Postanowienie NSA z 30 stycznia 2014 r., I OZ 36/14

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 30 stycznia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia L. K. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 4 grudnia 2013 r., sygn. akt III SO/Lu 8/13 pozostawiające bez rozpoznania pismo L. K. z dnia 14 października 2013 r.

Sprawa

w sprawie ze skargi L. K. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 26 czerwca 2013 r., sygn. akt III SO/Lu 5/13 odrzucającym wniosek L. K. o wymierzenie grzywny Sądowi Rejonowego Lublin – Zachód w Lublinie za nieprzekazanie w terminie skargi Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie postanawia: zwrócić zażalenie L. K. Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie w celu usunięcia braków.

Skład

Sędzia NSA Anna Lech przewodniczący

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 2 października 2013r., sygn. akt III SO/Lu 8/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę L. K. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem tegoż Sądu z dnia 26 czerwca 2013 r., sygn. akt III SO/Lu 5/13, odrzucającym wniosek L. K. o wymierzenie grzywny Sądowi Rejonowego Lublin – Zachód w Lublinie za nieprzekazanie w terminie skargi Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie.

W dniu 14 października 2013 r. L. K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie pismo, które nie było dla Sądu jasne, w związku z czym, zarządzeniem z dnia 22 października 2013 r. wezwano go do uzupełnienia braków formalnych tego pisma – w terminie 7 dni od otrzymania wezwania pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania – poprzez wskazanie, czy stanowi ono skargę kasacyjną od postanowienia z dnia 2 października 2013 r., czy też skarżący żąda jedynie wyjaśnień.

W odpowiedzi na wezwanie skarżący nadesłał pismo z dnia 28 października 2013 r., w którym zażądał wyjaśnienia, czy termin przekazania skargi z dnia 15 lutego 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w przedmiocie wymierzenia grzywny za nieprzekazanie skargi do sądu, został zachowany.

Zarządzeniem z dnia 4 grudnia 2013 r., sygn. akt III SO/Lu 8/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie pozostawił bez rozpoznania pismo L. K. z dnia 14 października 2013 r. podając, że pomimo wezwania nie sprecyzował on, jakich działań domaga się od Sądu. Wskazano, że skarżący posiada wiedzę, iż postanowieniem z dnia 26 czerwca 2013 r. został odrzucony jego wniosek o wymierzenie grzywny Sądowi Rejonowego Lublin – Zachód w Lublinie za nieprzekazanie w terminie skargi Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie, zaś uzasadnienie tego postanowienia zawierało informację, iż wniosek o wymierzenie grzywny nie może zostać rozpoznany, gdyż skarga, której dotyczy, nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Wobec tego Sąd stwierdził, że bez względu to, czy skarga została przekazana z przekroczeniem ustawowego terminu, czy też nie, to i tak wniosek podlegałby odrzuceniu – ze względu na niewłaściwość sądu administracyjnego. Sąd podkreślił, że postanowienie z dnia 26 czerwca 2013 r. jest prawomocne od dnia 20 lipca 2013r.

Na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 4 grudnia 2013 r. L. K. złożył zażalenie, w którym wskazał, że "zarządzenie z dnia 4 grudnia 2013 r. nie dotyczy sprawy wniosku L. K., ponieważ wniosek nie dotyczy wymierzenia grzywny Sądowi Rejonowego Lublin – w Lublinie". Od zażalenia nie uiszczono wpisu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

dokonując kontroli wymogów formalnych zażalenia w trybie art. 180 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że zawiera ono braki.

Zgodnie z art. 49 § 1 powołanej ustawy, jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. W myśl § 2 tego przepisu, jeżeli strona nie uzupełniła lub nie poprawiła pisma w terminie, przewodniczący zarządza pozostawienie pisma bez rozpoznania. Na zarządzenie przysługuje zażalenie.

Wobec powyższego, rozstrzygnięcie sprawy na obecnym etapie sprowadza się do odpowiedzi na pytanie: czy od zażalenia na zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania wydane w trybie art. 49 § 2 powołanej ustawy należy uiścić wpis sądowy?

