Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 23 lipca 2020 r., sygn. akt I SAB/Wa 14/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę J. W. i J. M. na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie świadczenia wychowawczego.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem z dnia 17 kwietnia 2020 r. wezwano skarżących do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie oryginału bądź poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu ponaglenia skierowanego do organu w trybie art. 37 § 1 K.p.a. przed wniesieniem skargi do sądu administracyjnego wraz z dowodem nadania ponaglenia na adres organu lub dokumentem potwierdzającym wpływ ponaglenia do organu, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącym w dniu 18 czerwca 2020 r.
W zakreślonym terminie wpłynęło do Sądu pismo z dnia 21 czerwca 2020 r., w którym skarżący wyjaśnili, że ponaglenia organu miały miejsce wielokrotnie – zarówno ustnie, jak i telefonicznie oraz pisemnie. Skarżący jednakże nie dołączyli odpisu ponaglenia bądź dowodu jego złożenia w organie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucając skargę przytoczył m.in. treść art. 52 § 1 i § 2 oraz art. 53 § 2b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", wskazując że w niniejszej sprawie wniesienie skargi powinno zostać poprzedzone złożeniem ponaglenia w trybie art. 37 § 1 K.p.a.
Zdaniem Sądu skarżący nie wykazali, aby tryb wniesienia skargi został wyczerpany, bowiem nie nadesłali odpisu ponaglenia skierowanego do organu przed wniesieniem do sądu administracyjnego skargi na bezczynność organu w rozpoznaniu wniosku o przyznanie świadczenia wychowawczego. Wprawdzie w terminie otwartym do uzupełnienia braków formalnych skargi skarżący nadesłali pismo z dnia 21 czerwca 2020 r., w którym wyjaśnili, że ponaglenia organu miały miejsce wielokrotnie – zarówno ustnie, jak i telefonicznie oraz pisemnie. Jednakże nie nadesłali oryginału bądź poświadczonego za zgodność z oryginałem odpisu ponaglenia skierowanego do organu w trybie art. 37 § 1 K.p.a., a z akt administracyjnych sprawy nie wynika aby takie ponaglenie zostało wniesione.
Pismem z dnia 3 października 2020 r. J. W. i J. M. wnieśli zażalenie na powyższe postanowienie, wskazując że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie wziął pod uwagę wszystkich okoliczności sprawy.
Zdaniem wnoszących zażalenie ponaglenia, których przedstawienia domagał się Sąd I instancji były wnoszone, ale skoro w sprawie błędnie uznano, że nie miało to jednak miejsca, skarżący przesłali nowe ponaglenie wniesione w dniu 2 października 2020 r. wraz z dowodem nadania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie.
Z art. 37 § 1 K.p.a. wynika natomiast, że stronie służy prawo do wniesienia ponaglenia, jeżeli: 1) nie załatwiono sprawy w terminie określonym w art. 35 lub przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 (bezczynność);
- postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy (przewlekłość). W myśl art. 37 § 3 K.p.a. ponaglenie wnosi się: 1) do organu wyższego stopnia za pośrednictwem organu prowadzącego postępowanie;
- do organu prowadzącego postępowanie - jeżeli nie ma organu wyższego stopnia.
Wskazane przepisy wskazują zatem, że przed wniesieniem skargi na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy J. W. i J. M. powinni byli wystąpić z ponagleniem o jakim mowa w powołanym art. 37 § 1 K.p.a. W rozpoznawanej sprawie prawidłowo zatem Sąd I instancji wezwał do uzupełnienia braków formalnych skargi przez wskazanie czy skarżący wyczerpali tryb określony w art. 37 § 1 K.p.a., zakreślając siedmiodniowy termin na jego wykonanie, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwania zostały doręczone w dniu 18 czerwca 2020 r., co wynika ze zwrotnych potwierdzeń odbioru znajdujących się w aktach sprawy. Skarżący pomimo wezwania nie przedłożyli dokumentu potwierdzającego uprzednie wniesienie ponaglenia na niezałatwienie sprawy w terminie.
W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie właściwie odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Odnosząc się do argumentów powoływanych w zażaleniu wskazać należy, że w aktach administracyjnych sprawy znajduje się jedynie wniosek skarżących o przywrócenie terminu do rozpatrzenia wniosku o przyznanie świadczenia wychowawczego, który został rozpoznany przez Prezydenta m.st. Warszawy postanowieniem z dnia 25 listopada 2019 r. Również przedstawione przez skarżących przy piśmie z dnia 21 czerwca 2020 r. załączniki, tj. zażalenie na ww. postanowienie z dnia 25 listopada 2019 r. o odmowie przywrócenia terminu oraz skarga na nienależyte wykonywanie zadań przez pracownika organu nie wskazują aby przed wniesieniem skargi J. W. i J. M. wyczerpali środki zaskarżenia, o których mowa w art. 52 § 1 i 2 P.p.s.a. Dołączony natomiast do zażalenia dokument potwierdzający wniesienie ponaglenia na bezczynność organu został nadany w dniu 2 października 2020 r., a zatem po wniesieni skargi. W tej sytuacji nie było podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.