Postanowienie NSA z 12 września 2019 r., I OZ 803/19

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 12 września 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia D.Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 19 czerwca 2019 r., sygn. akt III SA/Lu 141/19 w przedmiocie odrzucenia skargi

Sprawa

w sprawie ze skargi D.Z. na decyzję Wojewody [...] w przedmiocie utraty statusu bezrobotnego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie.

Skład

Sędzia NSA Marek Stojanowski przewodniczący

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 19 czerwca 2019 r., sygn. akt III SA/Lu 141/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę D.Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2019 r., znak [...] w przedmiocie utraty statusu bezrobotnego.

W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że Skarżący w piśmie z dnia 11 marca 2019 r. oznaczonym jako "Skarga" i skierowanym do [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] wyjaśnił, że w dniu 17 grudnia 2018 r. nie stawił się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] z powodu ciężkiej choroby, która trwała do końca roku. Po ustaniu dolegliwości, udał się do Urzędu w celu przedstawienia zaświadczenia lekarskiego o niemożliwości stawienia się w zakreślonym terminie. W Urzędzie nie przyjęto tego zaświadczenia lekarskiego, dlatego na opisane działanie urzędników złożył skargę do Dyrektora Powiatowego Urzędu Pracy w [...]. Powyższe pismo Wojewoda [...] skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wraz z odpowiedzią na skargę, w której wniósł o jej oddalenie.

Następnie Sąd wskazał, że zarządzeniem z dnia 5 kwietnia 2019 r. Przewodniczący Wydziału wezwał Skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi, przez wyjaśnienie, czy jego pismo z dnia 11 marca 2019 r. zatytułowane "Skarga" i skierowane do [...] Urzędu Wojewódzkiego w [...] jest skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie oraz zobowiązał stronę do wskazania numeru i daty zaskarżonego aktu (decyzji, postanowienia lub innego aktu) lub zaskarżonej czynności – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Powyższe wezwanie doręczono skarżącemu w dniu 15 kwietnia 2019 r. W zakreślonym terminie wskazany brak formalny skargi nie został usunięty.

Sąd wskazał, że zgodnie z przepisem art. 57 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm. – dalej jako "p.p.s.a."), skarga powinna czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: 1) wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności;

2. oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy;
3. określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego.

Zdaniem Sądu, w opisanej sytuacji stwierdzić należało, że pismo Skarżącego nie spełnia podstawowych warunków formalnych skargi wynikających z powołanego art. 57 § 1 p.p.s.a. W szczególności nie wskazuje ono, jaki akt lub czynność zostały zaskarżone do Sądu, ani nie podaje odpowiednio numeru, czy daty zaskarżonego aktu lub czynności. Z tej przyczyny, Skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi, jednakże wezwanie to okazało się bezskuteczne. Pomimo niewadliwie skierowanego do Skarżącego wezwania dotyczącego usunięcia stwierdzonych braków formalnych skargi, Skarżący w zakreślonym terminie braków tych nie usunął. Sąd zauważył przy tym, że chodzi o podstawowe wymogi formalne skargi, których w piśmie oznaczonym jako "skarga" zabrakło. Sąd nie był uprawniony do zastępowania skarżącej strony zarówno w zakresie oznaczenia aktu, który może być przedmiotem zaskarżenia, jak również do formułowania ewentualnych zarzutów skargowych. Stanowi to bezwzględne uprawnienie i obowiązek strony, nie zaś Sądu, a tego rodzaju braków formalnych Sąd nie mógł usunąć we własnym zakresie.

Z uwagi na powyższe, Sąd skargę odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a.

Zażalenie na to postanowienie wniósł D.Z., domagając się jego uchylenia.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Zażalenie zawiera usprawiedliwione podstawy.

Skarga jest kwalifikowanym pismem procesowym, które zgodnie z art. 57 § 1 p.p.s.a. powinno czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać: wskazanie zaskarżonej decyzji, postanowienia, innego aktu lub czynności, oznaczenie organu, którego działania, bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania skarga dotyczy oraz określenie naruszenia prawa lub interesu prawnego. Wymogi formalne, o których mowa w art. 57 § 1 p.p.s.a., określają elementy konstytutywne skargi jako środka prawnego i decydują o jego charakterze prawnym. Przepis ten, określając wymogi skargi, wskazuje jednoznacznie, że dla kompletności tego środka prawnego wymagane jest m.in. określenie zaskarżonego aktu. Z treści skargi musi wynikać, co jest jej przedmiotem. Treść skargi musi wskazywać, z jaką decyzją organu strona się nie zgadza i dlaczego w jej ocenie rozstrzygnięcie organu jest niezgodne z prawem bądź dla niej krzywdzące. Wskazanie przez stronę zaskarżonego aktu, czy działania organu którego skarga dotyczy – wobec obowiązującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym zasady skargowości – jest dla sądu wiążące (por. post. NSA z 23 września 2011 r., sygn. akt II OSK 1813/11, z 13 lutego 2014 r., sygn. akt II GSK 2272/13, wyr. WSA w Warszawie z dnia 26 października 2010 r., sygn. akt II SA/Wa 755/10).

