Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 17 maja 2010 r., sygn. akt II SO/Wa 25/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wymierzył Wójtowi Gminy Dąbrówka grzywnę w wysokości 300 (trzysta) złotych za nieprzekazanie w ustawowym terminie odpowiedzi na skargę w sprawie o sygn. akt II SAB/Wa 59/10.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji podniósł, że w dniu 15 marca 2010 r. W. S. złożył w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Warszawie wniosek o wymierzenie grzywny Wójtowi Gminy Dąbrówka za niewywiązanie się z obowiązków przewidzianych w art. 54 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. nieudzielenie w terminie odpowiedzi na skargę w sprawie o sygn. akt II SAB/Wa 59/10.
W odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny Wójt Gminy Dąbrówka wniósł o jego oddalenie. Wskazał, iż w dniu 22 lutego 2010 r. do Urzędu Gminy w Dąbrówce wpłynęła skarga W. S. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W petitum skargi W. S. jako organ skarżony wskazał Wójta Gminy Dąbrówka. O tym, że skarga dotyczy tego właśnie organu świadczyły również daty pism na które powoływał się skarżący. Jednakże w pierwszym zdaniu uzasadnienia skargi W. S. stwierdził, że w piśmie z dnia 4 stycznia 2010r. zwrócił się do Urzędu Gminy w Klembowie. To spowodowało, że skarga została niezwłocznie przekazana do Sądu bez odpowiedzi. Nie wiadomo było, czy dotyczy ona działania Urzędu Gminy w Klembowie czy Urzędu Gminy w Dąbrówce. Gdyby bowiem okazało się, że skarga dotyczy działania Urzędu Gminy w Klembowie, udzielenie na nią odpowiedzi przez Urząd Gminy w Dąbrówce byłoby nieprawidłowe. Podniesiono, iż Urząd Gminy w Dąbrówce nie miał podstaw, żeby wzywać skarżącego do sprecyzowania skargi, gdyż obowiązkiem organu za pośrednictwem którego strona składa skargę jest jej przekazanie do Sądu. Organ nie ma natomiast podstaw do przeprowadzania postępowania wyjaśniającego dotyczącego treści skargi.
Wydając zaskarżone postanowienie Sąd pierwszej instancji podniósł, że z akt sprawy ze skargi W. S. na bezczynność Wójta Gminy Dąbrówka w przedmiocie rozpatrzenia wniosku z dnia 4 stycznia 2010 r., sygn. akt II SAB/Wa 59/10 wynika, że skarga ta wpłynęła do organu w dniu 22 lutego 2010 r. zaś organ przekazał do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę wraz z aktami administracyjnymi w dniu 25 lutego 2010 r., a odpowiedź na skargę dopiero w dniu 1 kwietnia 2010 r. W niniejszej sprawie organ wypełnił obowiązek, o którym mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., dopiero na skutek wezwania Sądu z dnia 23 marca 2010 r. doręczonego w dniu 29 marca 2010 r., co świadczy o tym, że organ niewątpliwie spóźnił się z wypełnieniem ciążącego na nim obowiązku, bowiem winien przekazać do Sądu skargę wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi najpóźniej w dniu 9 marca 2010 r. Organ wykonał zaś swój obowiązek w całości dopiero w dniu 1 kwietnia 2010 r., tj. 23 dni po upływie piętnastodniowego terminu.
Jednocześnie w ocenie Sądu pierwszej instancji przyczyny opóźnienia w realizacji wyżej wskazanego obowiązku, podane przez organ, nie stanowią wystarczającego usprawiedliwienia dla zaistniałej w niniejszej sprawie zwłoki. Już w piśmie z dnia 25 lutego 2010 r., przy którym przekazano do Sądu skargę W. S. wraz z aktami sprawy, organ wyraźnie określił, iż dotyczy ona bezczynności Wójta Gminy Dąbrówka. Z powyższego pisma nie wynika aby organ miał jakiekolwiek wątpliwości co do tego, iż jest stroną wszczętego niniejszą skargą postępowania sądowoadministracyjnego. Ostatecznie podnoszone przez organ kwestie nie stanowiły również przeszkody w późniejszym udzieleniu odpowiedzi na skargę, przejawiając się jedynie w jej treści.
W zażaleniu na powyższe postanowienie Wójt Gminy Dąbrówka wniósł o jego uchylenie oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. Podniósł, iż Sąd pierwszej instancji mylnie wskazał w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ administracji publicznej przyjmując, że skarga dotyczy bezczynności Ministra, zamiast Wójta Gminy Dąbrówka. Rozpoznanie zaś sprawy dotyczącej Wójta Gminy Dąbrówka na podstawie ustaleń faktycznych zebranych w postępowaniu dotyczącym Ministra, jest niedopuszczalnym błędem, który powinien skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia. Pozbawione jakichkolwiek podstaw faktycznych i prawnych jest obciążanie Wójta Gminy Dąbrówka zaniechaniami Ministra.
