Uzasadnienie
Pismem z dnia 1 grudnia 2014 r. M.S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 16 października 2014 r., nr [...], wydane w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2015 r. o sygn. akt I SA/Wa 3502/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę M.S.
Pismem z dnia 28 czerwca 2015 r., uzupełnionym w dniu 6 sierpnia 2015 r., M.S. wystąpił o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów.
Postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2015 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił przyznania prawa pomocy.
Pismem z dnia 10 września 2015 r. M.S. wniósł sprzeciw od postanowienia z dnia 13 sierpnia 2015 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 22 września 2015 r. odmówił przyznania M.S. prawa pomocy w zakresie obejmujący ustanowienie adwokata z urzędu oraz umorzył postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów.
Jak wskazał Sąd, w złożonym w dniu 6 sierpnia 2015 r. formularzu pomocy skarżący wskazał, że jest bezrobotny, a także nie pobiera renty ani emerytury, albowiem mu nie przysługują. Tymczasem z załączonej do akt administracyjnych sprawy informacji otrzymanej od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w piśmie z dnia 16 lipca 2014 r., wynika, że M.S. przysługuje renta, której nie pobiera, a kwota zgromadzonego świadczenia za okres od 1 października 1998 r. do dnia 31 lipca 2014 r. wynosiłaby 94.335,55 zł netto. W związku z tym Sąd zauważył, że zgodnie z art. 27-28 ww. ustawy M.S. przysługuje prawo do emerytury jako osobie urodzonej przed 31 grudnia 1947 r. Wystarczającym zatem byłoby złożenie wniosku o przyznanie tego świadczenia.
Ponadto skarżący może wystąpić o wypłatę zgromadzonych środków zapewniając tym samym kwotę niezbędną do ustanowienia pełnomocnika zawodowego. Odnosząc się do argumentacji skarżącego, że w jego ocenie ustalona renta jest świadczeniem nienależnym, WSA w Warszawie wskazał, że w niniejszym postępowaniu ocena zasadności przyznanego świadczenia, czy jego wysokości – nie jest rozpoznawana, a ponadto nie podlega kognicji sądów administracyjnych.
W tej sytuacji Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący jest osobą, która posiada środki do życia i może zabezpieczyć kwotę niezbędną do ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika.
O umorzeniu postępowania w przedmiocie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych Sąd orzekł na podstawie art. 249a p.p.s.a., albowiem rozpoznanie wniosku skarżącego w tym zakresie jest zbędne wobec przedmiotu sprawy, która dotyczy decyzji wydanej w postępowaniu z zakresu pomocy i opieki społeczne, a skarżący jest zwolniony z obowiązku uiszczenia tych kosztów z mocy ustawy (art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.).
Zażalenie na powyższe postanowienie wywiódł M.S. Wskazał, że postanowienie zostało wydane przez E.L., która powinna być wyłączona w sprawie, gdyż od lat wydaje niekorzystne dla skarżącego orzeczenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012 poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku.
Na podstawie art. 245 § 1-3 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, przy czym prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 1 i 2 p.p.s.a.).
W tym kontekście Naczelny Sąd Administracyjny podziela ustalenia Sądu pierwszej instancji i przyjmuje je za własne, że w świetle przytoczonych przepisów i sytuacji skarżącego nie kwalifikuje się on do przyznania mu prawa pomocy. Zarazem w zakresie zwolnienia od kosztów postępowania trafnie WSA w Warszawie umorzył postępowania, skoro skarżący jest od nich zwolniony z mocy prawa.
Na koniec należy wskazać, że okoliczność, iż sędzia WSA w Warszawie E.L. zasiadała w składzie orzekającym Sądu wydającym niekorzystne dla skarżącego orzeczenia nie mogło oznaczać, że zaskarżony akt jest wadliwy. Przytoczona okoliczność nie jest bowiem przesłanką wyłączenia sędziego wymienioną w art. 18 czy art. 19 p.p.s.a.
Z tych względów Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.