Nie miał racji Sąd I instancji, że pismo Skarżącego z dnia 11 marca 2019 r. zatytułowane "Skarga", które wpłynęło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w dniu 5 kwietnia 2019 r., nie spełnia warunków formalnych skargi, o których mowa w powołanych przez Sąd przepisach.

Po pierwsze wskazać należy, że Skarżący skierował przedmiotowe pismo do organu bezpośrednio po doręczeniu mu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2019 r., znak [...] utrzymującej w mocy decyzję z dnia [...] grudnia 2018 r. znak [...] wydaną z upoważnienia Starosty [...] o pozbawieniu Skarżącego statusu bezrobotnego z dniem 17 grudnia 2018 r. na okres 120 dni. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, decyzja z dnia [...] lutego 2019 r. została doręczona Skarżącemu w dniu 8 marca 2019 r. Przedmiotowe pismo, zatytułowane "Skarga", Skarżący nadał w placówce pocztowej na adres organu II instancji w dniu 11 marca 2019 r., a zatem w bezpośredniej rekcji na doręczenie mu decyzji z dnia [...] lutego 2019 r.

Po drugie, przedmiotowe pismo zostało sporządzone przez Skarżącego osobiście. Należy zatem uwzględnić przy interpretacji treści tego pisma, że sporządzająca je osoba nie posiada wiedzy specjalistycznej pozwalającej na profesjonalne przygotowanie środka zaskarżenia. Niemniej jednak z treści tego pisma wynika bezsprzecznie, że Skarżący domaga się "przywrócenia mu statusu bezrobotnego". Treść pisma pozostaje zatem spójna z przedmiotem decyzji organu II instancji. Potwierdza to argumentacja przedstawiona w tym piśmie, w której Skarżący tłumaczy powody, dla których nie stawił się w Powiatowym Urzędzie Pracy w [...] w dniu 17 grudnia 2018 r., a co stało się podstawą dla wydania decyzji orzekających o utracie przez niego statusu osoby bezrobotnej w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym. Wyjaśnia również działania, jakie podjął po ustaniu dolegliwości chorobowych, które uniemożliwiały mu stawienie się w Urzędzie Pracy w terminie.

Co więcej, z akt sądowych sprawy wynika, że sam organ II instancji nie miał wątpliwości, że przedmiotowe pismo stanowi skargę na jego decyzję z dnia [...] lutego 2019 r. Dał temu wyraz przekazując pismo do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie wraz z odpowiedzią na skargę. W odpowiedzi na skargę organ precyzyjnie wyjaśnił, że składa odpowiedź na skargę D.Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] lutego 2019 r., znak [...] utrzymującą w mocy decyzję wydaną z upoważnienia Starosty [...] z dnia [...] grudnia 2018 r. orzekającą o utracie przez Skarżącego statusu bezrobotnego z dniem 17 grudnia 2018 r. na okres 120 dni.

Również analiza treści zażalenia potwierdza, że wniesienie przedmiotowego pisma przez Skarżącego miało na celu zakwestionowanie ostatecznej decyzji Wojewody [...] pozbawiającej Skarżącego statusu bezrobotnego.

Całokształt powyższych okoliczności sprawy pozwala uznać, że z treści przedmiotowego pisma Skarżącego i odpowiedzi organu na skargę wynika, co jest przedmiotem skargi i działania jakiego organu skarga dotyczy. Skarżący określił również w przedmiotowym piśmie na czym polega jego interes w zaskarżeniu decyzji z [...] lutego 2019 r. Tym samym wezwanie Skarżącego do uzupełnienia powyższych informacji jako braków formalnych skargi było bezzasadne, a jego niewykonanie nie powinno skutkować odrzuceniem skargi.

Powyższe uzasadniało uchylenie zaskarżonego postanowienia na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.