Postanowienie NSA z 4 czerwca 2008 r., I OZ 234/08

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 4 czerwca2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 listopada 2007 r. sygn. akt III SA/Kr 404/06 odmawiające przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 lipca 2007 r. sygn. akt III SA/Kr 404/06 oddalającego skargę S. W. i C. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania

Sprawa

w sprawie rozgraniczenia nieruchomości p o s t a n a w i a: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę wniosku o przywrócenie terminu do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie

Skład

Sędzia NSA Jan Kacprzak

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 29 listopada 2007 r. sygn. akt III SA/Kr 404/06 odmówił C. W. i S. W. przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 3 lipca 2007 r. sygn. akt III SA/Kr 404/06 oddalającego skargę C. W. i S. W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozgraniczenia nieruchomości.

W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki umożliwiające przyjęcie, że S. W. i C. W. uchybili terminowi do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku bez własnej winy. Rzeczywiście znajduje potwierdzenie w aktach sprawy okoliczność, na którą się powołują, to jest fakt, że Sąd na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2007 r. postanowił o połączeniu do wspólnego rozpoznania sprawy o sygn. III SA/Kr 404/06 ze sprawą pod sygn. III SA/Kr 405/06. Natomiast nie znajduje potwierdzenia okoliczność, iż o odrębnym wyrokowaniu tych spraw i o tym, że należy złożyć dwa wnioski o uzasadnienie skarżący dowiedzieli się dopiero, gdy otrzymali uzasadnienia wyroku ze sprawy o sygn. akt III SA/Kr 405/06. Przeczy temu – wskazał Sąd – treść protokołu rozprawy z dnia 3 lipca 2007 r., w którym widnieje, że skarżący stawili się na rozprawę osobiście, więc musieli posiadać wiedzę o wydaniu przez Sąd zarządzenia o wyłączeniu ze sprawy 404/06 sprawy 405/06 w przedmiocie skargi na sprostowanie błędu pisarskiego, gdyż zostało ono wydane właśnie na tej rozprawie.

Sąd zaznaczył również, że skarżący łącząc ustanie przyczyny uchybienia terminu z momentem otrzymania przez nich uzasadnienia wyroku ze sprawy III SA/Kr 405/06 sami sobie przeczą skoro wniosek o uzasadnienie w niniejszej sprawie złożyli 13 sierpnia 2007 r., natomiast odpis wyroku ze sprawy III SA/Kr 405/07 otrzymali dopiero w dniu 29 października 2007 r.

S. W. złożył zażalenie na to postanowienie podnosząc w pierwszej kolejności, że o odrębnym rozpoznawaniu spraw zorientował się – jak wskazano w piśmie z 19 listopada 2007 r. – dopiero po otrzymaniu postanowienia z dnia 31 lipca 2007 r. w sprawie III SA/Kr 405/06 oddalającego wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Ponadto wskazano, że skarżący w toku postępowania przed Sądem I instancji występował osobiście i nie posiadając wykształcenia prawniczego nie był świadomy wszelkich uwarunkowań formalnych związanych z przebiegiem postępowania w niniejszej sprawie, stąd nie miał świadomości konieczności złożenia dwóch wniosków. Odmienna ocena postępowania skarżącego musiałaby prowadzić do wniosku, że postępuje w sposób nieracjonalny, gdyż mimo rozpoznawania dwóch jego skarg, skarżący dąży do zaskarżenia tylko jednego z niekorzystnych wyroków.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie ma usprawiedliwioną podstawę.

Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr. 153, poz. 1270 ze zm., dalej "P.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W piśmie tym, stosownie do art. 87 § 2 P.p.s.a. należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając te przesłanki należy przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego dbającego należycie o swe interesy. Inne zatem są standardy oceny rzetelności profesjonalnego pełnomocnika – wyższe, a inne osoby nie posiadającej wykształcenia prawniczego i występującej w toku postępowania samodzielnie.

Biorąc zatem powyższe pod uwagę, koniecznym jest uwzględnienie – przy rozpoznawaniu złożonego w sprawie wniosku o przywrócenie terminu – okoliczności, że strona występowała w sprawie samodzielnie nie dysponując znajomością przepisów postępowania. Jak wynika zaś z akt spraw o sygn. III SA/Kr 404/06 i III SA/Kr 405/06 były one najpierw rozpoznawane oddzielnie, potem połączone na rozprawie z dnia 25 kwietnia 2007 r. do wspólnego rozpoznania, po czym na rozprawie z dnia 3 lipca 2007 r. ponownie wyłączono ze sprawy III SA/Kr 404/06 sprawę III SA/Kr 405/06. Zatem już sam fakt "łączenia i rozdzielania" spraw mógł sprawić, że skarżący występując samodzielnie, nawet dokładając należytej staranności, mógł przyjąć, że wystarczy złożenie jednego wniosku o uzasadnienie. Do mylnego przeświadczenia skarżącego mógł przyczynić się również fakt, że wydanie odrębnych wyroków nastąpiło bezpośrednio po zamknięciu rozprawy, w trakcie której dopiero doszło do "rozdzielenia spraw", przy czym zarówno w aktach III SA/Kr 404/06 jak i III SA/Kr 405/06 znajduje się ten sam protokół z jednej rozprawy o sygn. akt III SA/Kr 404/06 zawierający zarządzenie o treści: "Sąd zarządza wyłączenie niniejszej sprawy III SA/Kr 405/06 w przedmiocie skargi na sprostowanie błędu pisarskiego do odrębnego wyrokowania". Ponadto, z treści protokołu nie wynika, aby Sąd pouczył stronę – co w powyższych okolicznościach sprawy było konieczne – że uzasadnienie pisemne każdego z wyroków zostanie doręczone po złożeniu dwóch odrębnych wniosków w terminie siedmiu dni.

Mając powyższe na uwadze, zasadnym wydaje się przyjęcie, że działająca samodzielnie strona mogła mieć usprawiedliwione wątpliwości przy podejmowaniu czynności w toku postępowania, nawet dokładając należytej staranności.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na mocy art. 185 § 1 w związku z art. 197 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.