Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 25 lutego 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wymierzył Dyrektorowi Aresztu Śledczego w Bartoszycach grzywnę w kwocie 50 złotych za nieprzekazanie w terminie Sądowi skargi A.Z. na bezczynność organu w sprawie awansu na wyższy stopień służbowy wraz z aktami administracyjnymi tej sprawy.
W uzasadnieniu, Sąd pierwszej instancji wskazał, że w dniu [...] października 2009 r. A.Z. skierował skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, złożoną za pośrednictwem Dyrektora Aresztu Śledczego w Bartoszycach na bezczynność tego organu w sprawie wydania decyzji administracyjnej lub postanowienia dotyczącego awansu na wyższy stopień służbowy.
Pismem z dnia [...] października 2009 r. Dyrektor Aresztu Śledczego zwrócił skarżącemu skargę bez nadania jej dalszego biegu, uzasadniając, że A.Z. nie jest już funkcjonariuszem Służby Więziennej, co oznacza, że Dyrektor nie może w sprawach jego osoby wydawać decyzji administracyjnych, a skarżący nie może w tej sytuacji zaskarżyć bezczynności organu.
Jak wynika z oświadczeń stron oraz ustaleń Sądu, w dniu [...] listopada 2009 r. A.Z. wniósł skargę bezpośrednio do Sądu, który pismem z dnia [...] listopada 2009 r. przesłał ją organowi, pouczając, iż zgodnie z art. 54 § 1 i 2 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu administracji publicznej, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Organ jest zobowiązany do przekazania skargi sądowi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi w terminie 30 dni od dnia jej wniesienia, gdyż to do oceny sądu należy rozstrzygnięcie czy doszło do bezczynności organu.
Pismem z [...] grudnia 2009 r. organ przekazał Sądowi akta sprawy wraz ze stosownymi wyjaśnieniami.
Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2009 r. A.Z. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie o wymierzenie Dyrektorowi Aresztu Śledczego w Bartoszycach grzywny z powodu naruszenia przez organ dyspozycji art. 54 § 1 i 2 p.p.s.a., w związku z nieprzekazaniem w terminie 30 dni skargi na bezczynność tego organu w sprawie awansu na wyższy stopień służbowy.
W odpowiedzi na ten wniosek, Dyrektor Aresztu Śledczego w Bartoszycach wniósł o jego oddalenie. Dyrektor argumentował, że udzielił skarżącemu wyczerpujących informacji na piśmie i nie pozostawał w bezczynności, a zatem, żądanie wymierzenia grzywny należy uznać za niezasadne.
Wskazanym na wstępie postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wymierzył organowi grzywnę, wskazując, że pomimo ciążącego na organie administracji publicznej obowiązkowi przekazania skargi sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia, Dyrektor Aresztu Śledczego, zwrócił skargę A.Z.
Sąd pierwszej instancji podkreślił, że organ nadesłał akta sprawy wraz z odpowiedzią na skargę w dniu [...] grudnia 2009 r., a więc dopiero po przesłaniu mu skargi wniesionej przez A.Z. bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie.
Sąd wskazał przy tym, że wykonanie obowiązku, określonego w art. 54 § 2 p.p.s.a. nie uzasadnia odstąpienia od wymierzenia grzywny, która w niniejszej sytuacji ma pełnić nie tylko funkcję represyjną, ale także funkcję prewencyjną i służyć zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uzasadniając wysokość wymierzonej grzywny wskazał, że w okolicznościach niniejszej sprawy, wymierzona grzywna w kwocie 50 zł będzie stanowiła adekwatną dolegliwość za wykonanie ustawowego obowiązku przekazania skargi z uchybieniem terminu oraz wpłynie na prawidłowe działanie organu w przyszłości. Ponieważ organ wykonał obowiązek przekazania skargi w krótkim terminie po otrzymaniu pisma z Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z [...] listopada 2009 r., a nadto ponieważ skarżący złożył wiele wniosków o wymierzenie grzywny, Sąd uznał, że ustalona kwota grzywny stanowić będzie dostateczną dolegliwość dla organu.
