Postanowienie NSA z 12 lipca 2011 r., I OZ 488/11

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 12 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 18 maja 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 636/10 o oddaleniu wniosku o wyłączenie sędziów i referendarzy

Sprawa

w sprawie ze skargi A. Z. na niewykonanie przez Dyrektora Aresztu Śledczego w Bartoszycach wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 28 stycznia 2010 r., sygn. akt II SAB/Ol 74/09 postanawia: oddalić zażalenie.

Skład

Sędzia NSA Jan Paweł Tarno przewodniczący

Uzasadnienie

Postanowieniem z 18 maja 2011 r., sygn. akt II SA/Ol 636/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił wniosek A. Z. o wyłączenie sędziów tego sądu: sędzi NSA Janiny Kosowskiej i sędziów WSA: Marzenny Glabas, Alicji Jaszczak–Sikory, Bogusława Jażdżyka, Beaty Jezielskiej, Tadeusza Lipińskiego, Katarzyny Matczak, Adama Matuszaka, Hanny Raszkowskiej i Zbigniewa Ślusarczyka oraz referendarzy sądowych Agnieszki Bińczyk i Krzysztofa Nesteruka w sprawie ze skargi A. Z. na niewykonanie przez Dyrektora Aresztu Śledczego w Bartoszycach wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 28 stycznia 2010 r., sygn. akt II SAB/Ol 74/09.

W uzasadnieniu, Sąd pierwszej instancji wskazał, że 11 maja 2011 r. wpłynął do Sądu wniosek A. Z. o wyłączenie w sprawie sędziów Wydziału II Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie: sędziego NSA Janiny Kosowskiej oraz sędziów WSA: Marzenny Glabas, Alicji Jaszczak – Sikory, Bogusława Jażdżyka, Beaty Jezielskiej, Tadeusza Lipińskiego, Katarzyny Matczak, Adama Matuszaka, Hanny Raszkowskiej i Zbigniewa Ślusarczyka oraz referendarzy sądowych: Agnieszki Bińczyk i Krzysztofa Nesteruka. We wniosku powołano art. 19 oraz art. 18 § 1 pkt 6a w zw. z art. 183 § 2 pkt 4 p.p.s.a. podnosząc, że istnieje uzasadniona wątpliwość co do bezstronności sędziów ponieważ orzekali oni w prowadzonych wcześniej sprawach z udziałem skarżącego i pomijali prezentowane przez niego stanowisko i argumentację. Wszystkie wnioski o wyłączenie sędziów są oddalane, a sąd powołuje orzecznictwo (postanowienie Sądu Najwyższego z 25 sierpnia 1971 r., sygn. akt I CZ 121/71), które uległo zdezaktualizowaniu.

Wymienieni we wniosku o wyłączenie sędziowie NSA i WSA w Olsztynie oraz referendarze sądowi złożyli do akt sprawy oświadczenia (k. 122 – 133 akt sąd.), w których wskazali, że nie zachodzi między nimi a żadną ze stron postępowania okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do ich bezstronności w rozpoznaniu sprawy. Ponadto oświadczyli, że w sprawie nie zachodzi żaden z powodów wyłączenia z mocy ustawy, o których mowa w art. 18 p.p.s.a.

Oddalając wniosek o wyłączenie sędziów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie podkreślił, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie (art. 19 p.p.s.a.) musi być realna, a nie jedynie potencjalna. Nie jest zatem wystarczająca sama podejrzliwość strony bądź utrata przez nią zaufania co do obiektywizmu sędziego. W świetle powyższego bez znaczenia pozostaje subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności sędziego wyznaczonego do rozpoznawania jej sprawy, lecz konieczne jest wskazanie poważnych powodów, które obiektywnie spowodowały utratę zaufania strony. Sam fakt orzekania w innej sprawie, w której wnioskodawca był stroną, nie daje podstawy do formułowania zastrzeżeń co do bezstronności sędziego, biorącego udział w rozstrzyganiu innej sprawy. podstawy do wyłączenia sędziego nie może stanowić również niezadowolenie strony z rozstrzygnięcia uprzednio toczącej się sprawy, bowiem zarzuty te strona mogła podnosić w środkach odwoławczych od orzeczeń sądu I instancji. Argumentacja skarżącego ma charakter ogólnikowy. Podnoszone przez skarżącego twierdzenia nie mogły podważyć wiarygodności złożonych przez sędziów oświadczeń i stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku o wyłączenie. Nie odwoływały się bowiem do konkretnych okoliczności faktycznych, które mogłyby mieć wpływ na ocenę sposobu prowadzenia postępowania przez sędziego czy też referendarza sądowego.

