Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 1 kwietnia 2009 r., sygn. akt IV SA/Wr 467/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę kasacyjną E. D. - R. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 lutego 2009 r., sygn. akt IV SA/Wr 467/08 odrzucającego skargę E. D. - R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia [...] maja 2008 r., nr [...] w przedmiocie kontynuacji wypłaty świadczeń z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego, składki zdrowotnej i wyrównania zasiłku stałego.
W uzasadnieniu tego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, iż zarządzeniem z dnia 3 marca 2009 r. Sąd wezwał pełnomocnika z urzędu do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego udzielonego przez skarżącą - w terminie 7 dni od daty jego doręczenia pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Wezwanie to zostało doręczone pełnomocnikowi w dniu 19 marca 2009 r.
Pełnomocnik z urzędu, pismem z dnia 25 marca 2009 r., wniósł o przedłużenie terminu do nadesłania pełnomocnictwa o dalsze 14 dni.
Wniosek o przedłużenie terminu do dnia 20 kwietnia 2009 r. w celu nadesłania pełnomocnictwa procesowego złożyła również odrębnym pismem z dnia 30 marca 2009 r. osobiście skarżącą.
Wydając zaskarżone postanowienie Sąd pierwszej instancji wskazał, iż pełnomocnik z urzędu nie wykonał zarządzenia z dnia 3 marca 2009 r. wzywającego go do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego udzielonego przez skarżącą - w terminie 7 dni od daty jego doręczenia pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej, gdyż w okresie biegu terminu do nadesłania wymaganego pełnomocnictwa, pismem z dnia 25 marca 2009 r., wniósł o jego przedłużenie o dalsze 14 dni.
Powyższe oznacza, iż termin do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez nadesłanie pełnomocnictwa procesowego upłynął w niniejszej sprawie bezskutecznie w środę 26 marca 2009 r., co skutkuje zdaniem Sądu pierwszej instancji odrzuceniem skargi kasacyjnej.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła E. D. - R. zarzucając mu naruszenie art. 58 §1 pkt. 2 w zw. z art. 37 §1 w zw. z ar. 244 §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej zwane jako P.p.s.a.) poprzez ich wadliwe zastosowanie w sytuacji, w której same ustanowienie pełnomocnika z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie jest równoznaczne z udzieleniem mu pełnomocnictwa procesowego przez stronę, a w przedmiotowej sprawie strona pełnomocnictwa nie podpisała do dnia 16 kwietnia 2009 r., co czyniło niemożliwym do tego czasu doręczanie przez Sąd jakichkolwiek orzeczeń adwokatowi, który nie został skutecznie ustanowiony przez stronę pełnomocnikiem, w szczególności nieskuteczne było doręczenie postanowienia Sądu z dnia 18 lutego 2009 r., które powinno zostać doręczone wyłącznie stronie skarżącej.
Powołując się na powyższe, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie od organu administracji na rzecz skarżącej należnych kosztów postępowania zażaleniowego w tym kosztów zastępstwa adwokackiego. Ponadto w przypadku oddalenia skargi wniosła o przyznanie od Skarbu Państwa na rzecz adwokata W. B. kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu zażaleniowym.
W motywach zażalenia strona skarżąca podniosła, iż do momentu złożenia przez skarżącą pełnomocnictwa do akt sprawy, wyznaczony przez Sąd pierwszej instancji i Okręgową Radę Adwokacką we Wrocławiu adwokat nie był jej pełnomocnikiem. Tak więc Sąd pierwszej instancji nie mógł skutecznie doręczyć pełnomocnikowi skarżącej żadnego orzeczenia w sprawie, a tym bardziej postanowienia z dnia 18 lutego 2009 r. odrzucającego jej skargę ani żądnego innego postanowienia.
Skarżąca podkreśliła, iż dopiero w dniu 16 kwietnia 2009 r. podpisała pełnomocnictwo procesowe, które zostało złożone w dniu 17 kwietnia 2009 r. na biurze podawczym Sądu. Ponieważ postanowienie z dnia 18 lutego 2009 r. nie zostało doręczone stronie, zatem nie weszło ono do obiegu prawnego i Sąd nie mógł skutecznie przyjąć skargi kasacyjnej, ani wzywać o uzupełnieni jej braków. Powinien za to jej zdaniem wezwać stronę do złożenia pełnomocnictwa, ewentualnie zastosować przepis art. 38 P.p.s.a.
