Uzasadnienie
W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 stycznia 2009 r., wezwano W. K. do uzupełnienia braków pisma z dnia 16 stycznia 2009 r. zawierającego wniosek o "wyłączenie ze sprawy wszystkich sędziów Warszawy" poprzez wskazanie - w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania - sędziów, których dotyczy wniosek, podanie przyczyn uzasadniających wyłączenie oraz powołanie okoliczności lub dowodów uprawdopodobniających istnienie przyczyn wyłączenia. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku zostało doręczone skarżącemu w dniu 10 lutego 2009 r.
Sąd pierwszej instancji powołał się na stanowisko Sądu Najwyższego, wyrażone w postanowieniu z dnia 21 kwietnia 2004 r., sygn. akt III CO 2/04 (OSNC 2004/12/207), zgodnie z którym wniosek o wyłączenie sędziego musi określać osobę sędziego, którego dotyczy oraz zindywidualizowane przyczyny wyłączenia. Ponadto, gdy wniosek dotyczy większej liczby sędziów, należy wskazać ich z imienia i nazwiska, a przyczyny wyłączenia odnieść do każdego sędziego z osobna. Braki w tym zakresie uniemożliwiają bowiem nadanie wnioskowi właściwego biegu.
Zarządzeniem z dnia 9 kwietnia 2009 r., sygn. akt I SA/Wa 1573/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pozostawił bez rozpoznania wniosek W. K. o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wskazując, że skarżący nie uzupełnił w zakreślonym przez Sąd terminie braków formalnych tegoż wniosku.
Na to zarządzenie W. K. złożył zażalenie, wnosząc o "uwzględnienie wniosków i wyłączenie sądu, sędziów Warszawy".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznawaniu oznaczonej sprawy.
Wskazać należy, że art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) enumeratywnie wymienia przyczyny wyłączenia sędziego z mocy samego prawa.
Stosownie natomiast do unormowań zawartych w art. 19 wskazanej wyżej ustawy, niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18, sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego w danej sprawie. Oznacza to, że o wniosku o wyłączenie sędziego można mówić wówczas, gdy odnosi się on do określonych sędziów i oparty jest na podstawach wskazujących na istnienie takich okoliczności, które wymagają oceny, czy wątpliwości co do bezstronności sędziego są uzasadnione. Należy przy tym podkreślić, że okoliczność mogąca wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie musi faktycznie wystąpić oraz być uzasadniona, co wiąże się z przedstawieniem odpowiedniej argumentacji.
Naczelny Sąd Administracyjny pragnie zaznaczyć, że zgodnie z art. 49 § 1 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Natomiast w myśl art. 49 § 2 zdanie pierwsze tej ustawy, jeżeli strona nie uzupełniła lub nie poprawiła pisma w terminie, przewodniczący zarządza pozostawienie pisma bez rozpoznania.
W niniejszej sprawie W. K. w piśmie z dnia 16 stycznia 2009 r. wniósł o wyłączenie "ze sprawy wszystkich sędziów Warszawy i przekazanie akt poza Warszawę, Skierniewice i Gdańsk". Wobec tak sprecyzowanego żądania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie wezwał skarżącego do uzupełnienia braków pisma zawierającego wniosek o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie poprzez wskazanie sędziów, których przedmiotowy wniosek dotyczy, podanie przyczyny uzasadniających wyłączenie oraz powołanie okoliczności lub dowodów uprawdopodabniających istnienie przyczyn wyłączenia w odniesieniu do każdego z sędziów. Jednak pomimo prawidłowego pouczenia, skarżący nie zastosował się do wezwania Sądu.
Skoro zatem W. K. nie wykonał zarządzenia Sądu z dnia 26 stycznia 2009 r., to pozostawienie przez Sąd pierwszej instancji wniosku o wyłączenie sędziów bez rozpoznania należy uznać za prawidłowe.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 i art. 198 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił, jak w sentencji.