Wskazać należy, że zgodnie z art. 199 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, strony ponoszą koszty związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Zasadę tą konkretyzuje art. 230 § 1 i 2 ustawy stanowiący, że od pism takich jak skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Zgodnie zaś z art. 194 § 1 oraz art. 198 powołanej ustawy, zażalenie można wnieść na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz zarządzenie przewodniczącego.

Uznać należy, że skoro w art. 230 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ustawodawca nie wprowadził rozróżnienia, o jakie zażalenie chodzi: czy od postanowienia sądu czy od zarządzenia przewodniczącego, to należy przyjąć, że co do zasady zażalenie podlega wpisowi w obu tych wypadkach. Wyjątek od tej zasady wprowadzono w art. 220 § 4 powołanej ustawy, albowiem zwolniono od wpisu sądowego zażalenie wniesione na zarządzenie przewodniczącego o pozostawieniu pisma bez rozpoznania wydane na podstawie art. 220 § 1 tejże ustawy oraz zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, zażalenia oraz skargi o wznowienie postępowania wydane na podstawie art. 220 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Innymi słowy, ustawodawca zwolnił od wpisu stronę, która wnosi zażalenie w związku z faktem, iż jej pismo procesowe, powodujące konieczność uiszczenia wpisu sądowego, zostało odrzucone z powodu braków fiskalnych.

Biorąc powyższe pod uwagę, stwierdzić trzeba, że zażalenie na zarządzenie wydane w trybie art. 49 § 2 powołanej wyżej ustawy podlega wpisowi sądowemu zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 230 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wynika to również z art. 227 § 2 tejże ustawy, który to przepis stanowi, że od zażalenia na zarządzenie przewodniczącego w przedmiocie kosztów sądowych nie pobiera się opłat sądowych, a zatem, a contrario, od innych zażalenia na zarządzenia przewodniczącego należy wpis pobrać (za wyjątkiem art. 220 § 4 ustawy – o czym była mowa wyżej).

W niniejszej sprawie skarżący złożył zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego z dnia 4 grudnia 2013 r. pozostawiające bez rozpoznania jego pismo z dnia 14 października 2013 r. Od zażalenia tego nie został uiszczony należy wpis, zatem – mając na uwadze powyższe wywody – Sąd pierwszej instancji powinien wezwać go do uzupełnienia tego braku, czego jednakże nie uczynił.

Zaprezentowanego poglądu nie zmienia fakt, że w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193), wydanym na podstawie upoważnienia ustawowego z art. 233 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ustawodawca nie wskazał wpisu od zażalenia na zarządzenie przewodniczącego. Niemniej jednak trzeba pamiętać, że Rada Ministrów była upoważniona jedynie do określenia wysokości wpisów. Oznacza to, że brak stosownej regulacji w tym akcie prawnym nie może przesądzać o braku obowiązku uiszczenia takiego wpisu. Obowiązek ten jasno bowiem wynika z przytoczonych przepisów rangi ustawowej, w szczególności art. 230 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jego wysokość zaś można określić na podstawie art. 233 tej ustawy, przyjmując w tym przypadku, że powinien on być wpisem minimalnym przewidzianym przez ustawę – 100 zł. Tym bardziej, że właśnie taką wysokość wpisu ustawodawca przewidział dla zażaleń na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych. Analogiczne potraktowanie zarządzenia przewodniczącego z postanowieniem wojewódzkiego sądu administracyjnego wpisuje się zresztą w konwencję uregulowań prawnych dotyczących zarządzenia przewodniczącego przyjętych na gruncie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tym względzie wskazać trzeba na art. 167 tejże ustawy, który stanowi, iż przepisy działu III rozdziału 10 "orzeczenia sądowe" stosuje się odpowiednio do zarządzeń przewodniczącego oraz art. 198 ustawy nakazującego odpowiednie stosowanie do zarządzeń przewodniczącego przepisów działu IV rozdziału 2 "zażalenie".

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sad Administracyjny, na podstawie art. 180 w związku z art. 197 § 1 i § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, postanowił jak w sentencji.