Od wydanego 25 lutego 2010 r. postanowienia, A.Z. złożył w dniu 30 marca 2010 r. zażalenie, zarzucając naruszenie art. 54 § 2 w zw. z art. 54 § 1, 53 § 1, 52 § 1, 50 § 1 p.p.s.a., poprzez przyjęcie, że organ wykonał w terminie i w całości obowiązek wynikający z art. 54 § 2 wskazanej ustawy, oraz naruszenie art. 154 § 6 w zw. z art. 55 § 1 w zw. z art. 55 § 2 oraz w zw. z art. 141 § 4 w zw. z art. 133 § 1 w zw. z art. 135 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że wymierzona grzywna jest adekwatna i współmierna do górnej granicy wymiaru grzywny
W uzasadnieniu zażalenia skarżący podniósł, że Dyrektor Aresztu Śledczego w Bartoszycach nie wykonał nałożonego art. 54 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obowiązku, ponieważ pismem z dnia [...] października 2009 r. odesłał skarżącemu skargę. Do treści skargi organ ustosunkował się dopiero w piśmie z [...] grudnia 2009 r. w odpowiedzi na pismo Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
A.Z. zarzucił, że przekazana skarga była przesłana do organu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny a nie przez skarżącego, co nie odpowiada treści art. 54 § 2 p.p.s.a. Gdyby nie wezwanie Sądu i przesłanie skargi, organ w ogóle nie wykonałby nałożonego na niego obowiązku. Dlatego też, wykazywanie przez Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu postanowienia, że organ przekazał skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią prowadzi do "zafałszowania obrazu niniejszej sprawy".
Zdaniem wnoszącego zażalenie wobec zwrotu złożonej przez A.Z. skargi na bezczynność organu oraz opieszałości w przekazaniu i zajęciu stanowiska, wymierzona Dyrektorowi Aresztu grzywna winna być uznana za zbyt niską. Wskazana przez Sąd pierwszej instancji ilość wniosków o wymierzenie grzywny jest spowodowana funkcjonowaniem organu i nie powinna być powodem obniżenia grzywny. Grzywna w wysokości pięćdziesięciu złotych nie może przesądzać o skuteczności i nie będzie służyła zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zwłaszcza, że górna granica grzywny wynosi 31 029,60 zł
W konkluzji skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia w części wymiaru wysokości grzywny i w tym zakresie rozstrzygnięcie przez wymierzenie organowi administracji grzywny w wymiarze wyższym, do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i w tym zakresie przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego poniesionych kosztów postępowania niezbędnych dla celowego dochodzenia praw związanych z ta sprawą według przedłożonego spisu kosztów.
W odpowiedzi na zażalenie, Dyrektor Aresztu Śledczego w Bartoszycach wniósł o oddalenie zażalenia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 55 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., tj., obowiązku organu do przekazania skargi sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., tj., do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Wysokość grzywny sąd miarkuje w zależności od stopnia winy organu.
Sąd pierwszej instancji prawidłowo ustalił, że trzydziestodniowy termin do przekazania skargi A.Z. na bezczynność organu w sprawie awansu na wyższy stopień służbowy wraz z aktami administracyjnymi tej sprawy upłynął w dniu 13 listopada 2009 r.
Przesłanie do Sądu przez organ w dniu 8 grudnia 2009 r. akt administracyjnych i odpowiedzi na skargę było realizacją zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 17 listopada 2009 r. Organ przesłał również wcześniej nadesłaną przez Sąd skargę A.Z.. Skarga wniesiona przez skarżącego do organu osobiście została przez ten organ zwrócona skarżącemu w wyniku przeświadczenia organu, iż nie jest on właściwy w sprawie. Tym samym organ nie mógł tej skargi przesłać do Sądu pierwszej instancji przy okazji przesłania akt administracyjnych i odpowiedzi na skargę, gdyż nie był w jej faktycznym posiadaniu. Organ przesłał natomiast skargę, którą wcześniej nadesłał Sąd.
Postępowanie organu w niniejszej sprawie wypełnia warunkującą możliwość wymierzenia grzywny, albowiem organ nie wykonał ustawowego obowiązku przekazania skargi wraz z aktami administracyjnymi w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia.
Nietrafnym jest podnoszony w zażaleniu zarzut, że organ nadal pozostaje w zwłoce albowiem nie przesłał do Sądu skargi wniesionej przez skarżącego osobiście w dniu 14 października 2009 r. Nie można bowiem wymagać jak chce tego skarżący, aby organ zrealizował ciążący na nim ustawowy obowiązek i przesłał skargę do Sądu, skoro skargi tej już faktycznie nie posiadał.
Organ miał jedynie możliwość przesłania akt administracyjnych i odpowiedzi na skargę (skargę nadesłaną przez Sąd), co też uczynił, w zakreślonym przez Sąd terminie.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji prawidłowo stwierdził, że organ nie wypełnił ustawowych obowiązków i wymierzył grzywnę. Wojewódzki Sąd Administracyjny wziął pod uwagę ilość wniosków o wymierzenie grzywny i oceniając okoliczności niniejszej sprawy prawidłowo uznał, że wysokość grzywny odpowiada zarówno funkcji represyjnej jak i prewencyjnej.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił, jak w sentencji.