Postanowienie NSA z 9 września 2022 r., I OZ 404/22

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 9 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 2 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 8/20 odrzucające skargę kasacyjną

Od orzeczenia

od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 23 marca 2020 r. sygn. akt I SA/Wa 8/20

Skład

Sędzia NSA Piotr Niczyporuk przewodniczący

Sprawa

w sprawie ze skargi A. L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] listopada 2019 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu oraz odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić zażalenie.

Uzasadnienie

Wyrokiem z 23 marca 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 8/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę A. L. (dalej również: "skarżąca") na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] listopada 2019 r., nr [...].

Pismem z 24 marca 2021 r. skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu, wywiodła skargę kasacyjną od powyższego wyroku. W środku zaskarżenia zawarto wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia.

Postanowieniem z 23 kwietnia 2021 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, jako spóźniony.

Po rozpoznaniu zażalenia skarżącej na powyższe postanowienie, Naczelny Sąd Administracyjny, postanowieniem z 11 stycznia 2022 r., sygn. akt I OZ 570/21 nie uwzględnił złożonego środka odwoławczego.

Postanowieniem z 2 lutego 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "ppsa"), odrzucił skargę kasacyjną od wyroku z 23 marca 2020 r.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że termin na wniesienie skargi kasacyjnej upływał z 21 grudnia 2020 r., gdy została ona (wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia) nadana w placówce pocztowej 24 marca 2021 r. WSA stwierdził, że wobec prawomocnego odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu, skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu, jako wniesiona po terminie.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu, podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.: art. 178 ppsa w zw. z art. 88 ppsa, poprzez niewłaściwe jego zastosowanie i odrzucenie skargi kasacyjnej jako wniesionej po terminie, podczas gdy skarga kasacyjna została złożona wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu 24 marca 2021 r., tj. w ciągu siedmiu dni od dnia doręczenia pełnomocnikowi odpisu wyroku wraz z jego uzasadnieniem, czyli dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej.

Wskazując na powyższe, skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i rozpoznanie skargi kasacyjnej oraz o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu, a także o zwrot uzasadnionych wydatków.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

W ocenianej sprawie kwestią sporną jest prawidłowość zastosowania art. 178 ppsa, zgodnie z którym wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Wskazać tu należy, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej określony został w art. 177 § 1 ppsa, jako termin trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Przyjmuje się, że termin ten został zachowany, jeżeli strona wniesie środek zaskarżenia przed jego upływem, bądź jeżeli środek ten zostanie złożony po upływie terminu, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego wniesienia, a termin ten zostanie prawomocnie przywrócony.

Podkreślenia wymaga, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej jest terminem ustawowym, co skutkuje niedopuszczalnością jego skracania, czy przedłużania. Jedynym możliwym odstępstwem od rygoryzmu jego dochowania jest instytucja przywrócenia terminu do dokonania danej czynności. Jednak w sytuacji, gdy sąd administracyjny rozstrzygnął już prawomocnie o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, jest on zobligowany do odrzucenia tego środka zaskarżenia, jako wniesionego z uchybieniem terminu.

W ocenianej sprawie strona wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej 24 marca 2021 r. Postanowieniem z 23 kwietnia 2021 r. Sąd I instancji odrzucił wniosek o przywrócenie skarżącej terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Następnie Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 11 stycznia 2022 r., sygn. akt I OZ 570/21 oddalił zażalenie na ww. postanowienie.

Wobec powyższego, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 2 lutego 2022 r. uznać należy za prawidłowe.

Pamiętać tu bowiem trzeba o związaniu Sądu I instancji prawomocnym postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 stycznia 2022 r., w świetle którego wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej został odrzucony. W konsekwencji powyższego, WSA zobligowany był do stwierdzenia, że skarga kasacyjna została wniesiona z uchybieniem terminu i jako taka, podlegała odrzuceniu.

Odnosząc się do zasadności zażalenia z 22 marca 2022 r., należy zwrócić uwagę, że stanowi ono środek zaskarżenia postanowienia Sądu I instancji z 2 lutego 2022 r. - odrzucającego skargę kasacyjną skarżącej. W motywach uzasadnienia tego postanowienia WSA stwierdził, że skarga kasacyjna została złożona z uchybieniem ustawowego terminu do jej wniesienia i odrzucił ją na podstawie art. 178 ppsa. Natomiast zarzuty podnoszone w rozpatrywanym aktualnie przez Naczelny Sąd Administracyjny zażaleniu ograniczają się do wskazania nieprawidłowości rozstrzygnięcia w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Nie mogą być one zatem skutecznie podnoszone w środku zaskarżenia postanowienia z 2 lutego 2022 r., odrzucającego skargę kasacyjną.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.

W odniesieniu do złożonego wniosku o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej wyjaśnić trzeba, że wynagrodzenie dla pełnomocnika za pomoc prawną świadczoną z urzędu (art. 250 ppsa) przyznawane jest przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny (art. 254 § 1 ppsa), w postępowaniu opartym na zasadach art. 258 – 261 ppsa.