Skarżąca podniosła, iż Sąd pierwszej instancji nie wziął pod uwagę faktu błędnego wskazania przez Okręgową Radę Adwokacką adresu skarżącej w piśmie nadesłanym do jej pełnomocnika. W związku z tym pełnomocnik ten nie miał żadnego kontaktu ze skarżącą i Sąd pierwszej instancji powinien w jej ocenie doprowadzić do udzielenia pełnomocnictwa ustnie do protokołu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Kwestię ogólnych wymagań pism procesowych określają przepisy art. 46 i art. 47 P.p.s.a., zgodnie z którymi do skargi kasacyjnej jako pisma procesowego powinno zostać dołączone pełnomocnictwo, jeżeli skargę kasacyjną wnosi pełnomocnik, który przedtem pełnomocnictwa nie złożył (art. 46 § 3 P.p.s.a.), natomiast brak pełnomocnictwa przy wniesieniu skargi kasacyjnej jako brak formalny podlega uzupełnieniu w trybie art. 49 § 1 P.p.s.a.
W rozpatrywanej sprawie koniecznym warunkiem formalnym wniesionej skargi kasacyjnej było złożenie pełnomocnictwa (do jej sporządzenia i wniesienia przez ww. adwokata) udzielonego przez skarżącą. Ponieważ w zakreślonym przez Sąd pierwszej instancji terminie skarżąca nie udzieliła pełnomocnictwa wyznaczonemu adwokatowi z urzędu, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu był zobligowany do odrzucenia jej skargi kasacyjnej na podstawie art. 178 P.p.s.a.
Pełnomocnik skarżącej w zażaleniu na powyższe postanowienie Sądu pierwszej instancji próbuje udowodnić, iż wskutek wadliwej informacji zawartej w zawiadomieniu z ORA we Wrocławiu z dnia 20 stycznia 2009 r. o adresie stron, nie mógł skontaktować się ze swoją mocodawczynią.
Analizując zarzuty zażalenia pod kątem stanu faktycznego, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że powoływanie się przez pełnomocnika skarżącej na niemożność skontaktowania się z klientem, w warunkach niniejszej sprawy nie jest okolicznością uzasadniającą brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia uzupełnienia braków skargi kasacyjnej.
W rozpoznawanej sprawie uzupełnienie braku formalnego skargi kasacyjnej poprzez złożenie pełnomocnictwa procesowego udzielonego przez skarżącą nastąpiło z uchybieniem siedmiodniowego terminu, ponieważ zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 3 marca 2009 r. wzywające do usunięcia tego braku zostało doręczone pełnomocnikowi w dniu 19 marca 2009 r., tak więc siedmiodniowy termin do złożenia pełnomocnictwa upłynął bezskutecznie w dniu 26 marca 2008 r.
W żadnym razie nie można podzielić poglądu strony iż dniem, w którym ustała przyczyna uchybienia terminowi, był dzień 16 kwietnia 2009 r., kiedy to pełnomocnik skarżącej uzyskał od niej pełnomocnictwo procesowe do występowania w postępowaniu kasacyjnym (karta nr 101 akt sądowych). To, że dopiero w tej dacie pełnomocnik otrzymał od strony stosowne umocowanie, jest dla Sądu nieistotne, bowiem jest to wyłącznie kwestia komunikacji (porozumiewania się) pełnomocnika ze swoim mocodawcą, która to nie ma wpływu na bieg terminów procesowych (por. postanowienie NSA z dnia 7 maja 2004 r., sygn. akt OZ 109/04, ONSAiWSA 2004, nr 1, poz. 2).
Ponadto Skarżąca pismem referendarza sądowego z dnia 26 lutego 2009 r. została poinformowana o wyznaczeniu adwokata z urzędu i siedzibie jego kancelarii, które to zostało doręczone mężowi skarżącej pod prawidłowym adresem w dniu 19 marca 2009 r. (k-82). Fakt otrzymania tego pisma potwierdziła sama skarżąca w piśmie z dnia 30 marca 2009 r. (k-85). Zatem już w dniu 19 marca 2009 r. skarżąca wiedziała zarówno o fakcie wyznaczenia pełnomocnika z urzędu jak i danych siedziby jego kancelarii, tak więc mogła wykazać się inicjatywą nawiązania kontaktu z wyznaczonym adwokatem. Z kolei pełnomocnik skarżącej musiał znać jej prawidłowy adres jeszcze przed dniem 24 marca 2009 r., skoro kierował do niej korespondencję, co również potwierdza skarżąca w piśmie z dnia 30 marca 2009 r., wskazując iż dnia 24 marca 2009 r. otrzymała list zwykły od swojego pełnomocnika (k-85).
Również stan faktyczny niniejszej sprawy pozwala bez wątpliwości przyjąć, iż przyczyna uchybienia terminu do złożenia pełnomocnictwa ustała najpóźniej w dniu 25 marca 2009 r., co jak słusznie wskazał Sąd pierwszej instancji wynika ze sporządzonego tego dnia pisma pełnomocnika z urzędu, zawierającego wniosek o przedłużenie terminu do uzupełnienia braku skargi kasacyjnej (k-83), w którym wskazał on prawidłowy adres skarżącej.
W tym stanie rzeczy należy uznać, iż Sąd pierwszej instancji w sposób prawidłowy odrzucił skargę kasacyjną skarżącej na podstawie art. 178 P.p.s.a.
Z powyższych względów, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji postanowienia