Postanowienie NSA z 7 marca 2017 r., I OZ 511/17

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 7 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. I. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 17 stycznia 2017 r., sygn. akt II SA/Sz 16/17 odmawiające wstrzymania wykonania decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Gryfino z dnia [...] listopada 2008 r. Nr [...] w przedmiocie przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego

Sprawa

w sprawie ze skargi E. I. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie z dnia [...] listopada 2016 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie świadczenia z funduszu alimentacyjnego postanawia oddalić zażalenie

Skład

Sędzia NSA Elżbieta Kremer przewodniczący

Uzasadnienie

I OZ 511/17

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 17 stycznia 2017 r. II SA/Sz 16/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odmówił wstrzymania wykonania decyzji Burmistrza Miasta i Gminy Gryfino (dalej Burmistrz) z dnia [...] listopada 2008 r. Nr [...] w przedmiocie przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego (dalej decyzja z [...] listopada 2008 r.) w sprawie ze skargi E. I. (dalej skarżący) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Szczecinie (dalej SKO w Szczecinie) z dnia [...] listopada 2016 r. Nr [...] (dalej postanowienie z [...] listopada 2016 r.) w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie świadczenia z funduszu alimentacyjnego.

W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że SKO w Szczecinie postanowieniem z [...] listopada 2016 r. utrzymało w mocy postanowienie Burmistrza z dnia 14 kwietnia 2016 r. o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. przyznającą F. I. i D. I. świadczenia z funduszu alimentacyjnego na okres od 1 października 2008r. do 30 września 2009r. Jednocześnie skarżący wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia [...] listopada 2008 r. wskazując w uzasadnieniu, że jej wykonanie, pomimo rażącej niezgodności z prawem, spowoduje ciężkie i trudne do odwrócenia skutki.

Sąd I instancji wskazał, że skarżący złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu I instancji z dnia [...] listopada 2008r. przyznającej uprawnionym tj. F. I. oraz D. I. świadczenia z funduszu alimentacyjnego natomiast przedmiotem skargi uczynił postanowienie odmawiające wznowienia postępowania zakończonego decyzją o przyznaniu ww. uprawnionym świadczenia z funduszu alimentacyjnego. Tym samym nie można stwierdzić tożsamości podmiotowej powyższych aktów administracyjnych, a w konsekwencji brak jest możliwości zastosowania przez sąd ochrony tymczasowej przewidzianej w art. 61 § 3 p.p.s.a.

W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy tj. art. 61 § 3 p.p.s.a.", przez błędne przyjęcie, że skarżący nie może żądać wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji organu I instancji przyznającej F. l. i D. l. świadczenia z funduszu alimentacyjnego w postępowaniu toczącym się o odmowę wznowienia niniejszego postępowania z uwagi na brak tożsamości podmiotowej powyższych aktów administracyjnych, podczas gdy zarówno w postępowaniu o przyznanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego, jak również w postępowaniu o wznowienie niniejszego postępowania stroną postępowania zgodnie z art. 28 k.p.a. jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pomimo braku uwzględnienia w ramach postępowania o świadczenie z funduszu alimentacyjnego skarżącego (co stanowi przyczynę wniosku o wznowienie postępowania) posiada on przymiot strony przedmiotowego postępowania, a tym samym tożsame pozostają zarówno podmioty, przedmiot, jak również podstawa prawna i faktyczna powyższych postępowań.

Skarżący wniósł o uwzględnienie zażalenia, uchylenie zaskarżonego postanowienia WSA w Szczecinie w całości i rozpoznanie zażalenia przez NSA ewentualnie uwzględnienie zażalenia, uchylenie zaskarżonego postanowienia WSA w Szczecinie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Prawidłowość zaskarżonego postanowienia podlega ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego pod względem jego zgodności z regulacją zawartą w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej p.p.s.a.). Ów przepis dotyczy udzielenia skarżącemu tymczasowej ochrony w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności (art. 61 § 1 p.p.s.a.). Po przekazaniu sądowi skargi Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy (art. 61 § 3 p.p.s.a.). Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty i oznacza, że Sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku.

Naczelny Sąd Administracyjny podziela pogląd Sądu I instancji, że o postępowaniach prowadzonych w granicach danej sprawy będzie można mówić wówczas, gdy przedmiotem tych postępowań będzie sprawa wykazująca tożsamość podmiotową i przedmiotową, a więc zarówno tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, jak i tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej.

W niniejszej sprawie decyzja z [...] listopada 2008 r. nie nakłada na skarżącego bezpośrednio żadnych obowiązków. Należy podkreślić, że w postępowaniu o przyznaniu świadczeń, organ administracji nie orzeka o prawach i obowiązkach dłużnika alimentacyjnego, nie nakłada na niego obowiązków, które są przewidziane przez ustawę i stanowią skutek bezskuteczności egzekucji.

W niniejszej sprawie skarżący wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] listopada 2016 odmawiające wznowienia postępowania w sprawie zakończonej decyzją z dnia [...] listopada 2008r. przyznającą świadczenia z funduszu alimentacyjnego na rzecz F. I. i D. I. w okresie od 1 października 2008r. do 30 września 2009r., oraz złożył wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji z dnia [...] listopada 2008 r.. Wniosek w sprawie wstrzymania dotyczy zatem decyzji, która nie nakłada na skarżącego bezpośrednio żadnych obowiązków, w postępowaniu o przyznanie świadczeń z funduszu alimentacyjnego, organ administracji nie orzeka o prawach i obowiązkach dłużnika alimentacyjnego, nie nakłada na niego obowiązków, które są przewidziane przez ustawę i stanowią skutek bezskuteczności egzekucji. W takich okolicznościach w pierwszej kolejności należy się odnieść do dopuszczalności wstrzymania wykonania wskazanej we wniosku decyzji. Norma art. 61 § 3 p.p.s.a. rozszerza możliwość wstrzymania zaskarżonych aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Kluczowe dla zakresu stosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. będzie mieć zatem, jakie znaczenie przyjmie się dla pojęcia "sprawy", w granicach której sąd może wstrzymać wykonanie aktu bądź czynności. Należy przyjąć, że ustawodawca odsyła do sprawy w jej znaczeniu materialnoprawnym i jej tożsamość wyznaczają elementy wyznaczające tożsamość skonkretyzowanego w decyzji administracyjnej stosunku prawnego, a więc identyczność podmiotów, identyczność przedmiotu tego stosunku oraz identyczność obu jego podstaw - prawnej i faktycznej.

Jednak w przedmiotowej sprawie prowadzenie rozważań nad pojęciem "sprawy" w granicach których Sąd może wstrzymać wykonanie decyzji z dnia [...] listopada 2008r. jest zbędne, albowiem decyzja ta przyznająca świadczenie z funduszu alimentacyjnego na okres od 1 października 2008 r. do 30 września 2009 r. została już wykonana, tym samym nie można wstrzymać decyzji, a więc stosować ochrony tymczasowej do wykonanej już decyzji.

Okoliczność, że skarżący jako dłużnik alimentacyjny jest obowiązany do zwrotu organowi należności w wysokości wypłaconych z funduszu alimentacyjnego świadczeń, nie uzasadnia uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, albowiem jak wskazano wyżej nie można wstrzymać wykonanej już decyzji. Natomiast zwrot należności jest realizowany w postępowaniu egzekucyjnym, w którym skarżący ma możliwość obrony swoich praw, ale okoliczność ta wykracza poza zakres niniejszej sprawy.

Tym samym, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w przedmiotowej sprawie nie zachodzą przesłanki zastosowania ochrony tymczasowej, o jakiej mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.

Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.