Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z 16 stycznia 2018 r., IV SA/Po 401/17, odrzucił skargę kasacyjną I. W. od wyroku tego Sądu z 14 września 2017 r. oddalającego skargę I. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z [...] lutego 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego. W uzasadnieniu Sąd I instancji podniósł, że zgodnie z art. 177 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., Poz. 1369; dalej jako: "p.p.s.a.") skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. W myśl art. 177 § 3 p.p.s.a. w razie ustanowienia w ramach prawa pomocy adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego po wydaniu orzeczenia, na wniosek złożony przez stronę, której doręcza się odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzonym z urzędu, albo przez stronę, która zgłosiła wniosek o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu, jednak nie wcześniej niż od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Pod pojęciem "zawiadomienia pełnomocnika", o którym mowa w art. 177 § 3 p.p.s.a. rozumie się datę zawiadomienia pełnomocnika przez właściwą okręgową radę adwokacką i od tego momentu rozpoczyna się bieg terminu do wniesienia skargi kasacyjnej (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski; komentarz do art. 253; Legalis). W rozpoznawanej sprawie pełnomocnik ustanowiony w ramach prawa pomocy został poinformowany o wyznaczeniu go pełnomocnikiem w sprawie w dniu 18 listopada 2017 r. Oznacza to, że w tym dniu zgodnie z zasadą wynikającą z art. 177 § 3 p.p.s.a. rozpoczął bieg termin do wniesienia skargi kasacyjnej. Termin ten upływał 18 grudnia 2017 r. Tymczasem skarga kasacyjna została złożona przez pełnomocnika skarżącego 3 stycznia 2018 r., a więc z uchybieniem terminu do jej złożenia.
Zażalenie na powyższe postanowienie wywiódł I. W., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika – adwokat K. P., zaskarżając je w całości oraz wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu wskazał, że niezrozumiałe jest przyjęcie przez Sąd I instancji, że pełnomocnik ustanowiony z urzędu o fakcie ustanowienia go pełnomocnikiem został rzekomo poinformowany 18 listopada 2017 r., skoro dopiero pismem z 23 listopada 2017 r. Okręgowa Rada Adwokacka w P. powiadomiła Sąd o osobie wyznaczonego adwokata. Pismo z 23 listopada, jako "do wiadomości", zostało pełnomocnikowi doręczone 28 listopada 2017 r. Było to pierwsze skierowane do niego pismo związane z niniejszą sprawą. Pełnomocnik nie otrzymał żadnego pisma 18 listopada 2017 r. Podniesiono również, że skarżący jako początek biegu terminu do ewentualnego złożenia skargi kasacyjnej uważa otrzymanie przez niego pisma z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 29 listopada 2017 r., gdyż dopiero to pismo informuje pełnomocnika, że stosownie do treści art. 244 § 2 p.p.s.a. ustanowienie pełnomocnika w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem mu pełnomocnictwa. Również dopiero tym pismem Sąd informuje pełnomocnika o dacie zapadłego orzeczenia. Zdaniem skarżącego, pismo ORA kierowane do Sądu, a wysłane do pełnomocnika jedynie "do wiadomości" nie może stanowić początku biegu terminu do złożenia ewentualnej skargi kasacyjnej przez tegoż pełnomocnika, a dopiero skierowane do niego pismo z Sądu, które doręczono 4 grudnia 2017 r.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 177 § 1 p.p.s.a. skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Stosownie zaś do art. 177 § 3 p.p.s.a. w razie ustanowienia w ramach prawa pomocy adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego po wydaniu orzeczenia, na wniosek złożony przez stronę, której doręcza się odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzonym z urzędu, albo przez stronę, która zgłosiła wniosek o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu, jednak nie wcześniej niż od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Podkreślić należy, że pełnomocnika o jego wyznaczeniu zawiadamia właściwa rada w terminie czternastu dni od dnia doręczenia postanowienia o przyznaniu prawa pomocy w postaci ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika (zob. art. 253 § 2 p.p.s.a.). Data zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu jest sądowi znana, bowiem właściwa rada jest zobligowania do niezwłocznego poinformowaniu sądu o tym (zob. art. 253 § 2 zd. ostatnie p.p.s.a.). Natomiast w przypadku gdy pełnomocnik został ustanowiony po wydaniu orzeczenia, z uwagi na regulację zawartą w art. 177 § 1 i 3 p.p.s.a., rada ma obowiązek poinformować sąd także o dacie zawiadomienia pełnomocnika o wyznaczeniu. Od tej daty biegnie bowiem trzydziestodniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej.
W niniejszej sprawie, odpis wyroku z 14 września 2017 r. został doręczony skarżącemu na jego wniosek (k-51 akt sąd.) 2 października 2017 r. (k-64 akt sąd.). Skarżący w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej, tj. 20 października 2017 r., zwrócił się z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy (k-68 akt sąd.). Postanowieniem referendarza sądowego z 31 października 2017 r. zostało mu przyznane prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata (k-70 akt sąd.). Pismem z 20 października 2017 r. Sąd zwrócił się do Okręgowej Rady Adwokackiej w P. o wyznaczenie dla I. W. adwokata z urzędu (k-77 akt sąd.). ORA w P. 23 listopada 2017 r. poinformowała Sąd o wyznaczeniu pełnomocnika z urzędu w osobie adw. K. P. (k-81 akt sąd.), zaś kolejnym pismem z 4 grudnia 2017 r. ORA powiadomiła, że z potwierdzenia odbioru wynika, że wskazana adwokat o wyznaczeniu jej pełnomocnikiem w niniejszej sprawie dowiedziała się 28 listopada 2017 r. (k-86 i k-87 akt sąd.). Skarga kasacyjna została natomiast złożona przez pełnomocnika skarżącego 3 stycznia 2018 r.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, pomimo nieprawidłowego wskazania przez Sąd I instancji 18 listopada 2017 r. jako daty, w której adwokat K. P. została powiadomiona przez ORA w P. o wyznaczeniu jej pełnomocnikiem w niniejszej sprawie, Sąd zasadnie odrzucił skargę kasacyjną jako wniesioną po upływie terminu, o którym mowa w art. 177 § 3 p.p.s.a. W związku bowiem z faktem, że z akt sądowych jednoznacznie wynika, że wskazana adwokat odebrała pismo z ORA w P. informujące o wyznaczeniu jej pełnomocnikiem 28 listopada 2017 r., termin do wniesienia skargi kasacyjnej upływał zatem 28 grudnia 2017 r. Tym samym, Sąd I instancji pomimo błędnego oznaczenia upływu terminu na wniesienie skargi kasacyjnej, zasadnie ją odrzucił.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji, ponieważ zaskarżone orzeczenie odpowiada prawu, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia.