Postanowienie NSA z 21 października 2014 r., I OZ 772/14

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 21 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. R. na zarządzenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 12 lutego 2014 r. sygn. akt IV SO/Gl 48/13 o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach

Sprawa

w sprawie z wniosku Z. R. o wyłączenie sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu oraz sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu ze skargi Z. R. na bezczynność Dyrektora Miejskiego Ośrodka pomocy Społecznej [...] w przedmiocie rozpoznania wniosku o zmianę decyzji dotyczącej odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego postanawia: oddalić zażalenie

Skład

Sędzia NSA Jolanta Rajewska przewodniczący

Uzasadnienie

Z. R. wnioskiem z dnia 8 lipca 2013 r. wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjny w Gliwicach o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu. Pismem z dnia 25 listopada 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wezwał Z. R. do uzupełnienia braków formalnych powyższego wniosku, poprzez wskazanie imion i nazwisk sędziów, których wniosek dotyczy, jak również przez wskazanie i uprawdopodobnienie przyczyn wyłączenia odnoszących się do każdego z sędziów, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.

W odpowiedzi na to wezwanie wnioskiem z dnia 5 grudnia 2013 r. Z. R. wystąpił o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach pismem z dnia 2 stycznia 2014 r., sygn. akt IV SO/Gl 48/13 wezwał Z. R. - w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku z dnia 5 grudnia 2013 r. bez rozpoznania - do uzupełnienia braków tego wniosku poprzez wskazanie imion i nazwisk wszystkich sędziów, których dotyczy wniosek oraz podanie i uprawdopodobnienie przyczyn wyłączenia odnoszących się do każdego sędziego, którego wnioskodawca domaga się wyłączenia. Wezwanie to Z. R. otrzymał w dniu 7 stycznia 2014 r.

W pismach z dnia 13 i 24 stycznia 2014 r. Z. R. stwierdził, że zna jedynie nazwiska 24 sędziów, którzy rozpoznawali jego sprawy. Ponadto za bezcelowe uznał wskazywanie imion i nazwisk sędziów. Jednocześnie odmówił ujawnienia "jakichkolwiek osobistych wycieczek w stosunku do każdego z nich, bo one nie istnieją", gdyż nie utrzymuje kontaktu z sędziami. Wyłączenia sędziów domaga się natomiast z innych powodów niż zawarte w art. 18 i 19 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Zarządzeniem z dnia 12 lutego 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach pozostawił bez rozpoznania wniosek Z. R. z dnia 5 grudnia 2013 r. o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że pomimo wezwania o uzupełnienie braków powyższego wniosku z dnia 5 grudnia 2013 r., Z. R. nie wskazał imion i nazwisk sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, których wniosek dotyczy oraz nie podał i nie uprawdopodobnił przyczyn odnoszących się do każdego z nich. Nieuzupełnienie braków i niewskazanie sędziów, których wniosek dotyczy, czyni niemożliwym rozpoznanie tego pisma procesowego. Nie można bowiem stwierdzić, czy zachodzą w ogóle przesłanki wyłączenia sędziów określone w ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym czy istnieją okoliczności, które w odniesieniu do konkretnej osoby mogłyby wywołać wątpliwości co do jej bezstronności. Z tych względów, wobec nieuzupełnienia braków wniosku z dnia 5 grudnia 2013 r. o wyłączenie sędziów, należało, na podstawie art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej jako "P.p.s.a."), pozostawić wniosek bez rozpoznania.

Zarządzenie to zostało doręczone Z. R. w dniu 26 lutego 2014 r. wraz z pouczeniem o terminie i sposobie złożenia zażalenia.

W dniu 3 marca 2014 r. Z. R. złożył w biurze podawczym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zażalenie na zarządzenie WSA w Gliwicach z dnia 12 lutego 2014 r. W uzasadnieniu wskazał, że nałożono na niego obowiązek, któremu nie mógł sprostać z przyczyn obiektywnych i niezależnych od niego, gdyż nie posiada takiej wiedzy.

Naczelny Sąd Administracyjny zaważył, co następuje:

Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 19 P.p.s.a. Sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli między nim a jedną ze stron lub jej przedstawicielem zachodzi stosunek osobisty tego rodzaju, że mógłby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego.

Ponadto zgodnie z treścią art. 20 § 1 P.p.s.a. wniosek o wyłączenie sędziego strona zgłasza na piśmie lub ustnie do protokołu posiedzenia w sądzie, w którym sprawa się toczy, uprawdopodabniając przyczyny wyłączenia.

Oprócz elementów formalnych wskazanych w art. 46 P.p.s.a. wniosek o wyłączenie sędziego musi zawierać: a) wskazanie sędziego, którego przedmiotowe żądanie dotyczy, b) podanie przyczyny uzasadniającej wyłączenie, c) uprawdopodobnienie tej przyczyny wyłączenia przez wskazanie dowodów, które mają czynić prawdopodobnymi okoliczności podane przez stronę.

Jeżeli wniosek nie zawiera elementów, o których mowa w powołanym przepisie, sąd wzywa stronę do uzupełnienia go w trybie art. 49 § 1 P.p.s.a., pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Natomiast w myśl art. 49 § 2 zd. 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie uzupełniła lub nie poprawiła pisma w terminie, przewodniczący zarządza pozostawienie pisma bez rozpoznania.

Z akt sprawy wynika, że wniosek Z. R. o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach nie zawierał wszystkich elementów koniecznych do jego rozpoznania. Zasadnie zatem Sąd wezwał skarżącego do jego uzupełnienia w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. Pomimo wezwania braki wniosku nie zostały uzupełnione. W takiej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach był zobowiązany pozostawić wniosek Z. R. o wyłączenie sędziów bez rozpoznania. W związku z tym należy uznać, że zaskarżone zarządzenie zostało wydane prawidłowo.

Jednocześnie NSA wyjaśnia, że okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego w danej sprawie muszą być realne i obiektywne. Nie wystarczy zatem samo subiektywne przekonanie strony co do utraty wiarygodności w bezstronność sędziego. Konieczne jest wskazanie powodów, które obiektywnie spowodowałyby utratę zaufania, co do bezstronności sędziego. Wobec powyższego wątpliwość co do bezstronności sędziego musi być uzasadniona, co wiąże się z przedstawieniem we wniosku odpowiedniej argumentacji. Nadto, jeżeli wniosek dotyczy większej liczby sędziów, wszyscy oni muszą być oznaczeni przez wskazanie imion i nazwisk, a przyczyny wyłączenia powinny być odniesione do każdego z nich.

Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.