Postanowienie NSA z 21 kwietnia 2010 r., I OZ 259/10

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 21 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 18 lutego 2010 r., sygn. akt II SO/Ol 40/09 o wymierzeniu Dyrektorowi Aresztu Śledczego w Bartoszycach grzywny w kwocie 50 zł (pięćdziesiąt złotych) za nieprzekazanie w terminie Sądowi skargi na bezczynność organu

Sprawa

w sprawie decyzji administracyjnej lub postanowienia dotyczącego odsetek od równoważnika pieniężnego za przejazd wraz z aktami administracyjnymi tej sprawy postanawia: oddalić zażalenie.

Skład

Sędzia NSA Małgorzata Jaśkowska przewodniczący

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 18 lutego 2010 r., sygn. akt II SO/Ol 40/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wymierzył Dyrektorowi Aresztu Śledczego w Bartoszycach grzywnę za nieprzekazanie w terminie Sądowi skargi na bezczynność organu w sprawie decyzji administracyjnej lub postanowienia dotyczącego odsetek od równoważnika pieniężnego za przejazd wraz z aktami administracyjnymi tej sprawy.

W uzasadnieniu, Sąd pierwszej instancji wskazał, że 14 października 2009 r. A.Z. skierował skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, złożoną za pośrednictwem Dyrektora Aresztu Śledczego w Bartoszycach na bezczynność tego organu w sprawie decyzji administracyjnej lub postanowienia dotyczącego odsetek od równoważnika pieniężnego za przejazd na koszt jednostki organizacyjnej za 2009 r.

Pismem z [...] października 2009 r. Dyrektor Aresztu Śledczego zwrócił skarżącemu skargę bez nadania jej dalszego biegu, uzasadniając, iż A.Z. nie jest już funkcjonariuszem Służby Więziennej, co oznacza, że Dyrektor nie może w sprawach jego osoby wydawać decyzji administracyjnych, a skarżący nie może w tej sytuacji zaskarżyć bezczynności organu.

Po zwrocie skargi, 17 listopada 2009 r. A. Z. wniósł skargę bezpośrednio do Sądu, który pismem z dnia 19 listopada 2009 r. przesłał ją organowi, pouczając, iż zgodnie z art. 54 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu administracji publicznej, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ jest zobowiązany do przekazania skargi sądowi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi w terminie 30 dni od dnia jej wniesienia, gdyż to do oceny sądu należy rozstrzygnięcie czy doszło do bezczynności organu.

Pismem z 7 grudnia 2009 r. organ przekazał Sądowi skargę na bezczynność wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy.

We wniosku z 21 grudnia 2009 r. A.Z. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie o wymierzenie Dyrektorowi Aresztu Śledczego w Bartoszycach grzywny z powodu naruszenia przez organ dyspozycji art. 54 § 1 i 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż nie przekazał on w terminie 30 dni skargi na bezczynność w rozpatrzeniu wniosku o awans na wyższe stanowisko służbowe.

W odpowiedzi na doręczony mu wniosek skarżącego, Dyrektor Aresztu Śledczego w Bartoszycach wniósł o jego oddalenie. Dyrektor argumentował, że udzielił skarżącemu odpowiedzi, a we wszystkich zaskarżonych sprawach nie pozostawał bezczynny i A.Z. otrzymywał wyczerpujące informacje na piśmie. Wobec tego, skoro obowiązek określony w art. 54 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi został wykonany, choć po terminie, żądanie wymierzenia grzywny należy uznać za niezasadne.

W piśmie z 10 lutego 2010 r. skarżący podtrzymał swoje stanowisko w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny.

Wojewódzki Sąd Administracyjny wymierzając grzywnę wskazał, że pomimo ciążącego na organie administracji publicznej obowiązku do przekazania skargi sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia, Dyrektor Aresztu Śledczego zwrócił najpierw skargę A.Z..

Skarga, która wpłynęła do organu 14 października 2009 r., została w końcu przekazana do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zamiast do dnia 13 listopada 2009 r., pismem z 7 grudnia 2009 r.

Sąd pierwszej instancji podkreślił, że wykonanie obowiązku, określonego w art. 54 § 2 p.p.s.a. nie uzasadnia odstąpienia od wymierzenia grzywny, która w niniejszej sytuacji ma pełnić nie tylko funkcję represyjną, ale także funkcję prewencyjną i służyć zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości.

Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wyjaśnił, że określając wysokość grzywny, bierze pod uwagę takie elementy, jak charakter sprawy, okres pozostawania przez organ w bezczynności oraz podjęte w danej sprawie przez organ działania w celu załatwienia sprawy. W okolicznościach niniejszej sprawy, wymierzona grzywna w kwocie 50,- zł będzie stanowić adekwatną dolegliwość za wykonanie ustawowego obowiązku przekazania skargi z uchybieniem terminu oraz wpłynie na prawidłowe działanie organu w przyszłości.

