Postanowienie NSA z 30 czerwca 2010 r., I OZ 496/10

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 30 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Starosty T. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 30 marca 2010 r., sygn. akt III SAB/Kr 1/09 przyznające J. P. prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata

Sprawa

w sprawie ze skargi J. P. na bezczynność Starosty T. postanawia: odrzucić zażalenie.

Skład

Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek przewodniczący

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 30 marca 2010 r., sygn. akt III SAB/Kr 1/09 - po rozpoznaniu sprzeciwu uczestnika postępowania Starosty T. wniesionego od postanowienia z dnia 30 października 2009 r. wydanego przez referendarza sądowego tego Sądu o przyznaniu skarżącemu J. P. prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata – przyznał skarżącemu prawo pomocy w żądanym zakresie w sprawie z jego skargi na bezczynność Starosty T..

Zażalenie na powyższe postanowienie złożył do Naczelnego Sądu Administracyjnego Starosta T., wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Stosownie do art. 243 § 1 zd. 1 P.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z powyższego przepisu wynika, że złożenie wniosku, a następnie przyznanie prawa pomocy może nastąpić przed wszczęciem postępowania sądowo-administracyjnego, a więc w momencie, gdy nie są jeszcze określone strony postępowania głównego. Z kolei postępowanie dotyczące wniosku o przyznanie prawa pomocy w toku postępowania sądowoadministracyjnego ma charakter incydentalny, bowiem rozpoznanie tego wniosku pozostaje bez wpływu na inne czynności procesowe podejmowane w sprawie, jak chociażby bieg terminów w postępowaniu głównym.

Należy podzielić stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażone w postanowieniach z dnia 23 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 640/08, z dnia 6 lutego 2007 r., sygn. akt II OZ 62/07 oraz z dnia 8 lutego 2007 r., sygn. akt II OZ 68/07, niepubl., zgodnie z którym z analizy zawartych w Oddziale 2 Rozdziału 3 Działu V ustawy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a dotyczących prawa pomocy uregulowań wynika, że ustawodawca mówiąc o stronie postępowania dotyczącego przyznania prawa pomocy utożsamia pojęcie "strony" z pojęciem podmiotu występującego z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy np. w art. 255 P.p.s.a. W przypadku uregulowania zawartego w art. 247 P.p.s.a. ustawodawca uściślił jeszcze pozycję procesową wnioskodawcy stanowiąc, iż przepis ten odnosi się tylko do strony występującej z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy i będącej jednocześnie stroną skarżącą.

Przedstawione wyżej przepisy regulujące postępowanie dotyczące prawa pomocy uprawniają do stwierdzenia, że stroną postępowania w sprawie o przyznanie prawa pomocy jest tylko strona, która z wnioskiem o przyznanie tego prawa wystąpiła. Za takim stanowiskiem opowiedziała się też H. Knysiak-Molczyk (Prawo pomocy... PS 2003 nr 11-12, s. 91).

Skoro krąg stron w postępowaniu o przyznanie prawa pomocy ograniczono tylko do podmiotu występującego z takim wnioskiem to w konsekwencji stwierdzić należy, że prawo do zaskarżania orzeczeń dotyczących prawa pomocy należałoby przyznać tylko tym osobom, które z wnioskiem o przyznanie tego prawa wystąpiły. Tym samym strona nie występująca z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy nie ma legitymacji skargowej do wniesienia zażalenia od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wydanego w tejże sprawie. Z tego powodu zażalenie takiej strony podlega odrzuceniu jako niedopuszczalne na zasadzie art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.

Należy nadmienić, iż zażalenie Starosty T. zostało wniesione 28 kwietnia 2010 r., a w dniu 10 kwietnia 2010r. weszła w życie ustawa z dnia 12 lutego 2010r. o zmianie ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 36, poz. 196). Art. 2 pkt 12 tej ustawy wprowadzono zmianę w art. 252 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), poprzez dodanie § 3 w brzmieniu: "Art. 252 § 3 Postanowienie co do przyznania lub odmowy przyznania prawa pomocy doręcza się stronie, która złożyła wniosek. Zażalenie na to postanowienie przysługuje wyłącznie wnioskodawcy."

Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że z treści art. 252 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, że zażalenie na postanowienie w przedmiocie przyznania prawa pomocy może wnieść tylko ta strona, która złożyła wniosek. W niniejszej sprawie będzie to więc skarżący J. P., który złożył wniosek o ustanowienie adwokata. Natomiast zażalenie od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w przedmiocie przyznania prawa pomocy został wniesiony przez uczestnika postępowania Starostę T., czyli przez stronę nieuprawnioną.

W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. postanowił, jak w sentencji.