Postanowienie NSA z 13 maja 2016 r., I OZ 460/16

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 13 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 9 marca 2016 r., sygn. akt III SA/Lu 126/16 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi

Sprawa

w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za usunięcie i przechowanie pojazdu w zakresie wniosku R. S. o przywrócenie terminu do złożenia skargi postanawia: oddalić zażalenie.

Skład

Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska przewodniczący

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 9 marca 2016 r., sygn. akt III SA/Lu 126/16 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi R. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za usunięcie i przechowanie pojazdu w zakresie wniosku R. S. o przywrócenie terminu do złożenia skargi.

WSA w Lublinie wskazał, że w dniu 18 grudnia 2015 r. (data nadania skargi w urzędzie pocztowym) R. S. wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za usunięcie i przechowanie pojazdu.

W dniu 23 grudnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie przekazał skargę R. S. Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Lublinie.

W dniu 20 stycznia 2016 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie przekazało Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie ww. skargę R. S. wraz z odpowiedzią na skargę.

Odpis odpowiedzi na skargę doręczono skarżącemu w dniu 16 lutego 2016 r.

W dniu 23 lutego 2016 r. R. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie, wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi na ww. decyzję SKO w Lublinie.

W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł, że błędnie zaadresował kopertę ze skargą. Podkreślił, że nie jest prawnikiem i działał w pośpiechu. Skarżący podniósł również, że jest osobą ciężko chorą, czekającą na operację serca.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wskazał, że wniosek o przywrócenie terminu złożony przez skarżącego w niniejszej sprawie odpowiada wymogom formalnym. Skarżący wniósł go w terminie, dopełniając jednocześnie czynności, której nie dokonał w wyznaczonym terminie. Z akt sprawy wynika, że siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu zaczął biec od dnia 16 lutego 2016 r., kiedy to skarżący otrzymał odpowiedź na skargę Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Lublinie, w której organ wnosił o odrzucenie skargi R. S. z uwagi na złożenie jej z uchybieniem terminu. Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi wraz ze skargą skarżący złożył w dniu 23 lutego 2016 r.

R. S. nie uprawdopodobnił jednak okoliczności wskazujących na brak jego winy w uchybieniu terminu.

Z uzasadnienia wniosku o przywrócenie terminu wynika, że wskazywaną przez skarżącego przeszkodą w zachowaniu terminu do złożenia skargi były problemy zdrowotne, pośpiech oraz brak wiedzy prawniczej.

Chorobę strony można zaliczyć do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu. Jednakże nie każda choroba stanowi przesłankę do przywrócenia terminu do dokonania określonej czynności procesowej. Skarżący dołączył do wniosku o przywrócenie terminu zaświadczenie o stanie zdrowia z dnia 5 października 2015 r. oraz orzeczenie lekarza orzecznika ZUS z dnia 23 listopada 2015 r. Z dokumentów tych wynika, że skarżący leczy się z powodu schorzenia układu krążenia oraz, że choroba ma charakter przewlekły. Skarżący nie uprawdopodobnił, że nastąpiło pogorszenie jego stanu zdrowia oraz, że choroba uniemożliwiła mu prowadzenie sprawy i dokonywanie czynności. Okoliczność sporządzenia skargi i nadania jej na poczcie wskazuje, że choroba nie pozbawiła skarżącego możliwości działania.

Pośpiech oraz brak wiedzy prawniczej również nie stanowią przesłanek wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Podkreślić należy, że skarżący był prawidłowo pouczony o trybie i terminie wniesienia skargi. W orzecznictwie podkreśla się, że nieuwagi lub zaniedbania nie można kwalifikować jako braku winy, będącego przesłanką przywrócenia uchybionego terminu (postanowienie NSA z 25 listopada 2011 r., sygn. akt II FZ 623/11).

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący i zaskarżając je w całości wniósł o jego zmianę i przywrócenie terminu na złożenie skargi.

Wskazał, że w złożonym wniosku całą winę wziął na siebie, ponieważ nie chciał obwiniać sąsiadki za popełniony błąd, gdyż jest ona również bardzo chora. Ponadto, skarżący argumentował jak we wniosku o przywrócenie terminu.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 86 § 1 zdanie 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej p.p.s.a.) jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu.

Warunkiem skuteczności wniosku o przywrócenie uchybionego terminu jest łączne spełnienie przesłanek ustanowionych w przepisach art. 86 i art. 87 p.p.s.a.: uprawdopodobnienie przez stronę braku winy w uchybieniu terminu (art. 86 § 1 i art. 87 § 2), spowodowanie przez uchybienie terminu ujemnych skutków dla strony (art. 86 § 2), dochowanie terminu do wniesienia wniosku (art. 87 § 1), dopełnienie uchybionej czynności (art. 87 § 4).

Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi powinien zatem powoływać się na okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku.

Kryterium braku winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wyd. 5, Warszawa 2012, s. 270).

Przy ocenie winy strony lub jej braku w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej należy brać pod rozwagę nie tylko okoliczności, które uniemożliwiły stronie dokonanie tej czynności w terminie, lecz także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu.

Okoliczności przedstawione przez skarżącego we wniosku, których konsekwencją było uchybienie terminu do skargi to choroba skarżącego udokumentowana jedynie zaświadczeniem o stanie zdrowia dla celów świadczeń z ubezpieczenia społecznego wydane przez lekarza prowadzącego leczenie świadcząca o przewlekłej chorobie serca. Do wniosku nie dołączono dokumentów, które świadczyłyby o niezdolności zdrowotnej przez cały okres przeznaczony na złożenie skargi.

Wymienione okoliczności wraz z załączoną dokumentacją na ich poparcie nie świadczą o dołożeniu należytej staranności w dokonaniu czynności procesowej. Nie uprawdopodabniają braku winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi. Nie złożono bowiem zaświadczenia, które wskazywałoby na to, że choroba skarżącego rzeczywiście uniemożliwiła dokonanie czynności w terminie. Skarżący nie przedstawił zaświadczenia lekarskiego o chorobie uniemożliwiającej podjęcie jakichkolwiek działań, albo o pogorszeniu się stanu zdrowia skarżącego w terminie przewidzianym do wniesienia skargi. Samo zaświadczenie lekarskie informujące o leczeniu nie może świadczyć o faktycznej niemożności działania przez skarżącego. Także posłużenie się osobą trzecią, która wskutek nieuwagi skierowała pismo pod niewłaściwym adresem nie jest okolicznością mogącą ekskulpować skarżącego.

W tym stanie rzeczy postanowienie Sądu I instancji odmawiające przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia skargi odpowiada prawu.

Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.