Postanowienie NSA z 8 kwietnia 2016 r., I OZ 305/16

Wydany

8 kwietnia 2016 r.

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 8 kwietnia 2016 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 grudnia 2015 roku, sygn. akt I SA/Wa 3235/14 oddalające wniosek o wyłączenie sędziego M.K.

Skład

Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk

Sprawa

w sprawie ze skargi M.S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] września 2014 roku, nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu i stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia zażalenia postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 18 grudnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wniosek o wyłączenie sędziego M.K. od rozpoznania skargi M.S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] września 2014 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu i stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia zażalenia.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że skarżący w dniu 3 grudnia 2015 r., na rozprawie, wystąpił o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M.K.stwierdzając, że sędzia ta jest do niego uprzedzona i rozpoznając sprawy zainicjowane jego skargami, orzeka na jego niekorzyść.

W oświadczeniu z dnia 10 grudnia 2015 r. sędzia wyjaśniła, że nie istnieją okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości co do jej bezstronności w sprawie, jak również nie zachodzą okoliczności wymienione w art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.), a tym samym nie zachodzi żadna z przesłanek wymienionych w art. 18 § 1 i art. 19 p.p.s.a. Ponadto Sąd uznał, że okoliczności takich nie wskazał również skarżący w swoim wniosku, brak zatem było podstaw do wyłączenia sędziego M.K. od orzekania w niniejszej sprawie.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł M.S. zarzucając w szczególności, że w sprawie orzekali sędziowie z tego samego sądu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony, jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania pozaprawnych przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa zawartymi w art. 18 § 1 p.p.s.a. wyłączenie sędziego następuje na wniosek strony, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości, co do jego bezstronności (art. 19 p.p.s.a.). Wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi więc być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. Stosownie zaś do art. 22 § 1 p.p.s.a. o wyłączeniu sędziego rozstrzyga sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko wyrażone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w zaskarżonym postanowieniu, iż w niniejszej sprawie brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M.K. W sprawie nie występują bowiem żadne okoliczności uzasadniające wyłączenie sędziego z mocy samej ustawy. Brak jest także przesłanek uzasadniających zastosowanie instytucji wyłączenia sędziego w oparciu o art. 19 p.p.s.a. Bowiem samo podjęcie przez wymienionego we wniosku sędziego niekorzystnych, w odczuciu skarżącego, rozstrzygnięć w innych sprawach toczących się z jego udziałem nie stanowi podstawy do wyłączenia tego sędziego od orzekania w niniejszej sprawie. Przesłanką taką nie jest również subiektywne przekonanie skarżącego o braku bezstronności sędziego. Przyczyny wyłączenia muszą mieć charakter obiektywny i znajdować potwierdzenie w podnoszonych przez stronę okolicznościach faktycznych. W niniejszej sprawie zaś taka sytuacja nie wystąpiła.

Dodatkowo sędzia, którego dotyczył wniosek o wyłączenie od orzekania, w postępowaniu przed Sądem I instancji złożyła wymagane w art. 22 § 2 p.p.s.a. oświadczenie. W świetle zaś utrwalonego orzecznictwa sądów administracyjnych, autorytet moralny sędziego przemawia za wiarygodnością złożonego wyjaśnienia i jeżeli strona żądająca wyłączenia zaprzecza jego prawdziwości, obowiązana jest wskazać i udowodnić okoliczności, które podważałyby wiarygodność oświadczenia sędziego.

Ponadto, zgodnie z cytowanym wyżej art. 22 § 1 p.p.s.a., w sprawie wyłączenia sędziego orzeka sąd administracyjny, w którym sprawa się toczy. Ponieważ niniejsza sprawa toczy się w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie, to w związku z treścią powyższego przepisu postanowienie w sprawie wyłączenia sędziego właściwie zostało wydane przez ten Sąd. Nie można zatem uznać za zasadny zarzut podniesiony w rozpoznawanym zażaleniu dotyczący orzekania w sprawie przez sędziów z tego samego sądu.

W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, we wniosku skarżącego o wyłączenie sędziego oraz w rozpoznawanym zażaleniu brak jest wskazania okoliczności i argumentów, które podważałyby prawdziwość oświadczenia złożonego przez sędziego M.K. w niniejszej sprawie. W konsekwencji stwierdzić należy, iż Sąd I instancji trafnie uznał, że złożony w sprawie wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługiwał na uwzględnienie.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.