Postanowienie NSA z 2 lipca 2008 r., I OZ 478/08

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 2 lipca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 marca 2008 r. sygn. akt III SA/Kr 309/06 odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej

Od orzeczenia

od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 kwietnia 2007 r. sygn. akt III SA/Kr 309/06 oddalającego skargę M. K. na decyzję Rektora Państwowej Wyższej Szkoły [...] w N. S. z dnia [...] NR [...] uzupełnioną decyzją i postanowieniem z dnia [...]. w przedmiocie skreślenia z listy studentów p o s t a n a w i a: oddalić zażalenie

Skład

Sędzia NSA Barbara Adamiak

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 14 marca 2008 r. sygn. akt III SA/Kr 309/06 odmówił M. K. przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku tegoż Sądu z dnia 4 kwietnia 2007 r. oddalającego skargę M. K. na decyzję Rektora Państwowej Wyższej Szkoły [...] w N. S. z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie skreślenia z listy studentów.

W uzasadnieniu wskazano, że M. K. pismem z dnia 10 stycznia 2008 r. zwrócił się do Okręgowej Izby Radców Prawnych w K. o zmianę pełnomocnika (uzasadniając to trudnościami w kontaktowaniu się z r. pr. M. G.). Wniosek ten - zaznaczył Sąd - został jednak złożony już po upływie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu I instancji, czyli po dniu 24 lipca 2007 r. W okresie wcześniejszym brak było informacji na temat przeszkód w wykonywaniu czynności procesowych spowodowanych działaniami pełnomocnika. Sąd podkreślił ponadto, że ogólnie wskazana trudność w kontakcie z pełnomocnikiem nie może sama w sobie stanowić o braku winy w uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. Strona winna co najmniej uprawdopodobnić, że zaistniała wskutek powyższego taka sytuacja faktyczna, która wykluczyła możliwość podjęcia działań w celu uniknięcia skutków niezachowania terminu. W przedmiotowej sprawie okoliczności takie nie zostały wskazane, co skłania do przyjęcia, w ocenie Sądu I instancji, że nie wykazana została przesłanka z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "P.p.s.a.").

M. K. złożył zażalenie na to postanowienie podnosząc, m.in., że wobec skarżącego trzeba przyjąć niższe standardy staranności i świadomości prawnej niż te, które obowiązują profesjonalistów. Wydaje się więc, iż strona wykazała się wystarczającą starannością, a tym samym uprawdopodobniła brak swojej winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Szczególnie w sytuacji, w której poprzez niemożność efektywnego skomunikowania się ze swoim poprzednim pełnomocnikiem z urzędu, skarżący sam jako nieprofesjonalista podejmował działania. Można nawet uznać, że skarżący "per facta concludentia" wypowiedział stosunek pełnomocnictwa już w momencie skierowania do Sądu prośby o dostarczenie jemu osobiście, a nie pełnomocnikowi uzasadnienia wyroku.

W odpowiedzi na zażalenia Rektor Państwowej Wyższej Szkoły [...] w N. S. wniósł o odrzucenie zażalenia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie ma usprawiedliwionej podstawy.

Stosownie do art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "P.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Zgodnie zaś z art. 87 § 1 P.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym (§ 2 art.

87. należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. O braku winy można mówić jedynie wówczas, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. W sytuacji zaś kiedy strona reprezentowana jest w toku postępowania przez pełnomocnika, skutki jego działań, czy też działań jego pracowników, w tym uchybień, obciążają stronę. Standardy zaś rzetelności - jak wskazał Sąd I instancji - podwyższone są w stosunku do profesjonalnych pełnomocników, którzy powinni dołożyć należytej staranności przy podejmowaniu jakichkolwiek czynności na rzecz mocodawcy.

Zważywszy zaś, że strona w trakcie zarówno biegu terminu do złożenia skargi kasacyjnej, jak i do złożenia wniosku w trybie art. 87 § 1 P.p.s.a. była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wyznaczonego z urzędu, przyjąć należy, że skutki jego działania, czy też braku działania obciążają mocodawcę. Bez znaczenia dla ważności pełnomocnictwa pozostają - wbrew twierdzeniom strony - problemy z porozumieniem się mocodawcy z radcą prawnym. Tym bardziej, że pełnomocnictwo nie zostało w stosunku do pierwszego pełnomocnika, jak wynika z akt sprawy, wypowiedziane przez stronę. Skarżący zwrócił się jedynie o wyznaczenie innego. Nie można zatem przyjąć, aby jeszcze przed wyznaczeniem stronie kolejnego pełnomocnika, istniała jakakolwiek przyczyna uzasadniająca brak winy w uchybieniu terminu do złożenia skargi, czy w ogóle usprawiedliwiająca niepodjęcie jakichkolwiek działań przez pełnomocnika, chociażby złożenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 P.p.s.a. orzekł jak wyżej.