Uzasadnienie
We wniosku o przyznanie prawa pomocy z dnia 27 stycznia 2009 r. D. J. wskazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania i wnosi o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. Podał, że posiada połowę bliźniaka o powierzchni użytkowej [...] m2, a także spłaca kredyt w wysokości [...] zł., zaciągnięty na zakup domu w 2007 r. Miesięczne dochody skarżącego i jego żony wynoszą w sumie [...] zł brutto. Rodzina składa się z 4 osób, w tym 2 dzieci uczęszczających do szkoły i do przedszkola.
Postanowieniem z dnia 25 marca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Jak zauważył Sąd, dochody miesięczne rodziny D. J. znacznie przewyższają wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę i nie uzasadniają odstępstwa od obowiązujących zasad, w tym od zasady partycypacji strony w kosztach postępowania. D. J. nie wykazał w swoim wniosku, że istnieją okoliczności przewidziane w art. 246 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, czyli że poniesienie kosztów postępowania prowadziłoby do uszczerbku koniecznego utrzymania jego i rodziny.
Sąd zaznaczył, że ustawa posługuje się określeniem: "konieczne utrzymanie", co oznacza, że chodzi o podstawowe środki życiowe. Ważne w analizowanej sprawie jest również to, że znaczną część wydatków rodziny wnioskodawcy stanowi spłata kredytu, która świadczy o zdolnościach płatniczych wnioskodawcy.
Na powyższe postanowienie D. J. wniósł zażalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z konstrukcji tego przepisu wynika, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę.
Instytucja przyznania prawa pomocy ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób, które wykażą, że znajdują się w trudnej sytuacji materialnej. Do osób tych można zaliczyć osoby rzeczywiście ubogie, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione są środków do życia bądź środki te są bardzo ograniczone i zaspakajają tylko podstawowe potrzeby życiowe.
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarżący nie wykazał w przekonujący sposób, że znajduje się w sytuacji materialnej kwalifikującej go do przyznania mu prawa pomocy w zakresie częściowym. Osiągany przez wnioskodawcę i jego żonę dochód w wysokości [...] zł brutto nie pozwala na przyjęcie, iż należą oni do osób ubogich, których środki do życia są ograniczone, nawet przy uwzględnieniu ponoszonych wydatków. W ocenie Sądu skarżący w obecnej sytuacji majątkowej, przy racjonalnym gospodarowaniu posiadanymi zasobami pieniężnymi i oszczędnościach w wydatkach jest w stanie bez uszczerbku koniecznego dla siebie i najbliższych ponieść koszty postępowania sądowego.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) postanowił zażalenie oddalić.