Ponadto organ podniósł, iż skarga W. S. z dnia 19 lutego 2010 roku doręczona dnia 22 lutego 2010 roku zawierała nieścisłości uzasadniające wątpliwości co do tego, którego wójta zaniechania są przedmiotem zaskarżenia - Wójta Gminy Dąbrówka czy Wójta Gminy
Klembów;
zasadne było przekazanie skargi z dnia 19 lutego 2010 roku do Wojewódzkiego Sądu
Administracyjnego w Warszawie i oczekiwanie na przeprowadzenie przez ten sąd postępowania wyjaśniającego mającego na celu ustalenie ze skarżącym, którego wójta zaniechania są przedmiotem zaskarżenia;
organ administracji publicznej, za pośrednictwem którego kierowana jest skarga do
Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego nie ma możliwości wzywania strony do wyjaśnienia treści skargi celem ustalenia, którego organu administracji skarga dotyczy;
początek terminu na złożenie odpowiedzi na skargę W. S. z dnia 19 lutego 2010 roku powinien być liczony od dnia, w którym zostało doręczone Wójtowi
Gminy Dąbrówka wezwanie do złożenia odpowiedzi na przedmiotową skargę to jest od dnia 29 marca 2010 roku; dopiero bowiem w tym dniu Wójt Gminy Dąbrówka powziął jednoznaczną wiadomość o tym, że skarga Pana W. S. z dnia 19 lutego 2010 roku dotyczy zaniechania Wójta Gminy Dąbrówka;
Wójt Gminy Dąbrówka złożył odpowiedź na skargę W. S. z dnia 19 lutego 2010 roku w ciągu dwóch dni (to jest 1 kwietnia 2010 roku) od dnia, w którym WSA w Warszawie rozstrzygnął czyjego postępowania skarga dotyczy i zobowiązał Wójta Gminy Dąbrówka do złożenia odpowiedzi na tę skargę;
Wójt Gminy Dąbrówka przekazał akta sprawy wraz ze skargą z dnia 19 lutego 2010 roku w ciągu 3 dni od daty złożenia skargi, a następnie złożył odpowiedź na skargę w ciągu 2 dni od dnia, w którym został poinformowany przez WSA w Warszawie, że skarga dotyczy postępowania Wójta Gminy Dąbrówka.
Zawarte w treści uzasadnienia zaskarżonego postanowienia twierdzenie, zgodnie z którym Wójt Gminy Dąbrówka w piśmie z dnia 25 lutego 2010 roku dał wyraz swojego zorientowania, że chodzi o jego czynności, należy wskazać, jest bezpodstawne. W piśmie tym posłużono się jedynie nazwą skargi zaczerpniętą z jej nagłówka i petitum. Oceniając całokształt skargi z uwzględnieniem jej uzasadnienia, można było mieć wątpliwości, czy dotyczy ona postępowania Wójta Gminy Dąbrówka, czy też Wójta Gminy Klembów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 54 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej zwane jako P.p.s.a.), skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem sprawy. W przypadku spraw z zakresu dostępu do informacji publicznej termin na przekazanie akt i odpowiedzi na skargę wynosi 15 dni od dnia otrzymania skargi. Stosownie zaś do art. 55 § 1 P.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 wymienionej ustawy, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Omawiana grzywna ma charakter dyscyplinująco - represyjny. Wymierzenie jej uzależnione jest od łącznego zaistnienia dwóch warunków, tj. złożenia przez skarżącego wniosku oraz niewykonanie w ogóle lub wykonanie po upływie ustawowego terminu obowiązku przewidzianego w art. 54 § 2 P.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 3 listopada 2009 r., II OZ 951/09).
Podstawową okolicznością wymagającą rozważenia w niniejszej sprawie jest to czy Sąd pierwszej instancji zasadnie zastosował wobec Wójta Gminy Dąbrówka środek z art. 55 § 1 P.p.s.a. Jak wynika z akt sprawy organ przekazał Sądowi pierwszej instancji skargę wraz z aktami sprawy w dniu 25 lutego 2010 r. Natomiast odpowiedź na skargę przekazał dopiero w dniu 1 kwietnia 2010 r. (data stempla pocztowego) na skutek wezwania Sądu pierwszej instancji z dnia 29 marca 2010 r., a zatem ze znacznym uchybieniem 15 dniowego terminu przewidzianego dla spraw z zakresu dostępu do informacji publicznej.
Należy podkreślić, że dopełnienie obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 P.p.s.a., lecz z uchybieniem terminu przez organ nie skutkuje oddaleniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., II GPS 3/09, podniesiono, iż skoro z art. 54 § 2 P.p.s.a. wynika obowiązek dochowania określonego terminu, to uchybienie tej powinności mieści się w "niezastosowaniu się do obowiązków", będącym przesłanką wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. W rezultacie przedmiot zaskarżenia określony w art. 55 § 1 P.p.s.a. obejmuje nie tylko zaniechanie przekazania sądowi skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy, ale także zwłokę organu w dopełnieniu tej czynności. Oznacza to, że nie przestanie on istnieć w przypadku przekazania sądowi skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy z uchybieniem 30 – dniowego terminu. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, iż również bez znaczenia jest termin posiedzenia sądu, na którym zostanie rozpoznany wniosek o wymierzenie grzywny. Nie może on przecież zmienić faktu uchybienia albo braku uchybienia terminowi ustanowionemu w art. 54 § 2 P.p.s.a.
W związku z powyższym należy wskazać, iż wniosek skarżącego o wymierzenie organowi grzywny był w pełni uzasadniony. Sąd pierwszej instancji zasadnie przyjął, że postępowanie organu w niniejszej sprawie wypełnia przesłankę określoną w art. 55 §1 P.p.s.a. warunkującą możliwość wymierzenia grzywny. Organ nie wykonał bowiem ustawowego obowiązku przekazania odpowiedzi na skargę w terminie piętnastu dni od dnia jej wniesienia. Natomiast to, jakie przyczyny spowodowały nieprzekazanie odpowiedzi na skargę sądowi pozostaje bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, może mieć jedynie wpływ na jej wysokość, bowiem zadaniem grzywny nie jest tylko pełnienie funkcji dyscyplinującej, lecz także represyjnej i prewencyjnej. Zaskarżone postanowienie o wymierzeniu grzywny realizuje wspomniane funkcję represyjną i prewencyjną w zgodzie z prawem, co powoduje, że wniesione zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.