Postanowienie NSA z 26 czerwca 2008 r., I OZ 429/08

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 26 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia L. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 15 stycznia 2008 r., sygn. akt II SA/Bk 667/07 odrzucające skargę kasacyjną

Od orzeczenia

od wyroku tego Sądu z dnia 29 listopada 2007 r.

Skład

Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek przewodniczący

Sprawa

w sprawie ze skargi L. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie przejęcia na własność Państwa bez odszkodowania gospodarstwa rolnego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku postanowieniem z dnia 15 stycznia 2008 r., sygn. akt II SA/Bk 667/07 odrzucił skargę kasacyjną L. K.od wyroku tego Sądu z dnia 29 listopada 2007 r. oddalającego jego skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] w przedmiocie przejęcia na własność Państwa bez odszkodowania gospodarstwa rolnego.

W uzasadnieniu orzeczenia Sąd wskazał, że stosownie do art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, zwanej dalej P.p.s.a.), sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Przyczyny niedopuszczalności skargi kasacyjnej mogą mieć charakter podmiotowy, np. gdy skarga została wniesiona przez nieuprawniony podmiot, albo przedmiotowy, jeżeli skarga kasacyjna nie przysługuje na dane orzeczenie. Sąd podniósł, że przyczynę niedopuszczalności skargi kasacyjnej o charakterze przedmiotowym określa art. 177 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którym skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Z przepisu tego wynika, że skarga kasacyjna nie może być skutecznie wniesiona bez uprzedniego wniosku o sporządzenie uzasadnienia. Skarżący w dniu 13 grudnia 2007 r. złożył wniosek o wydanie odpisu wyroku z dnia 29 listopada 2007 r. wraz z uzasadnieniem. Z uwagi na to, że wniosek ten został złożony po terminie Sąd wezwał skarżącego do sprecyzowania na piśmie czy powyższą prośbę należy rozumieć jako wniosek o wydanie odpisu dokumentu na podstawie akt sprawy czy też jako spóźniony wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku i jego doręczenie w rozumieniu art. 141 § 2 P.p.s.a. Skarżącego pouczono o sposobie wnoszenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i jego doręczenie oraz wysokości należnej od niego opłaty, a także możliwości przywrócenia terminu do jego złożenia w przypadku przekroczenia terminu. Ponadto Sąd poinformował, że doręczenie odpisu wyroku z uzasadnieniem na skutek zgłoszenia wniosku w trybie art. 141 § 2 P.p.s.a. jest warunkiem ewentualnego wniesienia skargi kasacyjnej. W powyższym piśmie określono termin udzielenia odpowiedzi na wezwanie pod rygorem uznania pisma skarżącego z dnia 13 grudnia 2007 r. jako wniosku o wydanie odpisu dokumentu z akt sprawy.

Sąd wskazał, że skarżący w wyznaczonym terminie nie udzielił odpowiedzi na powyższe wezwanie. Z treści zaś złożonego w dniu 21 grudnia 2007 r. pisma zatytułowanego: "Oświadczenie Odwołanie" wynika, że skarżący kwestionuje wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 29 listopada 2007 r., podnosząc, iż jest on krzywdzący. W związku z powyższym Sąd potraktował pismo skarżącego z dnia 13 grudnia 2007 r. jako wniosek o wydanie odpisu dokumentu na podstawie akt sprawy. W ocenie Sądu pierwszej instancji treść pisma z dnia 21 grudnia 2007 r. wskazuje, że mamy do czynienie ze skargą kasacyjną. W konsekwencji skoro skarżący nie poprzedził złożonej skargi kasacyjnej wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku, wniesiona skarga jako niedopuszczalna podlegała na podstawie art. 178 P.p.s.a. odrzuceniu.