Odnosząc się do kolejnej podstawy wyłączenia Sąd zwrócił uwagę, że, wykładnia literalna przepisu art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a. wskazuje, że przesłanka ta ma zastosowanie wyłącznie w sprawach skarg na decyzje i postanowienia, które były już przedmiotem zaskarżenia do Sądu w uprzednio toczących się postępowaniach. Tymczasem sprawa, w ramach której zostało wydane zaskarżone w niniejszej sprawie rozstrzygnięcie organu administracji publicznej nie była dotychczas objęta kontrolą sądu administracyjnego. Zatem wniosek o wyłączenie sędziego, którego podstawę stanowi art. 18 § 1 pkt 6a p.p.s.a., nie zasługiwał na uwzględnienie.

Skład rozpoznający przedmiotowy wniosek nie stwierdził również istnienia pozostałych przesłanek ustawowych uzasadniających wyłączenie sędziów (art. 18 ust. 1 pkt 1 – 7 p.p.s.a.).

Ponadto wskazano, że w stosunku do sędziów WSA: Alicji Jaszczak-Sikory, Marzenny Glabas, Hanny Raszkowskiej i Bogusława Jażdżyka skarżący składał już w tej sprawie wniosek o wyłączenie. Po rozpatrzeniu zażaleń na postanowienia WSA w Olsztynie z 22 października 2010 r. i z 7 lutego 2011 r., Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniami z 9 grudnia 2010 r., I OZ 934/10 i z 25 marca 2011 r., I OZ 178/11 oddalił zażalenia.

W zażaleniu na powyższe postanowienie, A. Z. zaskarżył je w całości zarzucając naruszenie art. 19, art. 22 § 2 w zw. z art. 19, art. 141 § 4 w zw. z art. 134 § 1 i art. 135 w zw. z art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Sąd pierwszej instancji rozpoznał wniosek skarżącego o wyłączenie sędziów i referendarzy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie, a kryterium oceny jego zasadności, stanowił zarówno art. 18, jak i art. 19 p.p.s.a.

Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 19 oraz art. 22 § 2 powołanej ustawy. Według art. 19 p.p.s.a., "niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie".

Sąd I instancji ocenił oświadczenia sędziów i referendarzy sądowych, złożone na podstawie art. 22 § 2 p.p.s.a., a ocena ta nie budzi zastrzeżeń. Sąd zasadnie wskazał, że ogólnikowe uzasadnienie wniosku nie może skutkować jego uwzględnieniem. W pełni prawidłowym jest rozumowanie, że tylko wykazanie konkretnych okoliczności faktycznych, które mogą mieć wpływ na ocenę sposobu prowadzenia postępowania przez sędziego, mogłoby podważyć konstytucyjną zasadę niezawisłości sędziów.

Nie jest również zasadny zarzut naruszenia art. 141 § 4 w związku z art. 134 § 1 oraz art. 135 w związku z art. 133 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. Zgodnie z art. 22 § 2 w/w ustawy, "postanowienie wydaje sąd w składzie trzech sędziów, na posiedzeniu niejawnym, po złożeniu wyjaśnienia przez sędziego, którego wniosek dotyczy". Tym samym Sąd I instancji nie stosował art. 133 § 1, art. 134 § 1, art. 135 p.p.s.a. W zaskarżonym postanowieniu przedstawiono też stan sprawy, podstawę rozstrzygnięcia i jej wyjaśnienie.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.