Uzasadnienie
PISMEM Z DNIA 30 KWIETNIA 2025 R. P. SP. Z O.O. W W. WNIOSŁA DO WOJEWÓDZKIEGO SĄDU ADMINISTRACYJNEGO WE WROCŁAWIU SKARGĘ NA POSTANOWIENIE SAMORZĄDOWEGO KOLEGIUM ODWOŁAWCZEGO W WAŁBRZYCHU Z DNIA [...] LUTEGO 2025 R., NR [...], W PRZEDMIOCIE ODMOWY WYDANIA ZAŚWIADCZENIA.
Postanowieniem z 7 listopada 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił powyższą skargę z uwagi na wniesienie jej z uchybieniem ustawowego terminu do dokonania tej czynności.
Po rozpoznaniu zażalenia skarżącej spółki na powyższe rozstrzygnięcie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 7 stycznia 2026 r., sygn. akt I OSK 774/25, oddalił ten środek zaskarżenia. W uzasadnieniu wskazał, że z uwagi na znajdujące się potwierdzenie doręczenia w dniu 27 marca 2025 r. decyzji podpisane przez prezesa skarżącej spółki należało uznać, że skarga wniesiona 30 kwietnia 2025 r. została złożona z przekroczeniem ustawowego terminu. Sąd wskazał jednocześnie, że argumentacja skarżącej spółki dotycząca adnotacji o dacie awizowania przesyłki zawierającej postanowienie Kolegium nie miała znaczenia dla ustalenia terminowości zaskarżenia tego aktu administracyjnego i mogłaby być uznana za istotną wyłącznie w przypadku oceny winy strony w niedochowaniu terminu czynności procesowej, która dokonywana jest w postępowaniu dotyczącym przywrócenia terminu, a nie dopuszczalności skargi.
Pismem z 10 kwietnia 2026 r. (data stempla pocztowego) skarżąca spółka złożyła skargę o wznowienie postępowania zakończonego wskazanym powyżej postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazując jako podstawę prawną wznowienia art. 271 pkt 2 i art. 273 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r., poz. 143 z późn. zm., dalej też p.p.s.a., sądowa ustawa procesowa). Uzasadniając przywołane podstawy prawne, pełnomocnik skarżącej spółki wskazał, że z uwagi na wadliwe oznaczenie terminu doręczenia postanowienia Kolegium, skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu została wniesiona dopiero w dniu 30 kwietnia 2025 r. Argumentował dodatkowo, że powyższa okoliczność wynika również z odpowiedzi operatora pocztowego na złożoną reklamację, wskazującą, że na kopercie, w której przesłano postanowienie Kolegium, nieprawidłowo umieszczono adnotację o doręczeniu korespondencji w dniu 1 kwietnia 2025 r. Pełnomocnik spółki podniósł także, że zaskarżone postanowienie Kolegium zostało nieprawidłowo doręczone wyłącznie stronie postępowania z pominięciem jej ustanowionego pełnomocnika na skutek skierowania korespondencji na adres w innym mieście niż to, w którym rzeczywiście znajdowała się kancelaria radcy prawnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga o wznowienie postępowania podlega odrzuceniu.
Stosownie do art. 280 § 1 p.p.s.a. sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga o wznowienie postępowania sądowego jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W przypadku braku jednego z tych wymagań sąd wniosek odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę. Sąd odrzuca skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem, jeżeli powodem jej wniesienia nie była żadna z przesłanek określonych w art. 271-273 p.p.s.a.
W pierwszej kolejności należy zauważyć, że skarga o wznowienie postępowania została oparta na dwóch okolicznościach, tj. niewłaściwym określeniu terminu doręczenia postanowienia Kolegium, od którego należało liczyć termin do wniesienia skargi na to postanowienie oraz braku prawidłowej reprezentacji skarżącej spółki.
Odnosząc się do pierwszej z wymienionych okoliczności, pełnomocnik skarżącej spółki powołał się na pismo operatora pocztowego z dnia 17 grudnia 2025 r. uwzględniające wynik reklamacji złożonej przez skarżącą. Zauważyć jednakże należy, że postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego kończące postępowanie zostało wydane w dniu 7 stycznia 2026 r. Skarżąca spółka dysponowała już zatem w tej dacie wynikiem reklamacji. Pismo to nie stanowi w związku z tym dowodu, z którego strona nie mogła skorzystać w dacie wydawania orzeczenia kończącego postępowanie sądowoadministracyjne. Zgodnie bowiem z art. 273 § 2 p.p.s.a. można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Oznacza to, że dowody znajdujące się w posiadaniu strony, z których nie skorzystała ona wyłącznie z uwagi na przyjęcie pasywnej postawy procesowej, nie mogą przyczynić się do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego.
Zauważyć także należy, że zgodnie z literalnym brzmieniem zacytowanego powyżej przepisu, podstawą wznowienia postępowania mogą być wyłącznie dowody, które mogły mieć na wynik sprawy. W rozpoznawanej sprawie data doręczenia stronie postanowienia Kolegium nie budziła wątpliwości, a okoliczność czy zostało ono doręczone 27 marca 2025 r. czy 1 kwietnia 2025 r., jak słusznie wskazał to Naczelny Sąd Administracyjny w kończącym postępowanie postanowieniu z 7 stycznia 2026 r., miałaby znaczenie wyłącznie w sytuacji, gdyby przedmiotem sprawy było rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wyłącznie bowiem w tym postępowaniu ocenia się winę strony w niedochowaniu terminu na dokonanie czynności procesowej. Dokonując tej oceny, bada się czy strona postępowania prawidłowo zastosowała się do pouczenia i zasadnie przyjęła określoną datę za punkt początkowy biegu terminu do dokonania tej czynności (tu: wniesienia skargi do sądu administracyjnego).
Oznacza to, że pismo operatora pocztowego potwierdzające zasadność wniesionej reklamacji w zakresie terminu doręczenia postanowienia Kolegium oraz prawidłowości adnotacji umieszczonych na kopercie nie miała wymaganego na gruncie art. 273 § 2 p.p.s.a. wpływu na wynik sprawy.
Przechodząc z kolei do kwestii reprezentacji skarżącej spółki, należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 272 pkt 2 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności, jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe.
Mając na względzie, że przepis ten reguluje wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, należy uznać, że brak zdolności sądowej lub procesowej, brak prawidłowej reprezentacji lub niemożliwość działania dotyczą postępowania sądowoadministracyjnego, a nie etapu postępowania administracyjnego, te bowiem okoliczności są brane pod uwagę w toku rozpoznania merytorycznego sprawy przez sąd administracyjny i kontrolowania działalności administracji publicznej. Oznacza to, że przywołana przez autora skargi o wznowienie postępowania okoliczność doręczenia postanowienia Kolegium wyłącznie skarżącej spółce, a nie ustanowionemu w postępowaniu administracyjnym pełnomocnikowi nie jest okolicznością, o której mowa w art. 272 pkt 2 p.p.s.a.
W związku z powyższym stwierdzić należy, że skarga o wznowienie postępowania sądowego nie została oparta na żadnej z ustawowych przesłanek wznowienia określonych w art. 271-273 p.p.s.a.
Wobec powyższych okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
O zwrocie wpisu od skargi o wznowienie postępowania Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.