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego L. K., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku i jego doręczenie. Zaskarżonemu postanowieniu skarżący na podstawie art. 183 § 2 pkt 5 P.p.s.a. zarzucił nieważność postępowania, a także naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 86 § 1 i art. 141 § 2 P.p.s.a. W treści zażalenia skarżący wskazał, że w odpowiedzi na zarządzenie Przewodniczącego w dniu 21 grudnia 2007 r. złożył pismo zatytułowane jako "Oświadczenie Odwołanie", które Sąd nieprawidłowo potraktował jako skargę kasacyjną. Wprawdzie skarżący wprost nie odpowiedział na postawione mu pytanie, jak należy zakwalifikować jego pismo z dnia 13 grudnia 2007 r., ale powołał się w nim na swoją chorobę oraz stwierdził, że "dołącza jako spóźniony wniosek swoje oświadczenie związku z moją chorobą". Zdaniem skarżącego pismo to należało potraktować jako wyjaśnienie, że wnosi on o uzasadnienie wyroku i jego doręczenie oraz, że jednocześnie wnosi o przywrócenie terminu do złożenia tego wniosku, ponieważ uchybił terminowi z powodu choroby, zatem bez własnej winy. Skarżący podkreślił, że nie potrafił szczegółowo wykazać przyczyn swojego opóźnienia w złożeniu wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, ale w piśmie zaznaczył, iż w związku z chorobą nie mógł przyjechać oraz, że czeka na badanie rezonansem magnetycznym.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Pismem z dnia 13 grudnia 2007 r. (k. 75 akt) skarżący zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku o wydanie odpisu wyroku z dnia 29 listopada 2007 r. wraz z uzasadnieniem. Zarządzeniem z dnia 13 grudnia 2007 r. (doręczonym w dniu 19 grudnia 2007 r.) wezwano skarżącego do złożenia oświadczenia na piśmie czy złożoną wyżej prośbę należy rozumieć jako wniosek o wydanie odpisu dokumentu na podstawie akt sprawy, czy też jako spóźniony wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku i jego doręczenie w rozumieniu art. 141 § 2 P.p.s.a. w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem uznania pisma z dnia 13 grudnia 2007 r. jako wniosku o wydanie odpisu dokumentu z akt sprawy.

Skarżący w dniu 21 grudnia 2007 r. złożył do Sądu pismo zatytułowane jako "Oświadczenie Odwołanie". W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji błędnie potraktował powyższe pismo jako skargę kasacyjną od zapadłego w dniu 29 listopada 2007 r. wyroku. Rację ma pełnomocnik skarżącego, że pismo to stanowiło odpowiedź na zarządzenie Sądu z dnia 13 grudnia 2007 r. wzywające do sprecyzowania treści pisma z dnia 13 grudnia 2007 r. W piśmie tym skarżący powołał się na zły stan zdrowia, a ponadto wskazał, że w związku z chorobą nie mógł przyjechać i złożyć odwołania. W związku z powyższym wymienione pismo należało potraktować jako wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, gdyż mylne oznaczenie pisma nie stanowi przeszkody do nadania mu biegu i rozpoznania go w trybie właściwym. Sąd powinien bowiem kierować się rzeczywistą intencją wnoszącego pismo, wynikającą z jego treści.

Podkreślenia wymaga, że skarżący występujący w sprawie bez profesjonalnego pełnomocnika, który w zawiadomieniu o rozprawie (k. 34 akt) został prawidłowo pouczony o terminie i sposobie złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku, w piśmie z dnia 13 grudnia 2007 r. wyraźnie wniósł o wydanie mu odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem. Treść pisma nie powinna budzić zatem wątpliwości Sądu, gdyż intencją strony było uzyskanie uzasadnienia wyroku stosownie do treści art. 141 § 2 P.p.s.a., otwierającego mu drogę do wniesienia środka zaskarżenia do Sądu drugiej instancji, a nie odpisu dokumentu na podstawie akt sprawy. Skoro jednak Sąd wobec złożenia przez skarżącego pisma z dnia 13 grudnia 2007 r. (w którym wnosił o uzasadnienie wyroku) z przekroczeniem terminu określonego w art. 141 § 2 P.p.s.a. powziął wątpliwość co do jego treści, powinien potraktować pismo z dnia 21 grudnia 2007 r. jako prośbę skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W okolicznościach niniejszej sprawy Sąd pierwszej instancji nie miał podstaw do uznania, że pismo to stanowi skargę kasacyjną.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.