Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z 3 listopada 2017 r., IV SA/Wr 35/17, stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał do rozpoznania Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu sprawę z wniosku D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość między D. Państwowym Wojewódzkim Inspektorem Sanitarnym we W. a Radą Powiatu L. w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpatrzenia skargi M. R. z 16 stycznia 2017 r. na działalność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w L. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że zgodnie z art. 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, dalej jako: "p.p.s.a.") sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Z kolei, w myśl art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory, o których mowa w art.
- Kierując się treścią art. 59 § 1 p.p.s.a. stanowiącego, że jeżeli do rozpoznania sprawy właściwy jest inny sąd administracyjny, sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość przekaże sprawę właściwemu sądowi administracyjnemu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, stwierdzając swą niewłaściwość rzeczową z powodów przytoczonych powyżej, przekazał sprawę sądowi właściwemu rzeczowo, tj. Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu.
Zażalenie na powyższe postanowienie wywiódł D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o jego uchylenie i zarzucając naruszenie art. 166 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 13 § 1 w zw. z art. 170 p.p.s.a. poprzez uznanie, że skarga M. R. z 16 stycznia 2017 r. podlega kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu podniesiono, że wniosek o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego był oparty nie na art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a., lecz na art. 166 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 4 i art. 13 § 1 p.p.s.a. Wskazano, że wyłączenie sporów kompetencyjnych dotyczących zagadnień niezałatwianych w drodze decyzji administracyjnej od kognicji sądów administracyjnych powodowałoby, że takie spory ostatecznie nie były by w ogóle rozstrzygnięte. Kognicja sądów administracyjnych do załatwiania sporów kompetencyjnych w zakresie ustalenia organu właściwego do załatwienia skargi na działalność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego została uznana m.in. w postanowieniach NSA: z 12 kwietnia 2016 r., II OW 16/16 oraz z 3 kwietnia 2013 r., II OW 2/13. Niemniej jednak postanowieniem z 5 września 2017 r., I OW 104/17, NSA odrzucił wniosek o rozstrzygnięcie sporu w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu tegoż postanowienia wyraźnie wskazano, że oceniana była wyłącznie kwestia kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego wynikająca z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a., nie zaś z art. 166 ust. 3 Konstytucji RP. W niniejszej sprawie rozstrzygnięte zostało zatem, że przedmiotowy spór kompetencyjny nie podlega kognicji NSA, nie zaś to czy sprawa nie podlega w ogóle kognicji sądów administracyjnych. Taka ocena wynika z podstawy prawnej odrzucenia wniosku wskazanej w uzasadnieniu postanowienia z 5 września 2017 r., I OW 104/17, z której wynika, że wniosek został odrzucony na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. (inne przyczyny), a nie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (niedopuszczalność drogi sądowo-administracyjnej). Zgodnie natomiast z art. 13 § 1 p.p.s.a.: "Wojewódzkie sądy administracyjne rozpoznają wszystkie sprawy sądowoadministracyjne z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego". Oznacza to, że spory kompetencyjne niepodlegające kognicji NSA rozstrzygane są przez wojewódzkie sądy administracyjne. A norma z art. 166 ust. 3 Konstytucji RP nie zakłada, aby jakikolwiek spór kompetencyjny pozostał bez rozstrzygnięcia sądu administracyjnego. Na marginesie wskazano również, że postanowienie NSA z 5 września 2017 r., I OW 104/17, nie posiada waloru powagi rzeczy osądzonej, bowiem zgodnie z art. 177 p.p.s.a. walor taki posiadają wyłącznie wyroki, a nie postanowienia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 194 § 1 pkt 1 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje stronie jedynie w przypadku o jakim stanowi art. 59 § 1 p.p.s.a., to jest jedynie wówczas, gdy sąd, który stwierdzi swą niewłaściwość przekaże sprawę właściwemu sądowi.
Stosownie zaś do art. 4 p.p.s.a. sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Z kolei na mocy art. 13 § 1 p.p.s.a. wojewódzkie sądy administracyjne rozpoznają wszystkie sprawy sądowoadministracyjne z wyjątkiem spraw, dla których zastrzeżona jest właściwość Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaś w myśl art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a. spory o właściwość, o których mowa w art. 4 p.p.s.a. należą do właściwości Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Tym samym, w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z 3 listopada 2017 r. prawidłowo stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę do rozpoznania Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, a zatem zażalenie na powyższe postanowienie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.