdzić należy, że zażalenie zostało wniesione po upływie terminu do jego wniesienia. Nie ma przy tym znaczenia fakt, że Sąd wzywając skarżącą do uiszczenia wpisu pismem z dnia 28 września 2007 r. błędnie pouczył ją o przysługującym zażaleniu od zarządzenia przewodniczącego z dnia 6 grudnia 2006 r. Uchybienie to, w świetle jednoznacznego przepisu art. 194 § 2 p.p.s.a. określającego siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia nie może rodzić po stronie skarżącej prawa do ponownego wniesienia zażalenia od zarządzenia, które stało się uprzednio prawomocne. Zażalenie można wnieść tylko na nieprawomocne zarządzenie przewodniczącego o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 sierpnia 2007 r., sygn. akt II OZ 691/07, niepubl.).

W zażaleniu na powyższe postanowienie zarzucono Sądowi I instancji naruszenie prawa procesowego, materialnego a zwłaszcza zasady równości. Autor zażalenia podniósł, że zarówno E. L. jak i J. L. oraz J. L. mają interes prawny w przedmiotowej sprawie. Wniesiono o,,zmianę, unieważnienie i uchylenie" w/w postanowienia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 227 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) na zarządzenie przewodniczącego w przedmiocie kosztów sądowych przysługuje zażalenie. Do zażalenia na zarządzenie przewodniczącego w przedmiocie kosztów sądowych stosuje się odpowiednio m. in. art. 194 § 2 p.p.s.a. stanowiący, że zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od doręczenia postanowienia, a w przypadku niniejszej sprawy - w terminie siedmiu dni od doręczenia zarządzenia przewodniczącego w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu od skargi.

Zarządzenie Przewodniczącego Wydziału WSA w Warszawie z dnia 6 grudnia 2006 r. w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu od skargi zostało skarżącej doręczone w dniu 27 grudnia 2006 r. (k. 39). Siedmiodniowy termin zatem do wniesienia zażalenia na to zarządzenie upłynął w dniu 3 stycznia 2007 r. Jak wynika z akt sprawy w tym terminie skarżąca nie wniosła zażalenia. Skutkiem niewniesienia w wyznaczonym terminie zażalenia na przedmiotowe zarządzenie jest uprawomocnienie się tego zarządzenia z dniem 4 stycznia 2007 r. Zgodnie z art. 197 § 2 p.p.s.a. do postępowania toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio przepisy o skardze kasacyjnej, a więc m.in. art. 178 p.p.s.a. Przepis ten odpowiednio zastosowany do niniejszej sprawy stanowi, że wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym zażalenie wniesione po upływie terminu. Skoro termin do wniesienia zażalenia upłynął w dniu 3 stycznia 2007 r., a zażalenie zostało wniesione w dniu 5 października 2007 r. (koperta - k. 141), to zasadnie stwierdził Sąd Wojewódzki, że zażalenie zostało wniesione po upływie terminu do jego wniesienia. Powyższego stanu rzeczy nie mogła zmienić okoliczność, że wnosząca zażalenie dostosowała się do błędnego pouczenia Sądu z dnia 28 września 2007 r. o przysługującym jej uprawnieniu do wniesienia zażalenia. Wadliwe pouczenie nie niweczy i nie może zmieniać ustawowo określonego porządku prawnego co do systemu środków odwoławczych, co w odniesieniu do zaistniałej sytuacji oznacza, że nie może ono rodzić po stronie skarżącej prawa do ponownego wniesienia zażalenia od zarządzenia, które stało się uprzednio prawomocne. Zażalenie bowiem można wnieść tylko na nieprawomocne zarządzenie przewodniczącego o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 sierpnia 2007 r., sygn. akt II OZ 691/07, niepubl.).

Skoro zatem przedmiotowe zażalenie zostało odrzucone jako wniesione po terminie to Sądowi I instancji nie można zarzucić naruszenia prawa.

W takiej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji na podstawie art.184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.