Postanowienie NSA z 18 stycznia 2012 r., I OZ 18/12

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 18 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 22 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 794/11 o odmowie o przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 27 października 2011r., sygn. akt II SA/Rz 794/11

Sprawa

w sprawie ze skargi E. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. z dnia [...] czerwca 2011r. znak: [...] w przedmiocie udzielenia pomocy finansowej z tytułu klęski żywiołowej postanawia: oddalić zażalenie.

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Izabella Kulig - Maciszewska

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 22 listopada 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 794/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie odmówił E. K. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd I instancji wskazał, że wyrokiem z dnia 27 października 2011r. oddalił skargę E. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R.z dnia 1 czerwca 2011 r.

W dniu 10 listopada 2011 r. skarżąca wniosła o sporządzenie uzasadnienia powyższego wyroku oraz o przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku. Wskazała, iż uchybiła temu terminowi bez swojej winy. Podniosła, że z powodu choroby nie była obecna na rozprawie, na której zapadł wyrok, jak też nie złożyła wniosku o jego uzasadnienie. Podkreśliła, iż cały czas przebywa na zwolnieniu lekarskim; posiada też skierowanie do szpitala. Zaznaczyła, że z powodu choroby była "wyłączona z normalnego życia i funkcjonowania". Do wniosku skarżąca dołączyła skierowanie do szpitala wystawione przez otorynolaryngologa w dniu 29 września 2011 r. oraz zaświadczenie z zakładu pracy z dnia 9 listopada 2011 r. wskazujące, iż od dnia 6 września 2011r. do chwili obecnej przebywa na zwolnieniu lekarskim.

Sąd I instancji uznał, że wniosek skarżącej nie zasługuje na uwzględnienie.

Sąd zaznaczył, iż choroba może stanowić usprawiedliwienie nieterminowego działania strony jednak tylko wówczas, gdy uniemożliwiła wyręczenie się inną osobą.

W ocenie Sądu, fakt złego stanu zdrowia mógł utrudniać wnioskodawczyni prawidłowe funkcjonowanie, jednak nie można uznać, iż wyłączył on możliwość dokonania prostej czynności procesowej w postaci sporządzenia wniosku o uzasadnienie wyroku oraz wykorzystania któregoś z domowników celem wysłania go na adres Sądu. Sąd wskazał, iż z akt sprawy wynika bowiem, że skarżąca mieszka wraz z mężem, dwójką dorosłych dzieci, zięciem oraz małoletnim wnukiem. We wniosku nie wskazała zaś, że osoby te nie były w stanie udzielić jej stosownej pomocy.

Sąd uznał, iż wnioskodawczyni dochowując należytej staranności w dbaniu o własne interesy była w stanie dotrzymać ustawowego terminu na złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Sąd podkreślił także, że przywrócenie uchybionego terminu jest możliwe, gdy uchybienie to nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Ponadto Sąd wskazał, że skarżąca w dalszym ciągu przebywa na zwolnieniu lekarskim, a jednak złożyła w tym czasie wniosek o przywrócenie terminu.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła E. K., wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia i przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku.

Skarżąca zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu błąd w ustaleniach faktycznych oraz dowolną ocenę dowodów.

W uzasadnieniu zażalenia skarżąca wskazała, iż wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie jest dla niej prostą czynnością procesową, gdyż ma wykształcenie zawodowe. Podkreśliła, iż korzysta z pomocy prawnej nieodpłatnie w urzędach. Domownicy nie mogą jej pomóc w pisaniu pism, bo również się na tym nie znają.

Skarżąca podniosła, iż z uwagi na chorobę nie mogła udać się po pomoc prawną, miała problemy z uchem i z tego powodu poszła na operację. Stwierdziła, że wskazana przez nią przyczyna uchybienia terminu była istotna i poważana oraz niezawiniona, tym bardziej, że uchybienie terminu było nie tak długie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej "p.p.s.a." strona, która bez swojej winy nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym, może złożyć wniosek o przywrócenie terminu (art. 86 § 1). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności wnosi się do sądu, w którym czynność ta miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1). Należy w nim uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2).

Przy ocenie braku winy w uchybieniu terminu przyjąć należy pewien obiektywny miernik staranności, co oznacza, że tylko stwierdzenie, że strona danej przeszkody nie była w stanie przewidzieć, uzasadnia uwzględnienie wniosku. Chodzi więc o okoliczności od strony całkowicie niezależne i nieprzewidywalne.

Zdaniem Naczelnego Sąd I instancji oceniając wniosek o przywrócenie terminu miał podstawy by uznać, że strona nie wykazała, braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Trafnie Sąd podniósł, że o braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć zaistniałej przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku.

W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wskazane zostały powody nieuwzględnienia wniosku. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu I instancji, iż samo zwolnienie lekarskie niekoniecznie wyklucza możliwość dokonania czynności procesowej. Skarżąca również w zażaleniu ogólnikowo powołała się na problemy zdrowotne, nie przedstawiając żadnego zaświadczenia lekarskiego. Tymczasem, aby zaistniała przesłanka do przywrócenia terminu strona musiałaby uprawdopodobnić, że stan zdrowia uniemożliwił jej dokonanie czynności w terminie na to przewidzianym.

Wskazać również należy, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym dominuje pogląd, według którego nie każda choroba jest przeszkodą do dokonywania określonej czynności procesowej. Za taką przeszkodę uznaje się z reguły nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą.

Ponadto Sąd I instancji zasadnie zwrócił uwagę, iż mimo przebywania w dalszym ciągu na zwolnieniu lekarskim, skarżąca złożyła w tym czasie wniosek o przywrócenie uchybionego terminu. Należy także wskazać, że zawiadomienie o terminie rozprawy zawierało pouczenie, iż uzasadnienie wyroku oddalającego skargę jest doręczane stronie na wniosek złożony w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku.

Z tych też przyczyn nie można było uznać, że do uchybienia terminu doszło bez winy skarżącej.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.