Postanowienie NSA z 31 maja 2016 r., I OZ 549/16

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 31 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 8 grudnia 2015 r. sygn. akt IV SAB/Wr 317/14 oddalające wniosek o wyłączenie sędziego WSA Lidii Serwiniowskiej, sędziego NSA Henryka Ożoga i sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego

Sprawa

w sprawie ze skargi Z. D. na bezczynność Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie

Skład

Sędzia NSA Marek Stojanowski przewodniczący

Uzasadnienie

Zaskarżonym postanowieniem z dnia 8 grudnia 2015 r. sygn. akt IV SAB/Wr 317/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił wniosek Z. D. o wyłączenie sędziego WSA Lidii Serwiniowskiej, sędziego NSA Henryka Ożoga i sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego.

Sąd wskazał, że postanowieniem z dnia 16 października 2015 r. oddalił wniosek skarżącej o wyłączenie wskazanych w tym wniosku sędziów orzekających w WSA we Wrocławiu.

Na to postanowienie skarżąca, działająca przez pełnomocnika A. D., złożyła zażalenie, wnosząc jednocześnie o wyłączenie od orzekania w niniejszej sprawie sędziego WSA Lidię Serwiniowską, sędziego NSA Henryka Ożoga i sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego, wskazując, że wydali opisane orzeczenie z nieposzanowaniem zasady praworządności. Jako podstawę wyłączenia wskazała art. 18 i 19 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej jako "P.p.s.a.").

Objęci wnioskiem sędziowie złożyli pisemne oświadczenia, że w sprawie o sygn. akt IV SAB/Wr 317/14 nie zachodzą podstawy wyłączenia określone w art. 18 P.p.s.a., jak również nie istnieją okoliczności tego rodzaju, że mogłyby wywołać wątpliwości co do ich bezstronności (oświadczenia, k-108-110 akt sądowych).

Oddalając wniosek, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu powołał się na art. 18 § 1 i 3 i art. 19 P.p.s.a., a następnie wskazał, że stosownie do art. 20 § 1 P.p.s.a. obowiązkiem strony zgłaszającej wniosek o wyłączenie sędziego jest uprawdopodobnienie przyczyny wyłączenia. W ocenie Sądu podana przez skarżącą we wniosku argumentacja w żaden sposób nie uprawdopodabnia przyczyn wyłączenia wskazanych sędziów. Przywołana przez skarżącą we wniosku okoliczność - oddalenie innego wniosku o wyłączenie sędziego - nie stanowi bowiem podstawy wyłączenia, określonej w art. 18 i art. 19 P.p.s.a. Niniejszy wniosek stanowi przejaw subiektywnego stanowiska skarżącej niezadowolonej ze sposobu rozpoznania jej wcześniejszego wniosku, z którym wnioskodawczyni zdaje się wchodzić w polemikę. Wskazani we wniosku sędziowie oświadczyli, że nie zachodzą w stosunku do nich żadne okoliczności z art. 18 oraz art. 19 P.p.s.a. Zgodnie zaś z przyjętym poglądem, jeśli sędzia którego dotyczy wniosek o wyłączenie złoży oświadczenie, że nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i 19 P.p.s.a., dające podstawę do jego wyłączenia od rozpoznawania sprawy i prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, to wniosek o wyłączenie sędziego nie zasługuje na uwzględnienie.

Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła Z. D., działająca przez pełnomocnika A. D., żądając "stwierdzenia nieważności ww. orzeczenia z powodu naruszenia praw podmiotowych powoda".

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa (art. 18 § 1 P.p.s.a.), wyłączenie sędziego następuje na wniosek wówczas, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego (art. 19 P.p.s.a.).

Wbrew odmiennym wywodom skarżącej trafne jest stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia o braku ustawowych podstaw do wyłączenia sędziego WSA Lidii Serwiniowskiej, sędziego NSA Henryka Ożoga i sędziego WSA Alojzego Wyszkowskiego od orzekania w niniejszej sprawie. O braku tych podstaw świadczy m. in. to, że skarżąca w zażaleniu nie powołała się na żadną z przesłanek wymienionych w art. 18 § 1- 3 P.p.s.a. Z wyjaśnień złożonych przez sędziów: Lidię Serwiniowską, Henryka Ożoga i Alojzego Wyszkowskiego (k-108 – k-110 akt sądowych), o których wyłączenie wnosi skarżąca, wynika, że nie łączy ich żaden stosunek osobisty ze skarżącą mogący mieć znaczenie dla ich bezstronności, a skarżąca nie uprawdopodobniła, aby zachodziła podstawa do wyłączenia ww. sędziów od rozpoznania sprawy określona w art. 19 P.p.s.a. Subiektywne przekonanie skarżącej co do istnienia przyczyn wyłączenia ww. sędziów, niepoparte przy tym żadnymi dowodami nie może stanowić podstawy wyłączenia sędziów, stosownie do art. 19 powoływanej ustawy.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.