Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił M. N. wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi, wydanej w przedmiocie uznania skarżącego za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Sąd w uzasadnieniu podniósł, że M. N. nie wskazał we wniosku żadnych okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nadto Sąd podkreślił, że wydanie decyzji o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych nie jest równoznaczne ze spełnieniem znamion przestępstwa z art. 209 § 1 Kodeksu karnego, bowiem o tym decyduje w odrębnym postępowaniu sąd powszechny.
Sąd wskazał również, że skarżący nie wykazał posiadania prawa jazdy oraz tego w jaki sposób jego brak będzie skutkować niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwem spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd podsumował, iż powołując we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji art. 5 ust. 3b pkt 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz.U z 2017 r., poz. 489 j.t.), "ustawa", należy go odnieść do konkretnych okoliczności dotyczących wnioskodawcy, czego jednak we wniosku M. N. zabrakło.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł M. N., podnosząc, że zaskarżona decyzja może być podstawą do wszczęcia przeciw niemu postępowania karnego, zaś w sytuacji gdyby orzeczenie Kolegium zostało uchylone w postępowaniu sądowoadministracyjnym, to postępowanie karne wcale nie musiałoby zostać umorzone, bowiem żaden przepis prawa nie nakazuje w takiej sytuacji organowi wycofania wniosku o ściganie. Skarżący wskazał, że cierpi na zaburzenia lękowe i sytuacja, w której prowadzone jest przeciw niemu postępowanie karne może doprowadzić do pogorszenia jego stanu zdrowia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 j.t.), "p.p.s.a.", wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji możliwe jest wówczas, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od ogólnej reguły, wyrażonej w art. 61 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Przesłanki, jakimi powinien kierować się sąd przy rozstrzyganiu wniosku o wstrzymanie wykonania w sposób wyczerpujący zostały określone w art. 61 § 3 p.p.s.a., w myśl którego są nimi: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki te należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie na skutek uwzględnienia skargi akt ten zostanie wzruszony. Wykazanie istnienia tych przesłanek spoczywa na stronie.
W niniejszej sprawie Sąd I instancji wprawdzie słusznie stwierdził, że M. N. nie uzasadnił dostatecznie swojego wniosku nie przedstawiając konkretnych okoliczności związanych z przesłankami przewidzianymi w art. 5 ust. 3b pkt 1 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów. Jednakże skarżący w zażaleniu wskazał okoliczności, które jego zdaniem uzasadniają wstrzymanie przedmiotowej decyzji i w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego argumenty przedstawione przez M. N. należało podzielić.
Zauważyć bowiem trzeba, że – zgodnie z art. 5 ust. 3b ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów – jeżeli decyzja o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych stanie się ostateczna, organ właściwy dłużnika składa wniosek o ściganie za przestępstwo określone w art. 209 § 1 Kodeksu karnego (pkt 1) oraz kieruje wniosek do starosty o zatrzymanie prawa jazdy dłużnika alimentacyjnego dołączając odpis tej decyzji (pkt 2). Z powyższego wynika, że w przypadku wydania ostatecznej decyzji o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych właściwy organ zobowiązany jest to złożenia wniosku o ściganie, a także właściwy starosta obligatoryjnie wydaje decyzję o zatrzymaniu prawa jazdy – powyższe działania są podejmowane w następstwie uznania strony za osobą uchylającą się od zobowiązań alimentacyjnych.
Trudno podzielić zdanie Sądu I instancji, iż fakt, że to sąd powszechny decyduje w odrębnym postępowaniu o spełnieniu, bądź nie, znamion przestępstwa z art. 209 § 1 Kodeksu karnego, wpływa na zasadność wniosku o wstrzymanie decyzji. Istotnie to sąd karny przesądza o popełnieniu przestępstwa, jednak w świetle art. 5 ust. 3b ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów to samo uostatecznienie się decyzji o uznaniu dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych obliguje organ do złożenia wniosku o ściganie, a więc o wszczęcie postępowania karnego w stosunku do skarżącego. Niewątpliwie powstaje więc sytuacja, w której wykonanie zaskarżonej decyzji – złożenie wniosku o ściganie oraz wydanie decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy – może spowodować u M. N. niebezpieczeństwo wyrządzenia trudnych do odwrócenia skutków, zwłaszcza, że jak wskazał skarżący cierpi on na zaburzenia lękowe z natręctwami, z powodu których został uznany za osobę całkowicie niezdolną do pracy.
Zatem uznać należy, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wstrzymania wykonania decyzji organu I instancji w myśl art. 61 § 3 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 61 § 3 i art. 188 w zw. z art. 197 § 2 i art. 193 p.p.s.a.