Uzasadnienie
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z dnia [...] września 2016 r., nr [...] stwierdziło niedopuszczalność zażalenia na postanowienie w sprawie podjęcia zawieszonego postępowania dotyczącego ustalenia prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. Postanowienie Kolegium zostało doręczone A. M. [...] października 2016 r.
Pismem datowanym na [...] grudnia 2016 r. strona wniosła skargę do sądu administracyjnego na to postanowienie, domagając się jego uchylenia, a także uchylenia poprzedzającego go postanowienia o podjęciu zawieszonego postępowania.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej odrzucenie podając, że została wniesiona z uchybieniem terminu.
Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę jako wniesioną po terminie. Sąd I instancji wyjaśnił, że zgodnie z art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej p.p.s.a.) skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 p.p.s.a.). Jak wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru, zaskarżone postanowienie (zawierające prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia skargi) zostało skarżącemu doręczone w dniu [...] października 2016r. Pouczenie obejmowało w szczególności informację, że skargę wnosi się w terminie 30 dni od daty doręczenia postanowienia, za pośrednictwem organu.
Termin do wniesienia skargi upłynął zatem w dniu 9 listopada 2016 r. Skarga opatrzona datą 28 grudnia 2016 r. została złożona do organu w tym samym dniu (data stempla pocztowego). Konsekwencją wniesienia skargi po upływie terminu jest stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. jej odrzucenie.
W zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu skargi strona wniosła o jego uchylenie zarzucając w szczególności naruszenie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i art. 111 § 2 k.p.a. W uzasadnieniu podniosła, że nie został naruszony termin do złożenia skargi, albowiem zwróciła się do organu o uzupełnienie postanowienia z [...] września 2016 r. w trybie art. 111 § 1 k.p.a. Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia [...] listopada 2016 r., sygn. [...] odmówiło uzupełnienia postanowienia z [...] września 2016 r., sygn. [...], rozstrzygnięcie to zostało doręczone stronie 28 listopada 2016 r. W tej sytuacji, zgodnie z art. 111 § 2 k.p.a., skarga do sądu administracyjnego została wniesiona w terminie.
Skarżący zwrócił się również o przyznanie kosztów postępowania zażaleniowego podając, że obejmują one koszt wykonanych odpisów i załączników. Zawnioskował także o przyznanie od Skarbu Państwa wynagrodzenia za szkody za niezgodne z prawem działanie WSA w Gdańsku.
Należy nadmienić, że akta administracyjne nadesłane do sprawy nie zawierają postanowienia SKO z [...] listopada 2016 r., nie zawierają też wniosku strony zgłoszonego w trybie art. 111 § 1 k.p.a., co narusza obowiązek organu określony w art. 54 § 2 p.p.s.a., dotyczący nadesłania kompletnych i uporządkowanych akt administracyjnych wraz ze skargą. Przed przedstawieniem akt Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu, WSA w Gdańsku nie rozważył natomiast zastosowania art. 195 § 2 p.p.s.a. Natomiast Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] potwierdziło w dniu [...] marca 2017 r. fakt wydania postanowienia z [...] listopada 2016 r. i jego doręczenie stronie 28 listopada 2017 r.
Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje
Zażalenie jest uzasadnione. Odrzucenie skargi zostało oparte przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na wadliwie ustalonym stanie faktycznym, dodatkowo wzmocnionym treścią odpowiedzi na skargę. W sprawie doszło do wydania postanowienia o odmowie uzupełnienia zaskarżonego postanowienia, które doręczono stronie 28 listopada 2016 r. Zgodnie z art. 111 § 2 k.p.a., w przypadku wydania postanowienia o uzupełnieniu lub odmowie uzupełnienia decyzji, termin dla strony do wniesienia odwołania, powództwa lub skargi biegnie od dnia jego doręczenia lub ogłoszenia. Zgodnie z art. 126 k.p.a. do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy m in. art. 109-113 k.p.a. W okolicznościach sprawy oznacza to, że termin do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie z [...] września 2016 r. w przedmiocie niedopuszczalności odwołania rozpoczął swój bieg od dnia doręczenia stronie postanowienia z [...] listopada 2016 r. o odmowie jego uzupełnienia, to jest od dnia 28 listopada 2016 r. i upłynął 28 grudnia 2016 r., zatem skarga nadana w tym dniu na poczcie na adres organu została wniesiona w terminie. Z tych względów postanowienie o odrzuceniu skargi podlegało uchyleniu na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 i art. 194 § 1 pkt 1a p.p.s.a.
Na gruncie obowiązujących przepisów brak jest podstawy prawnej do rozstrzygania przez Naczelny Sąd Administracyjny o kosztach postępowania zażaleniowego. orzeczenie w tym zakresie powinno się znaleźć dopiero w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie w danej instancji, a to ze względu na brzmienie art. 209 p.p.s.a. Brak jest także podstaw prawnych do rozstrzygania w niniejszej sprawie wniosku skarżącego o przyznanie od Skarbu Państwa wynagrodzenia za szkody ewentualnie spowodowane zaskarżonym postanowieniem WSA w Gdańsku.