Od wydanego 18 lutego 2010 r. postanowienia, pismem z 22 marca 2010 r. A. Z. wniósł zażalenie zarzucając naruszenie art. 54 § 2 w zw. z art. 54 § 1, 53 § 1, 52 § 1, 50 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez przyjęcie, że organ wykonał w terminie i w całości obowiązek wynikający z art. 54 § 2 wskazanej ustawy, oraz naruszenie art. 154 § 6 w zw. z art. 55 § 1 w zw. z art. 55 § 2 oraz w zw. z art. 141 § 4 w zw. z art. 133 § 1 w zw. z art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez przyjęcie, że wymierzona grzywna jest adekwatna i współmierna do górnej granicy wymiaru grzywny

Skarżący podnosił, że wszczęcie postępowania następuje z chwilą złożenia skargi do sądu administracyjnego za pośrednictwem organu administracji. Dyrektor Aresztu Śledczego w Bartoszycach nie wykonał nałożonego art. 54 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obowiązku, ponieważ pismem z [...] października 2009 r. odesłał skarżącemu skargę. Do treści skargi organ ustosunkował się dopiero w piśmie z 7 grudnia 2009 r. w odpowiedzi na pismo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

A. Z. zarzucił, że przekazana skarga była przesłana do organu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny a nie przez skarżącego, co nie odpowiada treści art. 54 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Gdyby nie wezwanie Sądu i przesłanie skargi, organ w ogóle nie wykonałby nałożonego na niego obowiązku. Dlatego też, wykazywanie przez Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu postanowienia, że organ przekazał skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią prowadzi do "zafałszowania obrazu niniejszej sprawy".

Ze względu na zachowanie się organu, tj. w szczególności zwrot złożonej przez A. Z. skargi na bezczynność organu oraz opieszałość w przekazaniu i zajęciu stanowiska, wymierzoną Dyrektorowi Aresztu grzywnę należy uznać za zbyt niską. Wskazana przez Sąd pierwszej instancji ilość wniosków o wymierzenie grzywny jest spowodowana funkcjonowaniem organu i nie powinna być powodem obniżenia grzywny. Grzywna w wysokości pięćdziesięciu złotych nie może przesądzać o skuteczności i nie będzie służyła zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zwłaszcza, że górna granica grzywny wynosi 31 029,6 zł

Sąd może orzec o wymierzeniu grzywny tylko ze względu na niewykonanie obowiązku wskazanego w art. 54 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W odpowiedzi, organ wniósł o oddalenie zażalenia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Stosownie do treści art. 55 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, tj., obowiązku organu do przekazania skargi sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj., do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Wysokość grzywny sąd miarkuje w zależności od stopnia winy organu.

A. Z. złożył 12 wniosków do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Aresztu Śledczego w Bartoszycach w związku z nieprzekazaniem skarg wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia ich wniesienia (stosownie do treści art. 54 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). W odniesieniu do każdego z nich, Wojewódzki Sąd Administracyjny wymierzył grzywnę w wysokości 50 zł, zgodnie z treścią art. 55 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Organ, który do 13 listopada 2009 r. był zobowiązany przekazać skargę doręczoną organowi 14 października 2009 r., w dniu 7 grudnia 2009 r. pozostawał 24 dni w zwłoce.

Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez A. Z. w zażaleniu, dotyczących naruszenia art. 54 § 2 w zw. z art. 54 § 1, 53 § 1, 52 § 1, 50 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez przyjęcie, że organ wykonał w terminie i w całości obowiązek wynikający z art. 54 § 2 wskazanej ustawy, oraz naruszenia art. 154 § 6 w zw. z art. 55 § 1 w zw. z art. 55 § 2 oraz w zw. z art. 141 § 4 w zw. z art. 133 § 1 w zw. z art. 135 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez przyjęcie, że wymierzona grzywna jest adekwatna i współmierna do górnej granicy wymiaru grzywny, należy uznać że są niezasadne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie był uprawniony do wezwania organu do zajęcia stanowiska i przesłania akt dotyczących wniesionej skargi. Dyrektor Aresztu Śledczego w Bartoszycach zastosował się do wezwania, choć już po upływie terminu wyznaczonego w art. 54 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

W niniejszej sprawie, Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił stan faktyczny i w ramach przysługującego mu uznania, określił wysokość grzywny wymierzonej organowi nie przekraczając dyspozycji art. 154 § 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny wziął pod uwagę ilość wniosków o wymierzenie grzywny i oceniając okoliczności niniejszej sprawy prawidłowo uznał, że wysokość grzywny odpowiada zarówno funkcji represyjnej jak i prewencyjnej.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił, jak w sentencji.