Postanowienie NSA z 18 kwietnia 2018 r., I OZ 352/18

Wydany

18 kwietnia 2018 r.

Sąd

r. Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 18 kwietnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej

Skład

Sędzia NSA Monika Nowicka przewodniczący

Sprawa

sprawy z zażalenia K.J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 20 grudnia 2017 r. o sygn. akt III SA/Kr 1077/17 odmawiające przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi K.J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 5 lipca 2017 r. znak [...] w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 5 lipca 2017 r., znak [...], utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Krakowa w przedmiocie zatrzymania skarżącemu prawa jazdy.

Na powyższą decyzję skargę wniósł skarżący K.J.

Zarządzeniem z dnia 15 września 2017 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu od skargi. Zarządzenie zostało prawidłowo doręczone skarżącemu w dniu 9 października 2017 r.

Skarżący uiścił wpis w dniu 17 października 2017 r., a więc 1 dzień po terminie.

Pismem z dnia 17 października 2017 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi.

Skarżący wskazał, że nie uiścił wpisu w terminie, ponieważ jest osobą chorą na cukrzycę i miał wybór, czy opłacić wpis sądowy, czy też zakupić insulinę. Skarżący twierdzi, iż nie miał świadomości, że dokonanie wpłaty w terminie jest aż tak ważne.

W wykonaniu zarządzenia z dnia 31 października 2017 r. skarżący uzupełnił, iż jest osoba insulinozależną i dołączył do pisma wypisy z wizyt u lekarza.

Postanowieniem z dnia 20 grudnia 2017 r. o sygn. akt III SA/Kr 1077/17 WSA w Krakowie odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego.

Jak wskazał Sąd, przywrócenie terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Zatem, przy uwzględnieniu wymogów przewidzianych w art. 87 § 1 p.p.s.a., przywrócenie terminu może mieć miejsce jedynie wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku oraz gdy strona w sposób przekonujący zaprezentowaną argumentacją uprawdopodobni brak swojej winy.

W rozpoznawanej sprawie za przyczynę usprawiedliwiającą przekroczenie terminu do uiszczenia wpisu miał zostać uznany zły stan zdrowia skarżącego, tj. cukrzyca. Skarżący wskazał, że miał wybór, czy wykupić insulinę czy dokonać wpłaty na konto sądu.

Sąd pierwszej instancji nie kwestionował, iż skarżący jest osobą chorą na cukrzycę i zmuszony był pilnie zrealizować receptę na insulinę. Sąd nie podważał także tego, że skarżący nie był w stanie uiścić jednocześnie wpisu i wykupić recepty.

Jednakże, jak wskazał WSA w Krakowie, okoliczność ta nie może stanowić o przywróceniu terminu do uiszczenia wpisu.

Sąd Wojewódzki zaznaczył, że z pouczenia (pkt 4), jakie zostało przesłane skarżącemu wraz z wezwaniem do uiszczenia wpisu wynika jednoznacznie, iż na wniosek strony może być przyznane prawo pomocy, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Wniosek o przyznanie prawa pomocy składa się na urzędowym formularzu według ustalonego wzoru. Formularze dostępne są we wszystkich wojewódzkich sądach administracyjnych oraz w Naczelnym Sądzie Administracyjnym, a także w Internecie pod adresem: http://www.nsa.gov.pl. Stąd, jak wskazał Sąd pierwszej instancji, jeżeli sytuacja majątkowa nie pozwalała skarżącemu na uiszczenie wpisu w terminie, powinien był on zwrócić się do Sądu o zwolnienie od kosztów sądowych. Również twierdzenie skarżącego, iż nie zdawał sobie sprawy z tego, że uiszczenie wpisu w terminie będzie miało taki wpływ na rozpatrzenie skargi, nie stanowi przesłanki do przywrócenia terminu.

Mając na względzie powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie uwzględnił wniosku o przywrócenie terminu.

Zażalenie na powyższe postanowienie wywiódł K.J. Podjął się w nim polemiki z zapatrywaniem Sądu pierwszej instancji, twierdząc, że uprawdopodobnił, iż do uchybienia terminu doszło bez jego winy. Wskazał, że konieczność ochrony własnego zdrowia była dla niego priorytetowa.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; powoływanej dalej jako "p.p.s.a."), sąd może na wniosek przywrócić termin, jeżeli strona bez własnej winy nie dokonała czynności w postępowaniu sądowym. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.), przy czym równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.).

Kwestią sporną w sprawie jest to, czy skarżący uchybił terminowi bez własnej winy. W tym zakresie podzielić należy ocenę Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, że jakkolwiek sytuacja skarżąca stojącego przed wyborem między koniecznością wykupienia insuliny oraz uiszczenia wpisu od skargi była problematyczna, to jednak przysługiwało mu opisane przez Sąd pierwszej instancji prawo zwrócenia się do tego Sądu o przyznanie prawa pomocy, w tym przez zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu – o czym został uprzednio pouczony. W zażaleniu skarżący nie odnosi się do tej okoliczności, tym samym Naczelny Sąd Administracyjny nie ma podstaw do innego przyjęcia, jak że skarżący miał możliwość zwrócenia się o przyznanie prawa pomocy, czego nie uczynił z nieuzasadnionych przyczyn. Innymi słowy, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego winą skarżącego w uchybieniu terminu było nie to, że zamiast uiścić wpis od skargi zdecydował się wykupił insulinę, lecz to, że niemając w wyniku zakupu insuliny środków na uiszczenie wpisu od skargi nie wystąpił do Sądu Wojewódzkiego o przyznanie pomocy prawnej przez zwolnienie od konieczności uiszczenia rzeczonego wpisu.

W tych warunkach zaskarżone postanowienie uznać należy za odpowiadające prawu, wobec czego zażalenie podlega oddaleniu na podstawie 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.